Rode Jaren: Herinneringen van een Anti-Fascist - Bertus Schmidt (1981)

Alternatieve titel: Sonde-reeks #45

Nederlands
Autobiografisch / Oorlog

98 pagina's
Eerste druk: Rotterdamse Kunststichting, Rotterdam (Nederland)

In dit boek haalt Bertus Schmidt, oud-redacteur van de Rotterdamse versie van De Waarheid in de jaren 1945-1947, later (kunst)redacteur van Het Parool en Het Vrije Volk, politicus en schrijver, herinneringen op aan zijn jeugd en aan met name de oorlogsjaren. Het boek is opgedragen aan een aantal familieleden, vooral aan zijn broer Jan die in de jaren 1940-1945 als koopvaardij-officier voor de geallieerden voer. Het boek is verdeeld In elf hoofdstukken. In het eerste hoofdstuk ‘Terug naar Gisteren’ beschrijft Bertus Schmidt zijn vader, die teleurgesteld was in de politiek van Troelstra en portretten van Karl Marx en Friedrich Engels in zijn kamer had hangen. Voor Bertus Schmidt leken die twee heren op die portretten een poos verre familieleden, ooms wellicht. Gaandeweg, onder andere via de jeugdbeweging, komen zijn eigen socialistische ideeën, binnen een rijk geschakeerd socialistisch landschap met vele partijen, tot uitdrukking. De onmogelijkheid om voor communistische sympathieën uit te komen, op straffe van uitsluiting zoals bijvoorbeeld door verlies van een baan, blijkt eveneens uit het betoog van de schrijver. Van de Eerste Wereldoorlog maakt hij in zijn prille jeugd slechts het gedreun op afstand mee, als hij als kind in de buurt van het westelijk front is. De Spaanse burgeroorlog trekt een aantal kameraden naar het front aldaar. In de Tweede Wereldoorlog maakt hij het bombardement op Rotterdam mee en komt hij als activist in het verzet direct zelf in botsing met de bezetter. Het slothoofdstuk ‘Naar de Bevrijding’ beschrijft die gebeurtenis, die na de intensieve oorlogsjaren in eerste instantie nauwelijks geloofd kan worden.