menu

Hier kun je zien welke berichten Freud als persoonlijke mening of recensie heeft gemarkeerd.

Painted Bird, The - Jerzy Kosinski (1965)

Alternatieve titel: De Geverfde Vogel

4,0
Deze zomer gelezen, en het is een heel speciaal boek. Niet zozeer wegens de gruwelijkheden, daar raak je cynisch genoeg aan gewend, zeker door de structuur van het boek (jongetje komt ergens terecht, settelt zich, er gebeurt iets gruwelijks en hij gaat of vlucht weg, en in het volgende hoofdstuk herhaalt dat procede zich, maar dan in een andere omgeving, met een andere gruwelijkheid), maar wel vanwege de prachtige manier waarop het jongetje, vanuit wiens standpunt alles wordt verteld, de gebeurtenissen tracht te verwerken, hoe hij telkens weer een andere manier vindt om de hoop levendig te houden, en hoe die dan iedere keer weer de bodem in wordt geslagen. Het is geenszins een vrolijk boek en tegen het einde ben je vrij murw geslagen, maar het blijft wel bij.

Pale Fire - Vladimir Nabokov (1962)

Alternatieve titel: Bleek Vuur

5,0
Een, zacht gezegd, héél bizar boek van Nabokov, een extra bewijs van zijn veelzijdigheid en opvallende intelligentie . Ik denk niet dat ik ooit al een boek in deze vorm gelezen heb, en ik wist er ook helemaal niks van toen ik het vorige maand ontleende dus ik was ook tamelijk verbaasd... Het boek bestaat, zoals de synopsis hierboven al aangeeft, uit een vrij lang gedicht van de fictieve schrijver John Shade (999 regels lang), gevolgd door een 200-tal bladzijden met verklaringen bij het gedicht, geschreven door Kinbote.
Het gedicht is gewoon een gedicht, degelijk van kwaliteit maar niet echt wereldschokkend, over kleine en grote dingen uit het leven van Shade. Soms grappig in zijn onbenulligheid, af en toe erg mooi, maar ik ben helemaal geen liefhebber van dit soort poëzie (ergens had ik trouwens de indruk dat ook het gedicht een grote parodie was).
Het echte boek en het 'verhaal' zit verstopt in de noten bij het gedicht, waarin het hilarische en geniale personage van Kinbote naar voor komt. Ik wil niet te veel te verraden (voor mij was het boek ook een totale verrassing, in het begin las ik de voetnoten zelfs erg serieus), maar Kinbote is eigenlijk niet meer dan een complete gek met waanvoorstellingen en hallucinaties, die voor zichzelf een totaal andere identiteit heeft gecreëerd en in het gedicht, dat totáál over iets anders gaat, een aanleiding vindt om zijn totaal waanzinnige leven te vertellen. Deze omschrijving doet helemaal geen recht aan de verbluffende complexiteit waarmee Nabokov, in de vorm van voetnoten bij een gedicht, zowel de waanzin van de man als de manier waarop hij in het dagelijkse leven wordt behandeld weet te combineren in een heel geloofwaardig, grappig, en vaak zelfs enorm spannend boek. Uiteraard gekruid met prachtige formuleringen en verwijzingen naar alles en nog wat. Deze enorme complexiteit waarmee een aantal totaal verschillende verhalen tegelijk worden verteld in een vorm die er helemaal niet voor bedoeld is, staat in schril contrast met de eenvoud waarmee je als lezer alles ervaart en opsteekt: het is helemaal geen moeilijk boek, alleen even wennen en dan is het enkel nog genieten geblazen.
Wat me opviel tijdens het lezen is trouwens dat in heel dit web van werkelijkheid en waanzin, met een schizofrene persoonlijkheid van een aan paranoia lijdende professor die een verzonnen interpretatie geeft van een gedicht van een fictief schrijver, ook nog eens de persoon van Nabokov zelf af en toe de kop op komt steken. Ik heb niet genoeg van hem gelezen om alles opgemerkt te hebben, maar zowel Lolita als Pnin krijgen stiekeme verwijzingen in het boek, zodat ook Nabokov als een overkoepelend personage zijn plek vindt in dit boek.

Een verbluffend complex geweven verhaal dus, dat uitnodigt tot eindeloos analyseren en herlezen, maar los daarvan gewoon heel ontspannend en onderhoudend leest. De emotionele lading van Lolita weet het niet te evenaren, daarvoor is alles te vrijblijvend, maar als intellectueel vermaak is dit haast niet te evenaren, en kan rustig de term meesterlijk worden gebruikt. Toen ik het net gelezen had wou ik een 4.5 geven, maar inmiddels is dat laatste halfje er ook bij gekomen, dus hij krijgt de volle 5. Prachtboek dus!

(Ik heb het boek trouwens in Nederlandse vertaling gelezen, en was daar erg tevreden over. De gelaagdheid van Nabokovs taalgebruik zat er helemaal in, en ik ben ervan overtuigd dat ik er meer van heb meegekregen dan wanneer ik, met mijn redelijke basiskennis, de Engelse versie gelezen had.)

Parfum: Die Geschichte eines Mörders, Das - Patrick Süskind (1985)

Alternatieve titel: Het Parfum: De Geschiedenis van een Moordenaar

4,0
Een klassieker natuurlijk, maar wel een hele goeie . Het hoeft allemaal niet zo moeilijk te zijn, gewoon een spannend en fascinerend verhaal, goed geconstrueerd, heel mooi beschreven en met een hoofdpersonage dat voor altijd bijblijft.

Pendolo di Foucault, Il - Umberto Eco (1988)

Alternatieve titel: De Slinger van Foucault

5,0
Ik heb het boek nu net voor de derde keer uitgelezen, en voor mij staat het vast: het is en blijft een van de allerbeste boeken ooit geschreven.
Ja, het is veel te moeilijk en Eco overdrijft enorm in zijn woordgebruik, name dropping en verwijzingen naar weet ik veel welke historische figuren waar niemand behalve hijzelf ooit van gehoord heeft. Als ergens voor de grap de naam sator Arepo opduikt, dan moet je maar weten dat dat een knipoog is naar de middeleeuwse superpalindroomzin sator Arepo tenet opera rotas bijvoorbeeld, en zo komen er werkelijk honderden dingen voorbij tijdens het lezen van dit boek, zodat je niet anders kunt dan je erbij neerleggen dat je meestal gewoon niet weet waar het over gaat.
Maar voor het onderwerp van dit boek is dat eigenlijk ook noodzakelijk: de diabolici die erin worden opgevoerd doen ook niet anders dan verbanden zoeken tussen de meest vergezochte feiten en gegevens, en het boek zelf is niet meer dan een geniale parodie hierop, die op zijn beurt uitloopt in een verbluffend plan waar je als lezer zelf de kriebels van krijgt en dat je ondanks alles toch serieus begint te nemen, en dan uiteindelijk op het einde, nu ja, dat moet je zelf maar ontdekken dan . Maar de overdreven stapel van historische en pseudohistorische feiten is ook gewoon nodig om Eco te doen bereiken wat hij wil: namelijk dat je als lezer zelf de bomen niet meer kunt onderscheiden, en hem kritiekloos volgt in zijn eigen 'plan'. Een plan dat in het verhaal zelf meermaals meesterlijk wordt onderuitgehaald, maar dan op momenten dat je als lezer helemaal mee bent en gewoon niet meer wilt geloven dat het niet klopt .
Je kunt het boek soms verwijten dat het veel te hermetisch is geschreven, maar op andere momenten blijkt dat Eco echt wel meer in zijn mars heeft: de relatie tussen Casaubon en zijn vriendin wordt erg mooi weergegeven, romantisch, humoristisch en vertederend, en hoewel Casaubon als personage bewust vaag is gelaten, wordt het personage van Belbo dankzij strategische flashbacks prachtig getypeerd. Eco is een meesterverteller, dat blijkt zelfs uit zijn theoretische werken (waarin hij altijd geweldig goede en lang uitgewerkte voorbeelden weet te geven), en ook in dit boek zijn er genoeg momenten waarop hij zijn talent tentoon spreidt. Dat hij zich soms beperkt tot een opsomming van droge historische feiten heeft te maken met de complexiteit van zijn verhaal: er is gewoon geen tijd om alles uitgebreid te behandelen. Ter vergelijking: het bewuste verhaal uit The Da Vinci Code over Jezus en Maria Magdalena wordt op welgeteld veertien regels afgehandeld. Als een mopje tussendoor.

Pippi Långstrump i Söderhavet - Astrid Lindgren (1948)

Alternatieve titel: Pippi Langkous in Taka-Tukaland

4,5
Het herlezen ging sneller dan gedacht, het was uit voor ik er erg in had .

Het boek is me nog steeds extreem goed bevallen: de humor is nog steeds even aanstekelijk (misschien soms zelfs meer dan vroeger, omdat je nu de absurditeit van sommige situaties beter kunt inschatten, net als de vaak prachtige dialogen) en de personages even kleurrijk. Al in het eerste hoofdstuk trouwens: hoe prachtig die rijke vent getypeerd wordt, dan weet ik ineens weer waarom ik Astrid Lindgren een van de beste jeugdschrijfsters vind .

Het hele Taka-Tukaland verhaal is wel korter dan ik me herinnerde, het neemt ook maar een gedeelte van het boek in, en veel meer dan een situatieschets en het verhaal met die twee boeven bevat het niet. Maar kom, in die zes hoofdstukken wordt wel het paradijs op aarde geschetst, en dat is ook veel waard: coole grotten, hele dagen in de zon liggen, zwemmen, hutten bouwen en dan nog wat boeven te slim af zijn, de droom van ieder kind .

Wat me deze keer veel meer opviel dan vroeger was trouwens het karakter van Pippi Langkous zelf: ze is eigenlijk veel volwassener dan ze laat uitschijnen! Ze doet wel de hele tijd dom en grappig en raar, en dat is ook niet echt geveinst of zo, maar stiekem weet ze heel goed wat ze doet: proberen Tommy en Anneke de gelukkigste kinderen ter wereld te maken . En daar slaagt ze perfect in, ook al moet ze zichzelf daar helemaal voor wegcijferen. Bovendien is ze eigenlijk ook erg kwetsbaar, ook al verbergt ze dat: dat levert een aantal erg mooie momenten op, die me als kind totaal ontgaan zijn. Mooi is ook dat de wat strenge moeder van Tommy en Anneke eigenlijk de enige is die Pippi doorheeft, en beseft wat ze voor haar kinderen betekent: daarom laat ze haar ook met een gerust hart haar kinderen meenemen naar een eiland in de Stille Zuidzee, ondanks de wat verschrikte waarschuwingen van de andere vrouwen uit het dorp.

Een prachtig kinderboek dus, dat toch de extra dimensie bevat om het ook voor volwassenen interessant te maken, daar hou ik erg van. 5 sterren is wat overdreven, maar 4,5 verdient dit icoon uit mijn jeugd toch wel minstens .

Pluk van de Petteflet - Annie M.G. Schmidt (1971)

4,0
Heel mooi boek, het beste dat Annie Schmidt geschreven heeft denk ik. Het zit vol met geweldige personages die onsterfelijkheid verdienen (en halvelings al hebben gekregen) en hoewel het verhaal nogal fragmentarisch is, spreekt er een geweldige sfeer uit. Ik heb het heel vaak herlezen, en telkens weer genoten, vooral wegens de enorme fantasie die erin zit. Bovendien is het opvallend minder braaf van opzet dan veel van Schmidt's andere boeken, nog niet erg stout, maar de vele knappe ideeën maken dat ik daar minder problemen mee had.