menu

Via deze pagina blijf je op de hoogte van recente stemmen, meningen en recensies van Robsessie. Standaard zie je de activiteiten in de huidige en vorige maand. Je kunt ook voor een van de volgende perioden kiezen: januari 2021, februari 2021, maart 2021, april 2021, mei 2021, juni 2021, juli 2021, augustus 2021, september 2021, oktober 2021, november 2021, december 2021, januari 2022, februari 2022, maart 2022, april 2022, mei 2022

Eenzaamheid in Eindeloos Meervoud: Over het Oeuvre van Jeroen Brouwers - Lodewijk Verduin (2021) 4,5

31 januari, 20:02 uur

Als je voor het eerst een boek van een schrijver leest dan staat dat boek vaak op zichzelf. Naarmate je meer gaat lezen van diezelfde schrijver zie je steeds meer parallellen: overkoepelende thema's, personages met dezelfde karaktertrekken, fascinaties voor bepaalde historische gebeurtenissen. Je gaat de boeken inhoudelijk met elkaar verbinden, je ziet ontwikkelingen in vorm, en beetje bij beetje kom je meer over de schrijver te weten. Als je daarna nóg meer gaat lezen, dwars door tijd en vorm, vroeg werk, recent werk, essays, romans, kladbloek, autobiografisch, citaten... dan raak je het wel eens kwijt. Hoe zat dat ook alweer? Gebeurde dit nou voor of na? Hoe dacht hij hier over? Wat was er nou waar en wat niet? Wat vond ik hier zelf eigenlijk van?

En dan heb je dit boek, Eenzaamheid in eindeloos meervoud. Een feest der hekenning. Verduin plaatst alle puzzelstukjes van het al maar uitdijende Universum Brouwers weer op de juiste plaats en doet dat ook nog eens in de juiste chronologische volgorde. Alle grote en minder grote werken komen aan bod. Veel bekends en minder bekend. Verduin weet het allemaal mooi aan elkaar te verbinden en op een hele prettige manier op te schrijven. Mooier en gestructureerder dan ik soms mijn eigen gedachtes kan verwoorden. (Om dit laatste wat te ontwikkelen is een van mijn voornemens om bij ieder boek dat ik dit jaar lees iets te schrijven. Mag dat eigenlijk? Een voornemen dat niet genoemd is in het voornemens-topic?)

Om nog terug te komen op wat hierboven al besproken was, tussen eRCee en mij, over de lengte van het boek: het was precies goed zo. Het boek behandelt nadrukkelijk alleen het werk van Brouwers. Je ontkomt er dan niet aan om ook wat over zijn privéleven te leren: Indië, Brussel, Exel, Anne Walravens, etc. Zoals het onderwerp van deze studie zelf eens schreef:

(reactie op ander bericht)



In dit citaat, de wens dat de boeken de schrijver overleven, de angst om vergeten te worden, lezen we natuurlijk ook een van de grote motivaties voor het schrijven van De Laatste Deur en Winterlicht . Hoewel dat eerste boek ook weer een andere oorsprong kent: de vele zelfdodingen in de directe omgeving van de schrijver, waaronder Anne Walravens. "Niets bestaat dat niet iets anders aanraakt", Bezonken Rood . Enfin, het moge duidelijk zijn.

Dit essay van Verduin zorgt ervoor dat ik nog meer respect heb gekregen voor het oeuvre van Jeroen Brouwers als samenhangend geheel, voor zijn enorme toewijding aan het schrijven, en voor het prachtige werk dat daaruit is voortgekomen.

Met ontzettend veel plezier gelezen.

» details   » naar bericht  » reageer  

Adolf & Eva & de Dood - Jeroen Brouwers (1995) 4,0

26 januari, 20:20 uur

In vier episodes schetst Brouwers een alternatieve biografie van Adolf Hitler, "Voor iedereen die gezworen heeft nooit meer een boek over Hitler te lezen". Van zijn geboorte in Braunau tot de dood in Berlijn.

Het is die dood, of beter gezegd: de dubbele suïcide van de pasgetrouwde Adolf en Eva, die de reden is voor deze bundel. We beginnen nog wel lollig in het geboortedorp, waar niemand met Brouwers wil spreken en men hem ervan verdenkt een neonazi te zijn. Ook het essay daarna over de gelijkenissen tussen Duitse seriemoordenaars van begin 20e eeuw en één van de grootste moordenaars van diezelfde eeuw is verrassend luchtig, gezien het onderwerp.

Vervolgens is er een essay over de beeltenis, het gezicht, van de dictator en het propagandateam achter hem, om uiteindelijk uit te komen bij het laatste essay, waar het allemaal om draaide: Hitler en zelfmoord. Het blijkt dat hij van jongs af aan geobsedeerd was door zelfmoord en er in zijn leven veelvuldig mee geconfronteerd werd.

Op z'n Brouweriaans neergepend allemaal, in de stijl van De Laatste Deur. De bundeling van deze vier stukken behoort mijns inziens wel tot de betere essays over zelfmoord die hij geschreven heeft.

» details   » naar bericht  » reageer  

Vladiwostok! - P.F. Thomése (2007) 2,5

21 januari, 09:17 uur

stem geplaatst

» details  

Andvake - Jon Fosse (2007) 3,5

Alternatieve titel: Slapeloos, 16 januari, 19:21 uur

stem geplaatst

» details  

En Finir avec Eddy Bellegueule - Édouard Louis (2014) 2,5

Alternatieve titel: Weg met Eddy Bellegueule, 15 januari, 15:31 uur

Aardige schets van een conservatief Frans arbeidersgezin. Deze leefomgeving werkt niet in het voordeel van de behouden, gevoelige Eddy en het opgroeien hierbinnen moet zeer onprettig zijn geweest. Familieleden komen redelijk eendimensionaal over, het zijn allemaal eenvoudige, ongevoelige boerenpummels.

De vorm, waarbij steeds citaten of terminologie van de gezinsleden worden opgevoerd, is aardig, maar het voegt niet altijd evenveel toe. De citaten zijn niet mooi of verrassend, maar al snel meer van hetzelfde. Het doet me denken aan de resultatenparagraaf van een kwalitatief wetenschappelijk onderzoek; een manier om de belevingswereld van de onderzochten meer tot leven te laten komen.

Op de achterflap lees ik dan ook dat Louis socioloog is en eerder al werk publiceerde over Pierre Bourdieu. Ik zie daarnaast ook de dramaturgie van het dagelijks leven van Erving Goffman terugkomen. Beide zwaargewichten uit de westerse sociologie komen naar voren in onderstaand citaat; Goffman in de rollen, Bourdieu in de reproductie van bestaande verhoudingen. "Als je bleef aandringen, gaf mijn moeder uiteindelijk altijd toe. Mijn vader daarentegen brulde liever, was liever streng. Alsof het rollen waren die zij onderling verdeelden en die tegelijkertijd door maatschappelijke krachten die hen te boven gingen werden opgelegd én bewust werden gereproduceerd. Mijn moeder: Als je niet rustig wordt, zeg ik het tegen je vader, en wanneer mijn vader niet reageerde: Jacky, speel een beetje je rol, verdomme."

Thematisch vind ik het interessant: klassenverhoudingen, armoede, genderrolpatronen, kleine arbeidersgemeenschappen, seksualiteit, cultureel kapitaal, uitsluiting en uitbuiting. Maar, zoals ik eerder zei: het is, althans voor mij, niets nieuws en ook niet heel bijzonder opgeschreven. Hoewel dit laatste misschien ook de vertaling kan zijn. Een debuut waarin Louis zich veel op de hals haalt (te veel? Misschien meer focussen op één of twee van de thema's i.p.v. de hele rataplan?), maar niets echt heel overtuigend uitwerkt, hij blijft vooral steken op herhalingen van min of meer vergelijkbare herinneringen uit zijn jeugd.

» details   » naar bericht  » reageer  

Stoner - John Williams (1965) 3,0

14 januari, 16:18 uur

Eén van de favoriete boeken van mijn vriendin, hoger dan een vier gemiddeld hier, vier pagina's aan blurps voordat ik kon beginnen. Ik kan niet anders zeggen dat verwachtingen hooggespannen waren, maar dat ik uiteindelijk licht teleurgesteld ben.

Het (leven) hoeft niet groots en meeslepend te zijn om de moeite waard te zijn. Eens. Maar wat als het enige dat je hebt je werk is, je beste vriend een collega is waarmee je eens in de zoveel weken informeel contact hebt voorafgaand aan een werkoverleg, je een gevangene of een gast bent in je eigen huis en je niets inbrengt/hebt in te brengen, je bloedeigen kind zonder ook maar één weerwoord van je afgenomen wordt en richting de afgrond gepusht. Wat een verschrikking.

Alle belangrijke personages in het boek worden geïntroduceerd zonder dat we ook maar iets over ze te weten komen, met uitzondering van een enkele uitspraak of een dialoog van meer dan drie zinnen of gedachten die wat met elkaar te maken hebben. Het is pas halverwege het boek, vanaf de mondelinge toets van Walker dat we eindelijk eens een normale dialoog lezen en leren hoe Stoner ergens in staat. Vanaf dat moment komt ook Finch iets meer tot leven, iets later gevolgd door Kathrine.

De mondeling, de affaire en het naderend eind waren passages waar ik werkelijk doorheen vloog, maar het is eeuwig zonde dat de rest allemaal zo op de oppervlakte bleef, zo beschrijvend, en zoals anderen al zeiden: zo bordkartonnerig. Passieve en ellendige hoofdpersonen zijn goed aan mij besteed, maar dan wil ik wel weten waarom ze niks doen of zeggen of durven, of ik moet zelf kunnen puzzelen hoe het zo zou komen. Omdat hier bijna niks gegeven wordt, behalve ellenlange beschrijvingen van de omgevingen, zat dat er helaas ook niet in.

Absoluut geen slecht boek, ik las het in een paar dagen uit, maar ik betwijfel of het me lang bij zal blijven.

Op naar het kwartaalboek. Hopelijk kan de misère van Eddy mij meer bekoren.

» details   » naar bericht  » reageer  

Kennismaking. Faxen aan Ger, De - Nicolien Mizee (2017) 3,5

Alternatieve titel: Faxen aan Ger #1, 8 januari, 23:05 uur

Dit boek slingerde mij alle kanten op. Soms wilde ik Nicolien wurgen, dan weer ontroerde ze me enorm. Soms wilde ik haar toeschreeuwen: "Wie hou je nou voor de gek?!", dan weer zag ik een eerlijkheid die je zelden ziet of leest. Nicolien is een ontzettend gecompliceerde persoon die eigenlijk alleen een cappuccino wil drinken en een fax wil sturen aan de allesverpletterende Ger van haar hart. "En met mij loopt het ook wel goed af, want ik ben al gelukkig als ik leef en adem en niet iets tegen mijn zin hoef te doen. De rest is toegift."

Door haar sociale angsten, depressies en het gedrag dat daaruit voortkomt voelt de schrijfster zich vaak onbegrepen door anderen, terwijl ze, volgens zichzelf, zo duidelijk is. En daar zit iets dubbels in, of het roept iets dubbels op. Want aan de ene kant ís Nicolien heel eerlijk en duidelijk, en vind ik dat heel prettig en benijdenswaardig, maar aan de andere kant wil ik ook dat ze meer doet, iets onderneemt, en, sorry dat ik het zeg, niet zo zeurt en egoïstisch doet. Maar waarom maak ik me hier eigenlijk druk om? Waarom wil ik, willen we, zo graag dat iedereen 'gewoon lekker meedoet', net als de rest? Naast een soort persoonlijk dagboek fungeren de faxen dus ook als een soort spiegel voor de maatschappij.

In de aflevering van Boeken FM over dit boek hadden ze meerdere hele interessante discussies over dit boek en de schrijfster. En bijna alle punten die langskwamen, voors en tegens, zijn ook bij mij langsgekomen tijdens het lezen. Zeer de moeite waard voor hen die dit boek ook nog gaan lezen.

Het kijkje over de schouder van iemand met sociale angsten was heel interessant. Hoe iemand in het leven staat, hoe anderen daarop reageren en wat een dagelijkse worsteling dat kan zijn. Mizee kan goed schrijven, met humor, maar bij tijd en wijle was het ook bijzonder vermoeiend.

» details   » naar bericht  » reageer  

Ik, Jan Cremer - Jan Cremer (1964) 3,5

7 januari, 15:50 uur

stem geplaatst

» details  

Turks Fruit - Jan Wolkers (1969) 4,0

6 januari, 11:12 uur

stem geplaatst

» details