Een Nieuw Sociaal Contract - Pieter Omtzigt (2021)
Nederlands
Politiek
224 pagina's
Eerste druk: Prometheus,
Amsterdam (Nederland)
Heel lang geloofden we dat Nederland af was. Maar schijn bedriegt. De auteur vertelt eerst over zijn professionele achtergrond. Daarna laat hij zien dat er in Nederland grote problemen zijn met macht en tegenmacht. De mechanismen van de rechtsstaat functioneren niet goed meer, zoals uit het kinderopvangtoeslagenschandaal is gebleken. De auteur pleit vanuit zijn eigen ervaringen in de politiek voor een nieuw sociaal contract. Het is nodig om het vertrouwen tussen overheid en burgers te herstellen. Dat is zeker niet eenvoudig. We moeten instituties herbouwen door checks-and-balances te hernieuwen. Het vraagt ook om een andere mentaliteit van de overheid én van de burgers zelf. Er is geen simpele oplossing. Het hele weefsel van de rechtsstaat moet worden onderzocht en gerepareerd. In dit boek worden een aantal voorstellen hiervoor gedaan.
Dit boekje bestaat uit 3 delen: een interview om zijn levensverhaal te vertellen (vrij droog en niet heel boeiend), een verhandeling over het systeem van belastingen en kortingen en waarom meerwerk soms niet echt loont (goed en helder verteld en boeiend al kende ik dit al) en nog een en ander over de toeslagenaffaire (ook helder verwoord). Tot slot redelijk vanuit het niets dan wat oplossingen over een sociaal contract, maar dat zijn soms alleen wat halfslachtige oplossingen die niet echt uitgewerkt worden en waar je ook best over in discussie kan. Of je het hoe en waarom afvragen.
Omtzigt stelt bijvoorbeeld dat topambtenaren steeds rouleren binnen de ambtelijke dienst waardoor er op kennisniveau en ervaring te weinig in de top zit. Helder punt. Maar waarom daarvoor gekozen is en wat eventueel de voordelen zijn, die worden niet genoemd. Dus vanuit de nadelen is het afschaffen van dat systeem een logisch gevolg, maar er ontbreekt nogal wat context.
Voorts is het hoofdstuk over de toeslagenaffaire eigenlijk een verplichte aanvulling op dat boekje van Jesse Frederik over het toeslagenschandaal die een en ander vergeten is te melden in zijn boek, toevallig steeds zaken die negatief zijn voor de Belastingdienst en de ambtenaren. Omtzigt vult die hiaten dan mooi aan.
Al met al een boek met goede punten, helder verwoord en soms echt boeiend maar als geheel wat stuurloos en te zwak op de oplossingen. 3,0*.