menu

Boeken / Boekgames / Het dit of dat-spel

zoeken in:
avatar van Pythia
Natuurlijk klopt het helemaal wat eRCee zegt.
Na een boek of drie is de kijk op het leven en de stijl waarin die beschreven wordt me echter wel duidelijk en lees ik graag een andere visie. Zelfs bij grootheden als Kafka, Marquez of Murakami.

avatar van eRCee
Twee mastodonten van de Duitse literatuur uit de eerste helft van de 20e eeuw, die allebei een n teveel hebben in hun naam:

Hermann Hesse oder Thomas Mann?

avatar van eRCee
Ik ga naturlich voor Thomas Mann. Hij schreef met De dood in Venetie een schitterend werk, een van de meest intense boeken die ik ken. Ook in zijn andere boeken zit altijd wat interessants, hoewel ik niet zijn grootste fan ben en vooral de vele uitweidingen een literaire zwakte vind.

Hesse heeft met Narziss en Goldmund ook een mooi boek op zijn naam, alleen dat is al een roman die gaandeweg aan kracht verliest. Ander werk van hem vind ik nauwelijks boeiend, met name door de semi-mystieke ingredienten die vooral bedoeld lijken om de jongvolwassene te bedienen. Maar kan best dat ik er helemaal naast zit.

Hoe dan ook: Thomas Mann.

avatar van Ted Kerkjes
Ted Kerkjes (moderator)
eRCee schreef:
Ander werk van hem vind ik nauwelijks boeiend, met name door de semi-mystieke ingredienten die vooral bedoeld lijken om de jongvolwassene te bedienen. Maar kan best dat ik er helemaal naast zit.
Vind je dat Hesse die semi-mystieke elementen niet "goed" inzet of ben je daar sowieso geen fan van?

avatar van Pythia
Drie keer Mann, vier keer Hesse. Moeilijke keus. Allebei prachtige schrijvers.
Zoals eRCee al schreef is Hesse in zijn werk een beetje zweverig; in Die Morgenlandfahrt gaat hij zelfs behoorlijk overboord. Hij is veel bezig met onbereikbare idealen. Dat heeft zijn charme.
Mann spreidt veel meer realiteitszin ten toon en is daardoor, voor mij in ieder geval, iets toegankelijker.
Dus als ik beslist moet kiezen:

Thomas Mann.

avatar van eRCee
Ted Kerkjes schreef:
Vind je dat Hesse die semi-mystieke elementen niet "goed" inzet of ben je daar sowieso geen fan van?

Ik denk dat ik er sowieso geen fan van ben. Moet ook niet veel hebben van de oosterse spiritualiteit, die volgens mij doorgaans weinig inhoud heeft. En als je dat toepast in een roman dan krijgt het al snel een hoog Paolo Coelho-gehalte. Bij Hesse had ik wel eens de indruk dat hij een soort leraar wil zijn van levenswijsheid.

Overigens heb ik ook de indruk dat de status van Hesse wat tanende is, en dat hij meer een schrijver is die gevierd werd in de jaren '60 en '70, of is dat pure perceptiebias? Pythia?

avatar van Pythia
Duits was niet heel populair in de jaren '60 maar schrijvers die niets van de nazi's moesten hebben weer wel. Zweverig was in opkomst bij beginnende hippies. André Klukhuhn schreef in 2014 'De trip naar het morgenland' over zijn reis in de jaren '70 in navolging van Hesse's 'Die Morgenlandfahrt'. 'Der Steppenwolf' was een soort cultboek in die tijd (net als 'In de ban van de ring' trouwens, maar dat terzijde).
Ik denk dat de jonge generatie van nu helemaal niet bezig is met zweverige dingen. Praktisch ingesteld, materialistisch en meteen bezig om de aarde te redden met daden. Daar is niet veel plaats voor Hesse.
Dus ik denk dat je gelijk hebt, eRCee.

avatar van eRCee
Ik voel me dankzij het bericht van Pythia weer jong.

Vreemd dat niet meer mensen meedoen in dit topic, is toch zowel laagdrempelig als interessant.

avatar van Pythia
Als er niemand meedoet met een eenvoudig dilemma kan ik me net zo goed uitleven:

Ulysses of Mrs Dalloway?

avatar van Pythia
Beide hoofdpersonen lopen in een 'stream of consciousness" een dag door hun woonplaats.
Ulysses uit 1922 is drie jaar eerder geschreven dan Mrs. Dalloway (1925).
Ulysses: goed idee dat knap uitgewerkt is. Leopold Bloom komt na omzwervingen als die van Odysseus weer thuis bij zijn vrouw. Als Narcissus houdt hij zich vooral met zichzelf bezig, zoals James Joyce zich vooral met de vorm bezig houdt.
Mrs. Dalloway lijkt een reactie op Ulysses. Zou Virginia Woolf gedacht hebben: 'dat kan ik beter"?
Hoewel de omzwerving door de stad vergelijkbaar is met de omzwerving van Leopold Bloom, krijgen de mensen om Clarissa Dalloway heen meer diepgang en dus zijzelf ook. Het boek is meer gericht op de inhoud terwijl de vorm daar niet onder lijdt. Daarnaast heeft Virginia Woolf minder woorden nodig om een (in mijn ogen) beter resultaat te bereiken.
Niet onverwacht dus:

Mrs. Dalloway.

avatar van eRCee
Ulysses is vernieuwend, neemt daardoor een belangrijke plaats in in de wereldliteratuur, een boek dat door de critici van voor naar achter kan worden uitgeplozen.
Mrs. Dalloway is een boek voor lezers.

Dus: Mrs. Dalloway.

avatar van Ted Kerkjes
Ted Kerkjes (moderator)
Pythia schreef:
Als er niemand meedoet met een eenvoudig dilemma kan ik me net zo goed uitleven:
Sorry, ik heb het de afgelopen tijd wat druk gehad, dus ik had weinig tijd om te reageren.

avatar van Pythia
Ik moet me juist bij jou verontschuldigen Ted Kerkjes, mijn excuses.
Soms ben ik wat ongeduldig en impulsief en ik bedoelde vooral jou niet. Jij bent juist een enthousiaste ondersteuner van alle initiatieven. Het zijn altijd de verkeerden die zich door een algemene opmerking aangesproken voelen.
Ik neem me bijna dagelijks voor me beter te gedragen maar het lukt niet erg.
Nogmaals sorry Ted.

avatar van Ted Kerkjes
Ted Kerkjes (moderator)
Pythia schreef:
Nogmaals sorry Ted.
O, je hoeft je zeker niet te verontschuldigen, hoor! En ik vind je een ontzettend leuke gebruiker! Ik vond het zelf heel jammer dat ik de laatste tijd wat weinig tijd had voor dit leuke spel, dus waarschijnlijk voelde ik me daardoor ook wat snel aangesproken.
Het is trouwens inderdaad ook jammer en vreemd dat er niet meer gebruikers meedoen met dit leuke dilemma-spel. Ik heb in mijn stukje voor 'De stille kracht' nu een subtiele -kuch- verwijzing naar dit forum geplaatst, dus wie weet dat er straks meer gebruikers meedoen...

avatar van Pythia
Ontzettend leuk stuk is dat. Het sluit ook mooi aan bij het eerdere dilemma hier.
Als je niet inlogt vallen de updates van de spelletjes een beetje buiten je blikveld. Misschien missen gebruikers daardoor de pret?

avatar van eRCee
Een dilemma waarvan je op het oog zou zeggen; dat is oneerlijk om een boekensite. Maar ik weet dat er genoeg mensen hier rondhangen die ook op Moviemeter actief zijn (ik noem een mjk87, Donkerwoud, ThomasVV, schrijft dutch2.0 niet ook over film?) dus de vraag is:

Literatuur of film?

avatar van Ted Kerkjes
Ted Kerkjes (moderator)
eRCee schreef:
(ik noem een mjk87, Donkerwoud, ThomasVV, schrijft dutch2.0 niet ook over film?)
Hahaha, gebruikers taggen, slim! We slepen ze wel dit topic in

Wat een leuk en lastig dilemma!

Eigenlijk ben ik pas serieus films gaan waarderen nadat een goede vriend van me mij 'Blue Velvet' van David Lynch tipte. Op één of andere manier dacht ik toen pas: 'Hé, film is een kunstvorm!' Toen ik niet zo lang daarna ook nog 'Requiem for a dream' zag, was ik echt overrompeld. Wat een prachtige kunstvorm vol mogelijkheden. Pas vanaf toen heb ik een echte filmsmaak ontwikkeld. Of eigenlijk moet ik zeggen: vanaf toen is mijn filmsmaak zich gaan ontwikkelen, want die ontwikkeling gaat natuurlijk nog altijd door.
Veel "serieuze kunstmensen" praten wat neerbuigend over cinema. Als je zegt dat je van boeken houdt, dwingt dat automatisch veel meer respect af dan wanneer je zegt dat je een filmliefhebber bent. Een argument dat ik vaak hoor is "een film kijken is passief". (Zoiets zei Peter Buwalda destijds ook bij Zomergasten, geloof ik.) Dat vind ik een gek argument. Naar het theater gaan is ook passief, maar toch zul je niet zo gauw horen dat theater lui is. Mijn ervaring is dat veel mensen ervan overtuigd zich dat literatuur inherent beter is dan film, maar ik heb eigenlijk nooit een overtuigend argument gehoord. Nee, ik kan eigenlijk niet anders dan concluderen dat mensen die film geen interessante kunstvorm vinden gewoon niet al te veel films hebben gezien. Film is een kunstvorm met ontzettend veel artistiek potentieel. Je hebt taal, beeld en geluid! Daar kun je oneindig veel mee! In potentie is film gewoon super.
Helaas is een film maken duur, zodat er bij de totstandkoming zoveel verschillende partijen betrokken zijn (elk met hun eigen belangen), waardoor er veel compromissen gemaakt moeten worden, zodat uiteindelijk het eindresultaat vaak een onpersoonlijke film is die weinig meer doet dan zoveel mogelijk mensen tevreden stellen om het budget terug te verdienen. Dat is nu eenmaal het grote nadeel van film.
Maar gelukkig zijn er genoeg eigen- en kunstzinnige filmmakers met voldoende artistieke vrijheid om meesterwerkjes af te leveren.
Dus driewerf hoera voor de cinema!

Literatuur is natuurlijk veel autonomer - misschien wel de meest autonome kunstvorm die er is. Een auteur kan met de taal doen wat zij of hij wil. En met taal heb je zoveel mogelijkheden. Je kunt iets schrijven wat helemaal niet kan, zelfs iets wat onvoorstelbaar is. Een kamer zonder einde bijvoorbeeld. Prachtig. En dan kun je met de vorm van taal ook nog zoveel. Met rijm kun je bijvoorbeeld woorden met elkaar in verbinding brengen die anders helemaal niets met elkaar te maken hebben. En ga zo maar door.
Misschien vind ik taal wel zo boeiend omdat dat het dichtst bij denken staat: denken gaat (voor mij) in taal. Woorden zijn de enige middelen om grip te krijgen op je gedachten en daarmee met de wereld om je heen.
Daarom is literatuur voor mij zo belangrijk.

Onder druk zal ik waarschijnlijk toch voor literatuur kiezen, maar zonder druk zeg ik dat ik literatuur en film even tof vind

avatar van eRCee
Je maait wel veel gras weg, Ted.

Ik zou zeggen dat literatuur beter dan welke kunstvorm ook in staat is in het innerlijk door te dringen. Inderdaad omdat een groot deel van ons denken en zelfs van ons bewustzijn zich in taal afspeelt. Fraai is dat te zien bij het ik-perspectief en het stream-of-conscious principe: eigenlijk zijn hiervan geen equivalenten voorhanden in film (het point of view-shot en de voice-over zijn heel beperkte afspiegelingen). Maar ook het alwetend perspectief heeft in woorden meer mogelijkheden dan in beelden. Je zou kunnen zeggen dat film per definitie gebonden is aan 'show, don't tell', maar literatuur niet.

Ik vind daarnaast dat literatuur diverser is in zijn uitingen en ontwikkelingen, vaak ook een gedurfder of meer persoonlijk. Dit is allemaal te verklaren met de dingen die Ted beschrijft.

Film heeft natuurlijk zijn eigen unieke esthetiek, vanuit de combinatie van beeld, tijd en geluid, en dat kan heel krachtig zijn.

Als ik moet kiezen, en dat moet inderdaad, dan zeg ik zonder veel twijfel: literatuur.

Verbaast het jullie dat film, in aansluiting bij de opmerking van Ted Kerkjes, voor mij meestal een wat al te doorrzichtig en voorgekauwd compromis is? Vergelijk het - behoudens uitzonderingen - met het verschil tussen een hap in een hamburgertent en een verse zelfbereide maaltijd: als ik tijd en ruimte heb, kies ik steevast voor het tweede, want zelfs een mislukking is meestal een verrijking. Maar er zijn dus uitzonderingen. Voor een pizza Antonioni bijvoorbeeld kom ik wat graag uit de keuken. Zeker als er spruiten op het vuur staan...

avatar van mjk87
Zet een pistool tegen m'n hoofd en ik kies film. Zo, die keuze is gemaakt.

Kortweg vind ik bij literatuur belangrijk wat er gezegd wordt, waarbij het 'hoe' het kan verrijken. Bij film vind ik vooral hoe het verteld wordt belangrijk, waarbij het 'wat' de film kan verrijken.

En later zal ik me nog wel eens in deze topic weer laten zien, maar ik moest wel even op de tag reageren.

avatar van Ted Kerkjes
Ted Kerkjes (moderator)
geplaatst:
Met veel plezier heb ik jullie berichten gelezen. (Leuk dat er nu eindelijk wat meer gebruikers dit forum gevonden hebben )
Omdat ik het niet kan laten, reageer ik toch even op wat berichten.
eRCee schreef:
Ik zou zeggen dat literatuur beter dan welke kunstvorm ook in staat is in het innerlijk door te dringen. Inderdaad omdat een groot deel van ons denken en zelfs van ons bewustzijn zich in taal afspeelt.
Klopt, literatuur is daar inderdaad heel geschikt voor! De talige vorm leent zich uitermate goed voor denkprocessen en dergelijke. Film is door de beeldtaal misschien meer geschikt voor 'onbenoembare gevoelens' en zo.
eRCee schreef:
Fraai is dat te zien bij het ik-perspectief en het stream-of-conscious principe: eigenlijk zijn hiervan geen equivalenten voorhanden in film (het point of view-shot en de voice-over zijn heel beperkte afspiegelingen).
Er bestaat wel een aantal stream-of-conscious-films, hoor, maar het is waar dat dit wel een vrij zeldzaam verschijnsel is in de cinema. (Een bekend voorbeeld is 'Annie Hall' van Woody Allen. Daarna kom je denk ik al snel bij abstractere, experimentelere "rollercoaster"-films uit, zoals Noë's 'Enter the void' of Lynch's 'Inland Empire'.)
eRCee schreef:
Maar ook het alwetend perspectief heeft in woorden meer mogelijkheden dan in beelden.
Met woorden kun je in ieder geval andere dingen dan in beelden. Of het er per se meer zijn, durf ik niet te zeggen. Dat er in het filmlandschap weinig mogelijkheden worden benut, wil immers niet zeggen dat die mogelijkheden er niet zijn.
eRCee schreef:
Je zou kunnen zeggen dat film per definitie gebonden is aan 'show, don't tell', maar literatuur niet.
Klopt. Maar je zou natuurlijk ook kunnen zeggen dat literatuur per definitie gebonden is aan 'tell, don't show'
eRCee schreef:
Film heeft natuurlijk zijn eigen unieke esthetiek, vanuit de combinatie van beeld, tijd en geluid, en dat kan heel krachtig zijn.
Helemaal waar! Goed dat je ook het aspect 'tijd' noemt! Tijd vind ik namelijk ook een belangrijk aspect van film: cinema is toch een beleving die je als kijker ondergaat. Je kunt een film in principe niet stopzetten, je moet door. Daar ligt denk ik ook deels de kracht.
eRCee schreef:
Als ik moet kiezen, en dat moet inderdaad, dan zeg ik zonder veel twijfel: literatuur.
Snap ik zeker
ThomasVV schreef:
Verbaast het jullie dat film, in aansluiting bij de opmerking van Ted Kerkjes, voor mij meestal een wat al te doorrzichtig en voorgekauwd compromis is?
Mij verbaast het wel een beetje Ik dacht namelijk juist dat ik in mijn stukje met name de positieve kanten van film aan het benadrukken was.
ThomasVV schreef:
Vergelijk het - behoudens uitzonderingen - met het verschil tussen een hap in een hamburgertent en een verse zelfbereide maaltijd:
Nou nou, eerlijk gezegd vind ik het nogal raar om film met fastfood te vergelijken. Natuurlijk kun je literatuur verkiezen boven film, omdat die vorm je meer aanspreekt of wat dan ook, maar om de vorm film oppervlakkig te noemen lijkt mij niet steekhoudend.
Ik heb de indruk dat veel mensen wat negatief over film doen op basis van films die vooral dienen ter ontspanning en oppervlakkig vermaak. Alsof dat film is. Misschien zijn de meeste filmproducties wat onpersoonlijk en wat conventioneler, maar er zijn toch ook wel zat voorbeelden te noemen van "stilistische hoogstandjes", "emotionele rollercoasters", "diepzinnige verhalen" en wat al niet meer. De hele kunstvorm film artistiek afschrijven op basis van blockbusters en RTL7-films vind ik eerlijk gezegd net zo raar en kort door de bocht als de hele kunstvorm literatuur artistiek afschrijven op basis van sportbiografieën en bouquetreeksromans.
ThomasVV schreef:
als ik tijd en ruimte heb, kies ik steevast voor het tweede, want zelfs een mislukking is meestal een verrijking.
Dus zelfs een slecht boek is beter dan elke film? Of begrijp ik je nu verkeerd?
mjk87 schreef:
Zet een pistool tegen m'n hoofd en ik kies film. Zo, die keuze is gemaakt.
Leuk dat er ook iemand voor film kiest!
Nogmaals: ik vind film en literatuur artistiek gezien volkomen gelijkwaardig! Met een pistool tegen mijn hoofd zou ik wel voor een boek gaan, maar in principe vind de twee kunstvormen allebei op hun eigen manier even fijn.
mjk87 schreef:
Kortweg vind ik bij literatuur belangrijk wat er gezegd wordt, waarbij het 'hoe' het kan verrijken. Bij film vind ik vooral hoe het verteld wordt belangrijk, waarbij het 'wat' de film kan verrijken.
Interessante invalshoek!
mjk87 schreef:
En later zal ik me nog wel eens in deze topic weer laten zien, maar ik moest wel even op de tag reageren.
Leuk, zeker doen! Dit geldt trouwens ook voor de rest!

avatar van eRCee
geplaatst:
Ted Kerkjes schreef:
Klopt. Maar je zou natuurlijk ook kunnen zeggen dat literatuur per definitie gebonden is aan 'tell, don't show'

Nee hoor, het principe 'show, don't tell' komt juist uit de literatuur. Je kan met taal laten zien wat er gebeurt zonder het expliciet te benoemen, als met een camera, maar je kan ook voor het omgekeerde kiezen: juist expliciet benoemen welke keuzes er worden gemaakt en waarom (dit laatste gebeurde bijvoorbeeld veel in de 19e eeuwse roman).

Wat je opmerkingen over stream-of-conscious betreft: in principe is de inwendige stem talig. Misschien had ik beter de term monologue interieur kunnen neerpennen, hoewel dat volgens mij vaak door elkaar wordt gebruikt. Je kan wel abstracte beeldenstromen genereren, waarmee je met film bijvoorbeeld dichter kan komen bij droomverbeelding dan literatuur dat kan.

avatar van Donkerwoud
geplaatst:
Netflix, want daar heb je ook series.

Maar ik zal altijd bij literatuur uitkomen omdat spreek- en schrijftaal zo'n alledaags instrument is om je gedachten uiteen te zetten of ideeën te delen met anderen. Visuele media - zoals schilderkunst, fotografie of film - heeft niet dezelfde finesse, omdat het altijd op een bepaalde manier een afstand creëert tot de ideeën die het overbrengt tegenover de vorm waarin het is gegoten. En (als ik voor mezelf spreek) is het alsnog nodig om te interpreteren wat ik zag door terug te vallen op de taal die ik het beste ken.

avatar van Pythia
geplaatst:
Ik wil helemaal geen kunstvormen met elkaar vergelijken en ik wil ook niet kiezen.

geplaatst:
Ik had het niet over jouw voorkeur, Ted Kerkjes, enkel over je opmerking over 'compromis'.
Zoals ik aangaf, zijn er zeer zeker uitzonderingen, maar dat blijven voor mij uitzonderingen. Heeft ongetwijfeld voor een stuk te maken met het feit dat ik nog veel moet leren in het filmgenre, maar deels toch ook met het feit dat ik al heel dikwijls ontgoocheld ben achtergebleven na een film. En waarschijnlijk speelt bij een vergelijking van boek en film ook min of meer onbewust mee dat de verfilmng van een boek mij (bijna) altijd confronteert met het gevoel dat de film niet kan tippen aan de rijkdom van het boek.
En nee, een slecht boek is niet beter dan élke film, maar is voor mij wel een minder frekwente en (meestal) meer verrijkende ervaring dan een slechte/slappe film.

geplaatst:
eRCee schreef:
Een dilemma waarvan je op het oog zou zeggen; dat is oneerlijk om een boekensite. Maar ik weet dat er genoeg mensen hier rondhangen die ook op Moviemeter actief zijn (ik noem een mjk87, Donkerwoud, ThomasVV, schrijft dutch2.0 niet ook over film?) dus de vraag is:

Literatuur of film?

Handig inderdaad dat taggen. Ik kende dit hele topic niet (komt ook niet naar boven bij forum-updates) dus ik zou hier ook nooit terecht zijn gekomen. Gracias daarvoor!

Ik schrijf inderdaad al een tijdje (15 jaar) onbezoldigd filmrecensies voor deze fijne site. Voordeel is dat ik nogal wat films gratis zie, nadeel dat ik daar dan ook nog wat zinnigs over moet schrijven.

Wat het dilemma betreft, dat is een makkie: films! Met hieronder een paar redenen:

1) Film is een kunstvorm waarvan ook het medium zelf nog volop in ontwikkeling is. Boeken zijn boeken zijn boeken zijn boeken (vooruit, we hebben nu ook het ebook), maar films ontwikkelen zich nog altijd op technisch gebied. Door CGI zijn de technische mogelijkheden enorm vergroot en iets als 3D vind ik ook een heel spannende ontwikkeling. Daarvoor had je natuurlijk al de progressie in filmgeluid en (nog veel vroeger) de overgang van stom naar talkies, de overgang van zwart-wit naar kleur. Allemaal veranderingen die het boek nooit heeft gekend.

2) Film is een kunstvorm die verschillende andere kunstvormen incorporeert. Muziek (score), literatuur (dialoog), fotografie (beeld), toneel (acteren). Dat maakt film een veel rijkere kunstbeleving, voor mij dan toch.

3) Films is teamwerk. Bij boeken heb je de schrijver (en, vooruit, zijn redacteur). Bij films heb je de regisseur, de scenarist, de acteur, de cinematograaf, de componist van de muziek. En soms betekent dat dat allerlei toppers in hun vak samenkomen om één mooi kunstwerk te maken. Een geweldig verhaal, geweldig verfilmd met geweldige acteurs. Dat soort synergie kent de literatuur niet.

4) Een praktisch puntje: in de tijd van 1 boek kan ik ongeveer 10 films zien. Ik ben een langzaam lezer, dat scheelt, en bij films heb je dat probleem niet.

5) De belevenis. Een boek pak je op en sla je open. Bij een film moet je deur uit, een kaartje kopen, een plekje zoeken. En dan gaat het licht uit, altijd een magisch moment. Bovendien is film kijken iets wat je samen kunt doen, met een goed gesprek achteraf.

6) Heb je het idee dat je iets hebt gemist in een film, dan is het een fluitje van een cent om dat ding nog eens te bekijken. Bij boeken doe je dat minder snel, want veel tijdrovender.

En dit waren nog maar de belangrijkste redenen. Dus makkelijke keuze.

En leuk topic!

avatar van eRCee
geplaatst:
Een voorzichtige, aarzelende voorkeur uitspreken voor film, dat mag natuurlijk, maar het enthousiasme van dutch2.0 bij het maken van deze keuze is exorbitant en roept om een weerwoord.

Ik gebruik hiervoor een representant van beide kunstvormen (waarmee ik dus bij voorbaat al gelijk heb): Elena Ferrante en David Lynch.

In Frantumaglia beschrijft Ferrante hoe haar schrijvende leven begon lang voordat ze haar debuut publiceerde. Na dat debuut volgden weer 10 jaar van pogingen tot schrijven, alvorens het tweede boek in enkele maanden tijd uit de pen rolde. Wanneer de juiste toon is gevonden ontstaat in haar woorden een 'begenadigde staat' waarin datgene wat beschreven wordt waarachtig is, terwijl daarvoor tientallen pogingen stukliepen.

Tijdens het draaien van het derde seizoen van Twin Peaks heeft Lynch geklaagd over het strakke tijdsschema. Vanuit kostenaspecten kon er soms maar twee dagen per locatie gedraaid worden, en was er altijd precies de hoeveelheid tijd ingecalculeerd die het scenario vereiste. David Lynch wond zich hier behoorlijk over op ("I will not work like this anyomore", of iets in die geest) omdat het volgens hem geen ruimte laat voor creativiteit en het gebruik maken van het moment.

Kortom: de artistieke vrijheid is veel groter bij literatuur en daardoor is het beter mogelijk om tot een waarachtig eindresultaat te komen.

Wat de ontwikkeling van de kunstvorm betreft: dutch2.0 stipt enkele technische ontwikkelingen aan in de filmkunst, maar op zichzelf zijn technische ontwikkelingen in mijn ogen niet zo interessant, pas als er nieuwe artistieke ruimten mee worden verkend. Dat gebeurt ook wel in enige mate, echter door het eerder genoemde minder dan zou kunnen. Terwijl de mogelijkheden van stijlvernieuwing in de literatuur nog steeds niet uitgeput zijn: denk aan het oeuvre van Saramago, die een geheel nieuwe stem uitvond. Of nogmaals Elena Ferrante, die een vrouwenvriendschap opvoert op een wijze waarvan nog geen literaire traditie bestond.

geplaatst:
Dat de artistieke vrijheid vaak groter is bij literatuur is een goed punt. In film gaat veel meer geld om, gaat het om veel hogere investeringen, zowel van producenten als van subsidieverstrekkers. Dus de eisen zijn navenant hoger maar niet altijd artistiek verantwoord. Echte vrijheid hebben alleen díe filmers die een grote naam hebben en nu in redelijke vrijheid bij Netflix terecht kunnen (Garland, Cuaron) of filmers die het zich kunnen permitteren om commercieel en artistiek af te wisselen (Linklater, Greengrass). Maar toch, goed punt (waarmee film in mijn geval nog altijd veruit favo is, alleen ietsjes minder dan voorheen ).

Je tweede argument vind ik niet bijster sterk. Film kent technische vooruitgang én stilistische vernieuwing (en stilistische eigenheid). En beide zijn evenmin al uitgeput. Bovendien heb je in film nog wel eens het geluk dat de vernieuwing en eigenheid niet alleen zit in verhaal en structuur, maar ook in cinematografie en techniek. Wat dat betreft hebben filmers meer manieren om zich te vernieuwen dan schrijvers lijkt me.

avatar van eRCee
geplaatst:
Oke, laten we de strijdbijl begraven en een nieuw dilemma aanvatten.

Ditmaal een conflict wat al op de pagina's zelf deels werd gevoerd. Het gaat om de vraag of je historische gebeurtenissen moet beschrijven alsof het daadwerkelijk zo gebeurd is, of dat je eerlijk aangeeft dat je er maar een slag naar slaat:

De welwillenden (Littell) vs. HHhH (Binet)

avatar van Pythia
geplaatst:
Ik heb ‘De Welwillenden’ niet gelezen, ‘HHhH wel..
Als je een boek met louter historische feiten vult zonder verhaal, heb je een geschiedenisboek. Zelfs dan is de schrijver meestal geen ooggetuige geweest en zijn aannames en deducties niet te vermijden. Er bestaat dus een min of meer officiele lezing van de geschiedenis.
Ik ben graag van tevoren op de hoogte van de mate van fantasie die op de ‘feiten’ losgelaten wordt of van de hoeveelheid (en welke) feiten die in een verhaal verwerkt wordt.
Stefan Hertmans is er in ‘De Bekeerlinge’ tamelijk duidelijk over op welke documenten hij zich baseert voor zijn roman. De ‘feiten’ ondersteunen het verhaal dat hij wil vertellen.
Laurent Binet daarentegen gooit feiten en fictie op een hoop en je moet het maar uitzoeken als lezer. Sommigen vinden zo’n puzzel misschien juist wel leuk. Mij ergert het vooral. Noch het verhaal, noch de geschiedenis komt duidelijk uit de verf. Een eventuele moraal van het verhaal komt niet over.

Dus: HHhH niet!

Gast
geplaatst: vandaag om 06:34 uur

geplaatst: vandaag om 06:34 uur

Let op: In verband met copyright is het op BoekMeter.nl niet toegestaan om de inhoud van externe websites over te nemen, ook niet met bronvermelding. Je mag natuurlijk wel een link naar een externe pagina plaatsen, samen met je eigen beschrijving of eventueel de eerste alinea van de tekst. Je krijgt deze waarschuwing omdat het er op lijkt dat je een lange tekst hebt geplakt in je bericht.

* denotes required fields.