menu

Hier kun je zien welke berichten Theunis als persoonlijke mening of recensie heeft gemarkeerd.

Salvaje, El - Guillermo Arriaga (2016)

Alternatieve titel: De Ontembare

4,0
Een zogenaamde dikke pil die lijst als een trein. Een onvervalste page turner. Leven op het scherpst van de snede met de wolf als metafoor. Hoe tem je een wolf? Hoe worstel je je door een leven waarin dood en verderf om zich heen grijpt als hongerige jager? De hoofdpersoon, Juan Guillermo, vraagt het zich af:

“Ik groeide op met het idee dat ik mijn leven lang in een halfdierlijke, ontembare staat zou blijven hangen. En termijn mijn broer in zijn jonge jaren altijd Carlos de Moedige wilde zijn, wilde ik Juan Guillermo de Ontembare zijn.”

Aan de andere, koude kant van de wereld, tussen sneeuw en ijs, volgen we Amaruq.

“Hoog op een berg bespiedde Amaruq de wolf en zijn roedel, tot ze uit het zicht verdwenen tussen de bomen. Hij besloot hem Nujuaqtutuq te noemen: ‘de Ontembare’.”

Beide verhalen lopen in elkaar over, complementeren elkaar en komen op een mooi beschreven manier bij elkaar. De verhaallijnen tuimelen bijna over elkaar heen soms, vechtend om verteld te worden. Het zorgt voor spannende cliffhangers en een hoog leestempo. Gelukkig biedt het verhaal voldoende diepgang waardoor het niet slechts bij spanning blijft. Soms balanceert het op het randje, lijkt het iets te gemakkelijk en alleen maar om de actie waardoor mijn aandacht even leek te verslappen. Maar de rauwe overlevingsdrang waarin de hoofdpersonen zich door het leven moeten slepen vergoedt dan veel. Je kunt gewoon niet stoppen met lezen en voor je het weet ben je door de honderden bladzijden heen.

Skvernyj Anekdot - Fjodor Dostojevski (1862)

Alternatieve titel: Een Nare Geschiedenis

4,0
De stijl van Dostojevski, klassiek verhalend, met lange, elegante zinnen, wemelend van psychologische en filosofische overpeinzingen, die stijl is betoverend. Het is alsof de tijd er amper vat op heeft. Dit was weer een mooi werk. Kort, maar zeer de moeite waard. Het vertelt het verhaal van een man vanuit de hogere klasse die in humaniteit gelooft en daarmee denkt aan te kunnen sluiten bij de mensen van een lagere klasse en de rest van het verhaal vertelt wat er gebeurt als hij dit na een impulsief besluit probeert te bewijzen. Prachtig!

Smert Ivana Iljitsja - Lev Tolstoj (1886)

Alternatieve titel: De Dood van Iwan Iljitsj

4,0
Misschien wel een van de grootste angsten die je als mens kan hebben: er achter komen dat je een betekenisloos leven hebt geleid. Ivan Iljits vraagt zich al stervende af wat zijn leven voor betekenis heeft gehad. Heeft hij niet altijd dat gedaan wat op dat moment juist was? Tolstoj brengt het leven van de stervende man in beeld, eerst vlak na zijn dood, door de reacties op zijn dood uit zijn omgeving, vervolgens zijn levensgeschiedenis en in het bijzonder, het moment vanaf zijn ziekte tot zijn dood. Het is een tijdloos verhaal geworden. De schrijver lijkt zich in het hoofd van de zieke man te hebben genesteld. Zelden heb ik iets gelezen dat zo dichtbij kwam, dat de gedachtes en de pijn van een ter dood veroordeelde zo tragisch nauwkeurig beschrijft. Als lezer benauwde het me, deed het me af en toe letter puffen en dan weet je dat je goede literatuur leest.

Behalve dat is het ook het alledaagse wat het tijdloos en dus weer bijzonder maakt. Bijvoorbeeld hoe het is als je een nieuwe woning betrekt:

“En zo begon het leven in de nieuwe woning, waarin, zoals dat altijd gaat, toen ze er goed en wel woonden toch nog net één te kort was, en met het nieuwe inkomen dat, zoals dat altijd gaat, toch net een beetje – zo’n vijfhonderd roebel – te krap was, en het ging heel goed. (…) Toen er niets meer te regelen viel werd het wat saai, het was of ze wat misten, maar toen kwamen er nieuwe kennissen en nieuwe gewoonten, en het leven vulde zich.”

Dit lijkt zo eenvoudig geschreven, maar het is zo dodelijk raak, zoals zoveel zinnen, zoveel passages precies goed zijn. Het boek komt uit 1886 maar zou ook nu geschreven kunnen zijn omdat Tolstoj (zoals ook Dostojevski dat kon) de essentie weet te raken. Ja, en zoveel woorden heb je dan niet nodig om iets historisch neer te zetten.

Station, Het - Joris van Casteren (2015)

3,0
Leuk. Leuk voor tussendoor. Een caleidoscoop aan figuren komt voorbij lopen over het station. Van Casteren weet tot de in krochten door te dringen. Hij spreekt zonderlinge figuren die Amsterdam Centraal hun thuis noemen, haalt kolderieke anekdotes op bij ervaren spoorwegpersoneel en hij duikt in het verre verleden van het station. Omdat het bij flarden van verhalen blijft wist het me niet helemaal te pakken, maar wegleggen wilde ik het nooit. Daarvoor waren de kleine verhalen, hoe triest soms ook, te vermakelijk.

Stephen Florida - Gabe Habash (2017)

3,5
Overdonderd werd ik door de eerste pagina’s van Stephen Florida. In Your Face! Dit is een statement. Dit is het neerzetten van een karakter die schijt heeft aan de wereld, aan wat anderen mogen denken. “Ergens in een uithoek van de Verenigde Staten, waar niemand me kan zien, verander ik in een woest kwijlend wezen om te krijgen wat ik wil hebben.” Dit woest kwijlend wezen heeft als doel om worstelkampioen te worden en daar gelooft hij heilig in. De eerste tientallen pagina’s ramt hij voort, waardoor je zelfs als kritisch lezer bijna zou twijfelen aan zijn onoverwinnelijkheid. Op Trumpiaanse wijze heeft hij lak aan de wereld. Of toch niet helemaal? Als hij het over zijn Mary Beth heeft verandert er iets. “Er zijn tien miljard vrouwen op aarde geweest die zich uitrekten, praatten, zich krabden, lachten, aten, boerden, en geen daarvan maakte zo’n indruk als Mary Beth. Elke stap in haar leven drukt de aarde aan, alsof ze meer lucht opzuigt dan alle anderen.” Na tachtig bladzijden wordt iets van zijn geschiedenis duidelijk en weer even later is de onoverwinnelijkheid een overschatting, een overlevingsstrategie. De stijl slaat de lezer murw en in de loop van het verhaal, als ook Stephen Florida kwetsbaar blijkt, is dat ook wat er met mij als lezer gebeurde. Na het overweldigende begin sloeg ik de bladzijden aan het einde van het boek iets minder enthousiast om en bleef ik ietwat teleurgesteld achter.

Sweet Thursday - John Steinbeck (1954)

Alternatieve titel: Goede Donderdag

4,5
Je moet goed opletten, lijkt Steinbeck te willen zeggen. “Een oppervlakkige toeschouwer”, schrijft hij ergens, “dacht misschien dat Cannery Row uit een aantal aparte, egocentrische eenheden bestond, die elk op zichzelf functioneerden zonder zich aan de andere te storen.” Goede Donderdag is de tweede roman over Cannery Row, een stadsdeel in Monterey, Californië. Eerder las ik het eerste deel, mijn kennismaking met Steinbeck. Ik las een welhaast plotloos verhaal waar zonderlinge figuren vergeefse pogingen doen iets van het leven te maken. Steinbeck schrijft liefdevol over ze, doet je zelfs wensen dat je een van hen bent, een van die arme buitenbeentjes. In dit verhaal laat Steinbeck opnieuw de kanslozen schitteren. Een aantal van de hoofdpersonages maakt opnieuw een opwachting. Zoals protagonist Doc, een zeebioloog die zich lijkt te verliezen in de wetenschap, omdat hij “alles (wil) vergaren wat (hij) ooit (heeft) gezien, gedacht en geleerd.” Hij wil “dat reduceren (en) in onderling verband brengen en verfijnen”, totdat hij iets van betekenis en nut heeft. Maar het wil hem naar niet lukken. Doc is ongelukkig, voelt een knagende ontevredenheid. Hij heeft “het warm genoeg, maar (hij) huivert.” Hij heeft iets nodig dat hem van zijn beproevingen bevrijdt. Hij ontmoet een ziener, iemand die gelooft dat de zon niet kan ondergaan zonder dat hij hem. Dat geeft hem het gevoel nuttig te zijn. De ziener lijkt Doc ook niet te kunnen helpen. Doc’s vrienden maken zich zorgen. Ze denken dat hij liefde nodig heeft, een meisje. Halverwege het verhaal is er een meisje binnen komen wandelen. Vanzelfsprekend opnieuw een excentriekeling, iemand wiens leven niet over rozen is gegaan. Er komt vaart in het verhaal. Steinbeck heeft ruimte gecreëerd, heeft zichzelf de vrijheid gegeven om zijn meesterschap te tonen. In beschrijvingen van de natuur, altijd een belangrijk onderdeel van zijn decor en, zoals eerder genoemd, in de tedere beschrijvingen van de buitengewone personages van wie je ondertussen bent gaan houden.