menu

Hier kun je zien welke berichten Theunis als persoonlijke mening of recensie heeft gemarkeerd.

Unconsoled, The - Kazuo Ishiguro (1995)

Alternatieve titel: De Troostelozen

4,0
Na De Rest van de Dag was ik erg benieuwd naar meer werk van Ishiguro. Waar ik bij het eerste boek meteen enthousiast was, duurde het nu even voordat ik het op waarde kon schatten. Halverwege heb ik het boek zelfs weg gelegd. Want oh, wat was het beklemmend. En wat was het een worsteling om me door de eerste tweehonderd benauwende bladzijden te wurmen.

Na een week of twee pakte ik het boek weer op, nu met voldoende afstand om het beklemmende schrijven juist te waarderen. Nu kon ik de genialiteit van de schrijver zien, want hoe knap is het dat je een dikke vijfhonderd pagina's lang de lezer aan je weet te binden door hem continu op het verkeerde been te zetten, door hem van scène naar scène te slepen zonder logische overgang, als in een akelige droom, een wrange nachtmerrie.

Want niets is wat het lijkt. Ishiguro verandert soms in een paar zinnen van richting. Wat eerder in het verhaal een zaal was blijkt later een gang te zijn. Het hoofdpersonage, Ryder, wordt zonder verklaring weg geleid. Het geheugen laat hem veelal in de steek. Iedereen om hem heen wil iets van hem. Elke passage ademt verstikking. Maar, en dat is heel knap, ondertussen blijf je lezen omdat alle kronkelige wegen die bewandeld worden boeiend zijn. Alle scènes zijn, hoe onrealistisch soms ook, met gevoel zijn geschreven, levensecht zijn.

Om af te sluiten. Je moet ergens doorheen. Als dat lukt, als je de ruimte vindt, dan is het een enerverende leeservaring.

Unizhennye i Oskorblennye - Fjodor Dostojevski (1861)

Alternatieve titel: De Vernederden en Vertrapten

4,5
geplaatst:
Er is veel geschreven over de stijl van Dostojevski. Het zou gehaast zijn. Karel van het Reve noemde de stijl zweterig. Dostojevski, levend van leningen en voorschotten, moest ook snel schrijven aangezien hij continu onder tijdsdruk stond. Zelf was de schrijver kritisch over zijn uitvoerigheid, iets waarvan hij maar niet wist hoe het van zich af zou kunnen schudden. Ook dit boek is staat weer vol herhalingen, maar de vraag is hoe storend dit werkelijk is. Het beklijft ook. De toch al zo boeiende hoofdpersonen komen diep onder je huid te zitten. Ook weer nadrukkelijk aanwezig zijn de lyrische, bijna overspannen gemoedstoestanden van de hoofdpersonen. Voeg daarbij de dramatische cliffhangers toe en je zou denken dat je een literaire soap te pakken hebt.

Opnieuw schrijft Dostojevski realistisch over onschuldige personen die hevig lijden, over vernederden en gekrenkten. Dit verhaal gaat over een driehoeksverhouding waar de hoofdpersoon, een schrijver, bij betrokken is. In dit verhaal is het leven van de kleine, arme Nellie vervlochten. De gedachtegang van alle hoofdpersonen wordt uitvoerig beschreven en je als lezer wordt je continu meegezogen in de denkwereld van deze uiteenlopende personages. Af en toe spreken de personages elkaar zelf tegen. Dit is waar Dostojevski zijn meesterschap toont: hij dringt diep door in de menselijke geest dat zo vaak veel irrationeler is dan ons brein ons doet vermoeden.

De boeken van Dostojevski lijken in eerste instantie niet de meest plezantste om te lezen. Altijd ligt de dood op de loer, de omstandigheden zijn ronduit droevig, mensonterend af en toe en de hoofdpersonen bevinden zich niet zelden in absurde situaties. Toch zijn het juist deze elementen die ook dit boek zo prachtig maken. Bovendien leest het als een trein. Ik las de laatste honderd bladzijden in een zucht uit. Na zijn grote, bekende werken, is dit ook een absolute must-read.

Unwinding: An Inner History of the New America, The - George Packer (2013)

Alternatieve titel: De Ontluistering van Amerika

4,0
Aan de hand van een aantal onbekende Amerikanen neemt Packer de lezer bij de hand door het verscheurde Amerika. Het nieuwe Amerika noemt Packer het in de oorspronkelijke titel. De droom is een nachtmerrie geworden. Door het hele boek komen een paar va deze hoofdpersonen terug. Hun levens laten het verhaal van Amerika vanaf eind jaren '70 zien. Ze nemen de lezer mee naar Tampa, Sillicon Valley en Youngstown. Ze laten het contrast zien in het denken over het land en waarom het land ooit groot is geworden. Het laat vooral een pijnlijke verdeeldheid zien. Tussendoor zijn er hoofdstukken waarin het levensverhaal van toonaangevende Amerikanen wordt geschetst. Ze dragen bij aan het complete beeld van de ontluistering van Amerika.

Persoonlijk keek ik het meest op van de onthutsende politieke inflatie: er lijkt zich in Washington geen mens meer bezig te houden met het luisteren naar het volk. Alles draait om de juiste contacten en dan nog moet je vooral rijk zijn, of een bedrijf, om verandering te kunnen veroorzaken. Het geld is zo machtig dat zelfs de president er onderhevig aan lijkt. Het is niet verwonderlijk dat er in Amerika gekozen is voor verandering. Als je het boek leest, zie je de verandering aankomen en mag het niet eens verrassend genoemd worden dat er voor Trump is gekozen.