menu

Hier kun je zien welke berichten Οὖτις als persoonlijke mening of recensie heeft gemarkeerd.

Crowstarver, The - Dick King-Smith (1998)

Alternatieve titel: Spider Sparrow

4,5
Het leven van John Joseph Sparrow, bijgenaamd Spider naar aanleiding van de manier waarop hij zich als klein kind op alle vier ledematen voortbeweegt, vanaf 1926. Dan vormt na verloop van tijd de Tweede Wereldoorlog de achtergrond van het verhaal. Spider is, zoals een van de personen in het verhaal hem aan haar man beschrijft, een idiot savant, waaraan zij als uitleg toevoegt: iemand die geestelijk minder normaal is maar juist buitengewone gaven op een ander vlak tentoonstelt. Mogelijk zouden wij tegenwoordig deze benaming voor hem niet meer gebruiken. En ja, de gave van Spider is de omgang met dieren wier geluiden hij niet alleen perfect nabootst maar die hem, mogelijk daardoor, volkomen vertrouwen.
De vraag van zijn adoptieouders: Wat moet van hem worden wanneer wie niet meer in leven zijn? wordt op geheel andere en verrassende wijze aan het einde beantwoord.

To the Strongest - Robert Fabbri (2020)

Alternatieve titel: De Sterkste Wint

4,0
geplaatst:
στο κρατιστος (sto kratistos = aan de sterkste).
Perdikkas murmured to the others, ‘He says, To the strongest.’
Krateros, kratistos. The sounds so much alike, the meaning even, of the name. Krateros, whom he had always trusted, was on his way to Macedon; …

Dat zijn zinnen uit The Persian Boy van Mary Renault.

Dit is het eerste boek van Robert Fabbri dat ik gelezen heb en ik ben aangenaam verrast geworden. Vooropgesteld, de historische achtergrond is mij genoegzaam bekend.
Fabbri vernoemt elk hoofdstuk naar een van de ‘hoofdrolspelers’, en dat zijn er vele. Op die wijze brengt hij hun aller lotgevallen na de dood van Alexandros III (Αλέξανδρος Γ') van Makedon (10/11 juni in 323 BCE = voor de tegenwoordig gebruikelijke jaartelling) naar voren.

Laat ik even een zijstap nemen met iets dat ik minder aangenaam vond. De meeste persoonsnamen en landstreken spelt hij op redelijk klassiek Griekse wijze, zoals Antigonos, Antipatros, Krateros, Seleukos, Kappadokia, maar niet alle. Hij blijft spreken over Ptolemy in plaats van Ptolemaios, Cilicia in plaats van Kilikia, Egypt in plaats van Aiguptos, Epirus in plaats van Epeiros en Macedon(ia) in plaats van Makedon(ia). Daarin had hij meer uniformiteit kunnen brengen.

Correct gebruikt hij de term ‘bodyguards’ als letterlijke vertaling van somatophúlakes (σωματοφύλακες), maar de functie van een somatophúlax (σωματοφύλαξ) was indertijd geheel anders dan die van een tegenwoordige lijfwacht. Het waren meer vertrouwelingen, verkozen uit de nobele families, en uit die groep kwamen ook de aanvoerders van legeronderdelen voort, zoals eveneens in dit boek is op te maken. Ten tijde van Philippos II (Φίλιππος B', de vader van Alexandros III) en aanvankelijk bij Alexandros III waren er zeven somatophúlakes, later werd Perdíkkas als achtste toegevoegd maar na de dood van Hephaistíon kwam niemand in die laatste 8 maanden van het leven van Alexandros in diens plaats. Niemand mocht de positie, welke dan ook, van Hephaistíon innemen, niet binnen de somatophúlakes en niet als aanvoerder van de hetairoi (ἑταῖροι), de elite cavalerie binnen het Makedonische leger. De somatophúlakes bij het overlijden van Alexandros in 323 BCE waren: Artistónous (vanaf 336 BCE toen Alexandros de koning van Makedonia werd), Lysímachos (idem), Peíthon (idem), Leonnátos (vanaf 331 BCE), Ptolemaios, zoon van Lagos, van wie men aannam dat hij een bastaard halfbroer van Alexandros was (vanaf 330 BCE), Perdíkkas (idem) en Peukéstas (vanaf 326 BCE). Hephaistion was een somatophúlax van 333 BCE tot aan zijn dood in 324 BCE.

Het verhaal: soms springt Fabbri zonder enige aankondiging qua handeling en plaats over, waar een witregel (een blanco regel) die overgang kenbaar zou hebben gemaakt. Het maakt tijdens het lezen de voortgang dan heel even verwarrend. Dit is een historische roman en dus kan Fabbri zich de vrijheid veroorloven de personen in gesprekken allerlei woorden in de mond te leggen. Daarmee diept hij ook hun vermeende karakters uit, hetgeen prettig is om te volgen, en brengt hij hen richting de lezer tot leven. Maar Fabbri neemt bij tijd en wijle ook een loopje met de historische feiten om een mogelijk meer interessant verhaal op te dissen, zoals de vergiftiging van Stateira en Drypetis en later de poging daartoe op Philippos III Arrhidaios. Zijn beschrijving van oorlogshandelingen (meestal nogal bloederig) zijn interessant, maar hoeven zeker niet waarheidsgetrouw te zijn. En Krateros is niet ergens in de buurt van de rivier de Halys, ooit de grensrivier tussen het rijk van koning Kroisos (Croesus) van Lydia en het rijk van Kūruš (Cyrus) de Grote, in centraal Klein-Azië gesneuveld maar in de buurt van de Hellespont.

Bij al het politiek gekonkel en de vele huwelijksvoorstellen ten einde macht te winnen kwam ik een vreemde opmerking tegen. Kleopatra, de volle zuster van Alexandros, was uitgehuwelijkt aan haar oom Alexandros I van Epeiros (de veel jongere broer van haar moeder Olympias/Myrtale) en tijdens het huwelijksfeest werd Philippos vermoord. Met Alexandros had Kleopatra twee kinderen. Fabbri zegt dat het meisjes waren en zij daardoor geen recht hadden op de Epeirotische troon, maar de oudste was een jongen, Neoptolemos, die na enkele anderen uit zijn familie uiteindelijk in 302 BCE (tot 297 BCE) koning was van Epeiros als Neptolemos II.

Ik kwam (in de paperback versie) enkele ‘zetfouten’ tegen: Guagamela (Gaugamela), Eperius (Epirus), Parapanisus Mountains (Paropamisós oftewel de Hindu Kush) en Cyclides (Cyclades/Kukládes).

Voor wie geïnteresserd is in deze periode vol woelingen beveel ik Funeral Games van Mary Renault aan als alternatief qua historische roman die in één deel de vele oorlogen behandelt van die twintig jaar, waaraan Fabbri meer dan één boek wijdt (het tweede deel The Three Paradises verwijst waarschijnlijk naar de verdeling van het rijk in 321 BCE bij Triparádeisos (Τριπαράδεισος), en dan naar mijn verwachting gevolgd door nog ten minste één deel, en voor een historisch verslag naar Dividing the Spoils van Robin Waterfield. Onder andere dit laatstgenoemde boek heeft Fabbri, blijkens zijn nawoord en verantwoording, mede als leidraad gebruikt voor de historische opeenvolging van gebeurtenissen.