menu

Via deze pagina blijf je op de hoogte van recente stemmen, meningen en recensies van Theunis. Standaard zie je de activiteiten in de huidige en vorige maand. Je kunt ook voor een van de volgende perioden kiezen: januari 2018, februari 2018, maart 2018, april 2018, mei 2018, juni 2018, juli 2018, augustus 2018, september 2018, oktober 2018, november 2018, december 2018, januari 2019, februari 2019, maart 2019, april 2019, mei 2019, juni 2019, juli 2019, augustus 2019, september 2019, oktober 2019, november 2019

Fourth of July Creek - Smith Henderson (2014) 3,0

Alternatieve titel: Montana, 25 maart 2018, 10:45 uur

Een boek dat klinkt als een lied van Tom Waits stond op de voorkant. Rauw, hard en met de wildernis van Montana als decor. We volgen maatschappelijk werker Pete terwijl hij de ene na de andere rare kwast tegenkomt. Met al zijn cliënten lijkt wel iets mis te zijn, zoals er bij alles wat hij tegenkomt wel iets is wat niet klopt, alsof ze, inderdaad, rechtstreeks uit het repertoire van Tom Waits komen stappen. Samen met Pete ontmoeten we een man en zijn zoon die zich ophouden in een bosrijk niemandsland, ver van de bewoonde wereld, gaan we op zoek naar zijn weggelopen dochter, maken we ruzie met zijn broer, zijn ex-vrouw en zijn vriendin. Net wanneer je denkt dat Pete alles op een rijtje heeft zien we ook dat hij niet kan schuilen voor de rauwe werkelijkheid rondom hem.

Bij vlagen is het geweldig geschreven. Bij sommige passages weet Henderson precies de juiste snaar te raken. Je wordt al lezer bedolven onder de beeldspraak, alsof Henderson je er op elke pagina van wil overtuigen dat hij kan schrijven. En dat is precies waar het misgaat. Want soms is er weer zo'n grandioze zin, niet zelden gevolgd door een treffende metafoor, en dan geniet je als lezer. Dan weet je dat Henderson kan schrijven, maar net wanneer je denkt dat dat zo is, volgt er nog een zin en dan komt alles ineens geforceerd over. Alsof een filmregisseur zijn intense scène nog kracht bij moet zetten met een hevige explosie. Opeens vliegt alles op volle snelheid de bocht uit en bereikt Henderson niet wat hij zou willen bereiken. En alsof dat nog niet genoeg is wisselt Henderson te vaak van perspectief en dat levert niet alleen verwarring op, het verhaal boet aan kracht in. Eeuwig zonde, want een beetje schrappen hier en daar had een geweldig boek kunnen opleveren.

» details   » naar bericht  » reageer  

Factotum - Charles Bukowski (1975) 4,0

Alternatieve titel: Duvelstoejager, 22 maart 2018, 20:26 uur

Het lijkt zo gemakkelijk, simplistisch bijna en één-dimensionaal en als je niet goed leest, als je een tijdje lang niet goed oplet, dan ben je geneigd om toe te geven aan die gedachte. Maar dat zou jammer zijn, een gemiste kans om Bukowski op waarde te schatten.

Want alter-ego Chinaski lijkt zich zo op de oppervlakte slechts van het ene luizenbaantje naar het andere te kruipen, dronken en constant zoekend naar licht vibrerende achterwerken. En onder de oppervlakte lijkt van de hoofdpersoon lijkt zich niets meer dan dat af te spelen. Maar dan vergeet je bijvoorbeeld die kleine, korte momentjes van reflectie, zoals wanneer Chinaski in New York terecht komt en in op een bed in zijn kleine kamertje ligt.

Ik was iemand die kracht putte uit alleen-zijn; zonder alleen-zijn was ik zoals anderen zonder eten en water. Iedere dag zonder alleen-zijn verzwakte me. (..) Het donker in de kamer was als zonlicht voor me.

En alles wat volgt is een herhalende oefening in het alleen-zijn. Zoals Thomas Heerma van Voss in het voorwoord zegt sukkelt het leven van de hoofdpersoon gewoon door; zonder climax, zonder schokkende ontwikkelingen, tot de treffende slotzin aan toe. Tussendoor zijn er een paar pogingen tot het opbouwen van een soort plot. Zo stuurt Chinaski korte verhalen naar een uitgever toe en lezen we ergens halverwege het boek dat ze een van die verhalen graag zouden publiceren. Verder horen we er niets meer van.

Zoveel boeken van Bukowski heb ik nog niet gelezen. Als John Fante liefhebber kom ik zijn citaten vaak tegen als het over Fante gaat. Bukowski herontdekte Fante. Tijdens het lezen zie ik duidelijk sporen terug van de kenmerkende stijl van Fante: rauw, helder en simpel, met de alter-ego van de schrijver als hoofdpersoon; iemand die aan de rafelrandjes van de samenleving leeft. Maar waar bij Fante nog enig sentiment voelbaar is, is er bij Bukowski nergens sprake van enige opsmuk. Er resteert alleen een bittere, doelloze kaalheid. En het mag dan simpel lijken, dat is het niet.

» details   » naar bericht  » reageer  

Cove - Cynan Jones (2016) 3,0

Alternatieve titel: Inham, 17 maart 2018, 17:34 uur

stem geplaatst

» details  

Papeles Falsos - Valeria Luiselli (2012) 4,0

Alternatieve titel: Valse Papieren, 15 maart 2018, 14:36 uur

Dit boek is een prachtige verzameling aan indrukken uit drie steden: Venetië, New York en Mexico-Stad. Maar het is meer dan dat, want naast deze 'reisverslagen' put Luiselli uit een rijke bron van schrijvers die ze gelezen heeft, waaronder Brodsky, Baudelaire, Pessoa en Eliot. De overpeinzingen vormen een filosofisch, essayistisch geheel dat constant in beweging is doordat ze als het ware door de straten van de steden manoeuvreert.

Zo treft ze in Mexico-Stad veel fietsers, spreekt ze over de stadsfietscultuur en claimt ze dat de fietser een buitengewone vrijheid (bezit): de onzichtbaarheid. Een fietser ontsnapt volgens haar aan elke vorm van aandacht.Als fervent fietser had ze opeens mijn volledige aandacht, want hoeveel wordt er nou geschreven over fietsen? Iets verderop schrijft ze: wie op een halve meter van de grond zweeft kan zijn omgeving zien zoals door een filmcamera: hij heeft de mogelijkheid stil te staan bij details en de vrijheid om voorbij te gaan aan het overbodige. En verder: Wie in het fietsen een bezigheid heeft gevonden waarbij hij niet geïnteresseerd is in een eindresultaat, weet dat hij een zeldzame vrijheid in handen heeft die alleen vergelijken is met die van de verbeeldingskracht. En op dat moment had ze me voor zich gewonnen. Voor altijd.

De meeste gedachtekronkels in het boek gaan over - hoe kan het ook anders? - de dood en de literatuur. Als ze het gaat hebben over taal en de grenzen en de beperkingen van taal raakt ze weer een snaar. Ze spreekt over de eerste woordjes van het jonge kind, toevallig precies de fase waarin mijn dochter zich op dit moment bevindt. Luiselli schrijft dat er iets doorbreekt op het moment dat we de naam 'mama' voor het eerst zeggen, dat we definitief verbinding met de wereld maken. Maar even verderop vraagt ze zich af wat dat nou precies betekent, want is het niet zo dat woorden altijd ontoereikend zijn? Een kind dat een nieuw woord leert slaat een brug naar de wereld, maar alleen als compensatie voor de afgrond die zich in zijn binnenste opent op het moment dat het woord ingeprent wordt. Leren praten is zich beetje bij beetje ervan bewust worden dat we geen woorden hebben om het niets mee te beschrijven.
Zware kost, wonderschoon.

Het laatste dat ik over dit boek wil zeggen is een passage over de onmogelijkheid om deze tijd in jezelf te keren. We worden volgens Luiselli zelfs in onze eenzaamheid beslopen door het expansionistisch imperium van Google en de spookachtige accountlegers van al onze naaste en verre kennissen. We kunnen geen kant meer op.

» details   » naar bericht  » reageer  

Kelderkoorts - Meindert Talma (2013) 3,5

15 maart 2018, 14:05 uur

Meindert Talma, Nederlands Onbekende Popster. Tegen wil en dank. Even kijk ik verlegen naar het scherm voor me. Want wat moet ik in hemelsnaam over dit boek gaan schrijven, vraag ik me af. Want wat heb ik eigenlijk gelezen? Een verzameling verhalen over zijn carrière, zijn eerste stappen richting op weg naar het popsterrendom. Sommige gedeeltes zijn hilarisch, andere gedeeltes voegen weinig toe. Zijn schrijfstijl is simpel: opsommingen van gebeurtenissen waarin Meindert heel feitelijk vertelt wat hem is overkomen. Het boek is doorspekt met Frisismes en gortdroge, typisch Friese humor. Regelmatig heb ik hardop gelachen, zoals in de passage waarin Meindert autorijlessen volgt bij ene Ted.

Ted was ook fan van AC/DC. Daar kwam ik achter toen op de radio Angus Young zijn openingsriff inzette van Whole Lotta Rosie. Ted werd helemaal gek in de kop. Het volume ging op maximaal, Ted begon te headbangen en ik reed door rood en kon nog maar net twee fietsers ontwijken.

Meindert komt uit Surhuisterveen, een dorp in de Friese Wouden, niet ver van waar ik opgroeide. Het lezen van het boek is voor mij dan ook een feest van herkenning. De manier waarop hij verteld over de regio roept veel herinneringen op.

De Shalom Singers was de eerste gospelformatie in Friesland. Er waren mensen in de kerk di voor het eerst een echt drumstel zagen. Sommigen zagen het drumstel en loepen gelijk de kerk weer uit.

Ergens noemt hij Drachten 'het Emmeloord van de Wouden'.

Onlangs zag ik Meindert Talma tijdens een interview in de plaatselijke bibliotheek. Dit was tijdens de Olympische Spelen. Hij had een lied geschreven over het schaatsen. Het interview was erg geestig en deed bij vlagen denken aan sketches van het trio van Jiskefet. Het lezen van het boek is zoals het luisteren naar zijn stem: het is soms ongemakkelijk, schuurt tegen het valse aan, maar het is authentiek, het is breekbaar en heeft een hoge mate van zelfspot. Maar als je goed luistert naar de liedjes en als je zijn teksten goed leest, dan zit het toch af en toe verdomd leuk in elkaar.

Wordt vervolgd zijn de laatste woorden in het boek. Dat klopt. Niet lang geleden verscheen de tweede roman/albumcyclus. Daar ga ik binnenkort aan beginnen, want het leven van de David Bowie van het Noordoosten is bijtijds bjusterbaarlik interessant.

» details   » naar bericht  » reageer  

Don't Skip Out on Me - Willy Vlautin (2018) 4,0

Alternatieve titel: Laat Me Niet Vallen, 11 maart 2018, 19:50 uur

Op de omslag las ik een citaat van Jeroen Vullings. Hij schrijft dat Vlautin "zich concentreert op dat wat nog licht geeft in het duister". Daar slaat hij de spijker mee op zijn kop. In alle boeken die ik van Vlautin las worden ongelukkig, eerlijk, naïeve, hardwerkende hoofdpersonen geteisterd door een oneerlijke, brute buitenwereld. Maar er is altijd hoop, er is altijd een droom, er is altijd die mogelijkheid dat alles nog goed komt. Als je maar volhoudt, als je maar doorzet. Hoe Amerikaans wil je het hebben?

In deze roman heeft Horace Hopper de rol van Vlautinistische hoofdpersoon. Hij droomt ervan om profbokser te worden. Hij incasseert, werkt hard om zijn doel te bereiken en treft op die genadeloos reis richting de top de meedogenloze buitenwereld. In het verhaal speelt ook Mr. Reese een belangrijke rol. Hij en zijn vrouw hebben hem jaren geleden onder de hoede genomen. Mr. Reese heeft zijn eigen ranche en moet die misschien wel opgeven vanwege zijn hoge leeftijd en zijn zwakker wordende gezondheid. Hij hoopt dat Horace blijft, dat hij zijn ranche uiteindelijk overneemt. Maar Horace wil profbokser worden en kan daarom niet blijven. Er ontvouwd zich een prachtig verhaal waarbij beide mannen worden gevolgd in hun strijd tegen alles wat hun dromen in de weg staat.

Laat Me Niet Vallen is het vijfde boek wat ik van Vlautin lees. Ergens vond ik het jammer dat het boek Boek van de Maand werd bij DWDD. Ik wilde Vlautin nog wel even voor mezelf houden, als een goed bewaard geheim, verborgen voor de massa. Hoe dan ook, opnieuw wist een boek van Vlautin me bij de lurven te grijpen en opnieuw laat het boek me niet los. Zijn stijl is eenvoudig. Hij gebruikt simpele zinnen, zoals ook de hoofdpersonen vaak weinig gecompliceerde (lees: eerlijke en naïeve) mensen zijn. Je voelt als lezer een soort mededogen met ze omdat je bijna niet kunt geloven dat ze niet afgestraft worden voor hun sympathieke onschuld. En o, wat lijkt het makkelijk, de manier waarop Vlautin schrijft, te makkelijk soms. Maar vergis je niet. Vlautin moet precies weten wat hij niet opschrijft, houdt alleen het belangrijkste over en blijft ontzettend dicht bij de mensen waarover hij wil schrijven. En wat ga je als lezer meeleven met die heerlijke hoofdpersonages, van begin tot het briljante einde aan toe.

En dan moet ik terugkomen op wat Vullings schreef, over datgene dat nog licht geeft in de duisternis. Want is het niet zo dat dat licht, dat licht dat omgeven wordt door het diepe donker, vaak veel helderder schijnt? In het geval van Horace en Mr. Reese is dat in ieder geval wel zo. Ze zullen nog wel even bij me blijven. En daarmee weet ik dat Vlautin het weer geflikt heeft.

» details   » naar bericht  » reageer  

Voor Altijd voor het Laatst - Tjitske Jansen (2015) 3,0

2 maart 2018, 16:54 uur

Ergens halverwege het boek schrijft Tjitske Jansen over haar manier van schrijven, over hoe ze graag in flarden wil schrijven, over hoe dat door anderen wordt gezien als los zand. Jansen schrijft ijkpunten uit haar leven kleine alinea's, korte fragmenten. Essentiele levenslessen in enkele woorden. Dat doet ze op een mooie manier. Als lezer heb je het idee dat je tot de kern komt. En toch, dat losse zand, dat begrijp ik wel. Je zou zo graag de context zien, de aanloop, het proces. Je zou mee willen leven in plaats van alleen de conclusie te lezen. In die zin is het los zand. Het is wel een boek zoals ik hem vandaag wilde lezen: leuk voor tussendoor. En daar is niks mis mee.

» details   » naar bericht  » reageer