Ik vond het echt heel goed, de Avonden. Het heeft mij enorm verrast, aangezien veel mensen in mijn omgeving hun neus erbij ophaalden.
Ik lees hier veel over de humor en het cynisme van het boek, maar wat mij ook opviel, was een zekere tederheid die steeds in het verhaal sloop. Dat zag ik ook terug in Frits, een zachtere laag onder die harde buitenkant. Dat konijn!
Er zat ook een kinderlijke droefheid in, die ik persoonlijk heel voelbaar vond. Zo was het ook met de humoristische elementen in het verhaal, ik kon luidop lachen en terwijl mijn maag voelen samenkrimpen van de 'zieligheid'. Ik denk nu maar aan de fles wijn/vruchtensap; hilarisch, hartverscheurend en teder. Gerard Reve kan het aan om verschillende lagen 'emoties' in zijn verhaal te leggen, dat vond ik heel knap.
Gerard Reve weet bovendien als geen ander de vinger op de zere plek te leggen. Ik denk alleen nog maar aan Frits' opsomming van alles wat een mens echt heel kwaad maakt - het zat er recht op!
Bepaalde quotaties, zijn zo universeel, zo menselijk, en toch zo ongrijpbaar, maar Reve zet het om in woorden. De conversaties zijn zo alledaags dat het absurd is dat een auteur het zo treffend weet neer te schrijven. Ik was enorm onder de indruk. Een intriest verhaal met momenten zò grappig maken, dat is talent.
Op de achterflap van mijn kopie van 'de Avonden', staat overigens een quote van Godfried Bomans, die schreef: 'Ik heb zelden een boek gelezen, zo naargeestig, zo zeer van positiviteit verstoken, zo grauw, cynisch en volstrekt negatief, als dit. Het wurgt iemand de keel toe.'
Daar was ik het niet mee eens. Ja, de verlatenheid en uitzichtloos van de naoorloogse generatie weerklinkt door heel het boek, maar het is ook zo mènselijk, en Frits had in mijn ogen iets heel zelfredzaam. De humor maakt het bovendien draaglijk. De reactie van Gerard Reve op de kritieken vond ik dan wel weer leuk: 'Het is nog altijd een wijdverbreide opvatting dat een schrijver uitzicht moet bieden. Ik zie dat niet in. is dat speciaal mijn taak? Laat ze een spionnetje kopen, de zwetsers.'
4 sterren*