L'Âne et le Cheval - Marcel Aymé (1936)
Frans
Sprookje
31 pagina's
Eerste druk: Candide (periodiek),
Parijs (Frankrijk)
In dit achtste verhaal uit de reeks van zeventien fabels van ‘Les Contes du Chat Perché’, spreken Delphine en Marinette ’s-avonds in hun kamer op de boerderij de wens uit om een ezel en een paard te worden. Als iedereen een dergelijke keuze zou maken, zou de wereld volgens hen een betere plaats worden. Tot hun grootste verbijstering blijkt, als ze de andere morgen ontwaken, dat hun wens is ingewilligd. Hun ouders geloven eerst hun eigen ogen niet, maar verliezen echter spoedig uit het oog dat het om hun eigen dochters gaat, als ze de beide dieren laten meedraaien in het dagelijkse leven op de familieboerderij en ze een behandeling geven als alle andere dieren ...
In het Nederlands zijn zij in boekvorm verschenen in de bundels 'Verhalen van de Spinnende Poes' (1954) en 'Nieuwe Verhalen van de Spinnende Poes' (1955); zie de berichten bij de schrijver.
De verhalen zijn toch al minimaal licht ironisch, maar dit is zeker één van de meer sarcastische in de manier waarop de ouders met hun tweemaal van vorm veranderende dochters omgaan. Eerst worden die dochters gedwongen, zich het dierenleven op de boerderij eigen te maken als werkpaard en lastezel.
Als zij uiteindelijk terug veranderen in hun menselijke vorm, weten zij niet meer hoe het toegaat op school, halen onvoldoendes en worden door hun ouders op droog brood en water gezet.
De dochters reageren daarop door zich (voor zo lang dat bij hen duurt ...) overdreven netjes te gaan gedragen.
Dat sarcasme keert terug in de slotconclusie van het verhaal:
"Les parents était maintenant bien heureux d'avoir retrouvé les deux petites filles qu'ils aimaient si tendrement, car c'étaient, au fond, d'excellents parents."
Citaat van DBNL: Vanwege de originele benadering van de gezagsrelaties wordt Les contes du chat perché wel gezien als een voorloper van de anti-autoritaire kinderliteratuur.; zie opnieuw de toelichtingen bij de schrijver.
Het is jammer dat er met dit aspect van deze fabels bij de lay-out van de latere edities te weinig rekening is gehouden. Daar ligt de nadruk te sterk op een bepaalde opvatting over wat jeugdboeken zouden zijn. De daarmee samenhangende conventionele tekeningen van die latere edities doen afbreuk aan het oorspronkelijke karakter van de verhalen.