menu

Via deze pagina blijf je op de hoogte van recente stemmen, meningen en recensies van eRCee. Standaard zie je de activiteiten in de huidige en vorige maand. Je kunt ook voor een van de volgende perioden kiezen: januari 2020, februari 2020, maart 2020, april 2020, mei 2020, juni 2020, juli 2020, augustus 2020, september 2020, oktober 2020, november 2020, december 2020, januari 2021, februari 2021, maart 2021, april 2021, mei 2021

Dage som Græs - Jens Christian Grøndahl (2020) 3,5

Alternatieve titel: Dagen als Gras, afgelopen donderdag om 12:28 uur

Telkens als ik een tijdje niks van Jens Christian Grøndahl lees, dan vergeet ik een beetje wat een geweldige schrijver het is. Misschien omdat het allemaal weinig spectaculair oogt en hij eigenlijk al dertig jaar hetzelfde verhaal schrijft. Zo ook in deze bundel van zes. De uitgever heeft gelijk wanneer ze spreken over kleine romans. Grøndahl is een romancier en zijn kortere verhalen lezen niet anders. Het zijn stuk voor stuk bedaarde, bedachtzame pareltjes die schijnbaar moeiteloos uit de rijpe, steeds melancholischer pen komen rollen van de Deen. Zinnen als deze: Daarna volgden de kritieke jaren, waarin het idee dat hij ergens naartoe op weg was met zijn leven voortdurend werd onderbroken door een ritje naar IKEA. Ik heb er echt van genoten.

» details   » naar bericht  » reageer  

Sól Ziemi - Józef Wittlin (1936) 3,0

Alternatieve titel: Het Zout der Aarde, 5 mei, 15:17 uur

Als je uitgaat van het grote onderscheid in drie romantypes, te weten avonturenroman, psychologische roman en tijdroman, dan is Het zout der aarde een tijdroman. Terwijl de Delftsche Courant nog spreekt van een chirurgisch blootleggen van de ziel, focust dit werk van Wittlin volgens mij op het weergeven van de mobilisatie en de eerste weken van de Eerste Wereldoorlog vanuit het perspectief van het platteland van het Habsburgse rijk. Dat gebeurt deels aan de hand van het personage Piotr, maar die is in de praktijk meer een figurant binnen de geschiedenis. Het menselijke wordt bij Wittlin juist toegeschreven aan de dingen, niet aan de mensen. Zijn stijl is doorspekt met antropomorfismen. Dit levert regelmatig verrassende en mooie beelden of zinnen op. Maar het ontbreken van psychologische ontwikkeling en de trage vordering van het verhaal maken het geheel tamelijk statisch. Joseph Roth, vriend en literaire 'ontdekker' van Wittlin, combineert aspecten van de tijdroman en van de psychologische roman in mijn ogen beter. Wittlin zou overigens nooit verder komen dan dit werk, eigenlijk het eerste deel van een geplande trilogie, nadat hij de aantekeningen voor de andere delen op zijn vlucht uit Europa in 1940 verloren zag gaan. Dat is natuurlijk jammer, maar ik denk niet dat ik de rest zou hebben opgepakt als het wel geschreven en gepubliceerd was.

» details   » naar bericht  » reageer  

Venas Abiertas de América Latina, Las - Eduardo Galeano (1971)

Alternatieve titel: De Aderlating van een Continent: Vijf Eeuwen Economische Exploitatie van Latijns-Amerika, 27 april, 12:23 uur

Misschien wel het meest verdrietige boek dat er bestaat.

Ik ga de details niet bespreken die Galeano naar voren haalt, vanaf de grondstoffenplundering, de moordpartijen en de uitbuiting van mensenlevens in de eerste eeuwen tot aan de omverwerping van democratische regeringen, de prijsmanipulaties en het oneerlijke monetaire handelsbeleid van de laatste. Daarvoor moet iedereen het boek zelf maar lezen.

Wat ik er wel over wil zeggen, is dat de analyse van Eduardo Galeano me nog meer dan eerder heeft laten beseffen dat we leven in een wereld van welbewust gecreëerde en in stand gehouden ongelijkheid. De verdeling van rijkdom en armoede berust niet op toeval, niet op hard werken of op het maken van de juiste keuzes, het is geïnstitutionaliseerd in een wereld van zogenaamde vrijhandel. Het internationale kapitalisme is tot op het bot oneerlijk en als Westerse burgers leven we in een sprookjeswereld zonder een idee te hebben van de prijs die er door anderen (en de planeet) betaald wordt voor ons welvaartspeil.

Zeer moeilijk, of eigenlijk niet verteerbaar. Dat stuk over Paraguay ook en de triple alliantie, goeie genade. Het enige lichtpuntje is dat Galeano z'n tekst kruidt met pareltjes van kernachtige analyse en wrange humor. Om af te sluiten dan maar (twee had ik genoteerd en twee tref je zo aan als je het boek willekeurig openslaat, het wemelt ervan):

'Met de nationale bourgeoisie van Latijns Amerika is hetzelfde gebeurd als met de kabouters: ze is stokoud geworden zonder ooit gegroeid te zijn.'

'Anatole France had groot gelijk toen hij zei dat de wet, in zijn majestueuze gelijkheid, zowel de rijke als de arme verhindert om onder de bruggen te slapen, op straat te bedelen en brood te stelen.'

'De wetenschappelijke laboratoria van de regering, de universiteiten en de grote concerns jagen de fantasie het schaamrood op de kaken door het koortsachtige tempo waarin ze uitvinden en ontdekkingen doen, maar de nieuwe technologie heeft nog geen manier gevonden om het te kunnen stellen zonder de basismaterialen die de natuur en de natuur alleen verschaft.'

'Dat is in Latijns Amerika normaal: altijd worden de hulpmiddelen aan het imperialisme gegeven in naam van een gebrek aan hulpmiddelen.'

» details   » naar bericht  » reageer  

Go Tell It on the Mountain - James Baldwin (1953) 3,0

Alternatieve titel: Verkondig Het op de Bergen, 20 april, 17:20 uur

'Het boek dat ik móést schrijven, wilde ik ooit nog iets anders kunnen schrijven', aldus James Baldwin. Zo komt het inderdaad over. De autobiografische ondertoon is voelbaar, de woede ook van de verteller, vooral over het ouderlijk huis en het evangelische geloof. Baldwin hanteert krachtig, lyrisch proza, wat me op zich goed beviel. Ik zie dan ook aanknopingspunten voor het uitproberen van een andere titel van hem, misschien wel z'n essays. Het onderwerp van Go tell it on the mountain spreekt me echter niet aan. Het begon me zelfs tegen te staan, die zware beleving van God en de dienst aan hem. Het kostte me daardoor telkens wat moeite om het boek weer op te pakken. Zoals Raskolnikov al zegt, zijn de perspectieven van de personages rondom John minder van kwaliteit en met name het stuk over de vader akkert te lang door. Gemengde gevoelens dus bij dit persoonlijke boek van Baldwin.

» details   » naar bericht  » reageer  

Plains, The - Gerald Murnane (1982) 3,0

Alternatieve titel: De Vlakte, 12 april, 12:25 uur

Zo, als Murnane dit jaar de Nobelprijs wint staat er in elk geval een stem op Boekmeter.

Ik vrees alleen niet de meest geschikte persoon te zijn om zijn schrijven te beoordelen. Een gebruiker als ...stilte... kan hier vermoedelijk meer mee. De vlakte is een boek zonder traditionele personages of verhaal, waarmee op zich niks mis is, en focust zich op nauwkeurig beschrijven en de zinnen zelf. In een briefwisseling achterin stelt Murnane dat hij vooral gebruikmaakt van zelfstandig naamwoorden en werkwoorden, belang hecht aan de woordvolgorde en de herhaling van belangrijke substantieven, terwijl hij bijwoorden en in minder mate adjectieven vermijdt. Dit is op zich wel interessant, maar ik zou nóg een boek van hem moeten lezen om te zien of het echt wat toevoegt. De vlakte leek mij in elk geval niet bijzonder mooi of sterk geschreven, hoewel het vanaf halverwege wel pakkend is.

Eén van mijn problemen met het boek is dat het een allegorisch karakter heeft. Het doet wat denken aan Coetzee, aan De woestijn van de Tartaren en aan Samuel Beckett. Maar de vlaktebewoners die Munrane portretteert, waarbij de vlakte wel eens voor de menselijke geest zou kunnen staan, zijn zo potsierlijk dat het bijna een kolderverhaal wordt. Het eeuwige navelstaren, verzonken in grootse illusies en overpeinzingen, deed me denken aan Het boek der rusteloosheid, waarin de hoofdpersoon zich eveneens verre houdt van het leven zelf ten faveure van het exploreren van de geest. Ik hou wel van een beetje gefilosofeer, maar voor dit soort gedweep ben ik te pragmatisch.

Toch weet De vlakte wel een bepaalde indruk over te brengen. Het is een bijzonder boek en ik kan me voorstellen dat anderen er als een blok voor zullen vallen. Voor mij zijn er in elk geval genoeg aanknopingspunten om nog eens een tweede, iets latere werk van Murnane op te zoeken.

» details   » naar bericht  » reageer  

The Clash - Arturo Barea (1946) 3,5

Alternatieve titel: La Llama. La Forja de un Rebelde: 3, 4 april, 13:08 uur

stem geplaatst

» details