menu

Hoe God Verdween uit Jorwerd - Geert Mak (1996)

mijn stem
3,75 (73)
73 stemmen

Nederlands
Historisch

399 pagina's
Eerste druk: Atlas, Amsterdam (Nederland)

'Hoe God Verdween uit Jorwerd' is de biografie van een dorp tijdens de stille revolutie tussen 1945 en 1995. Het is het verhaal van de boeren en het geld, van de kleine winkeliers en de oprukkende stad, van de kerktoren die instortte en de import die niet meer groette.

zoeken in:
3,0
Heel knap als je zoiets kunt schrijven, maar niet heel spannend

4,5
Nadat ik 'In Europa' had gelezen was ik gepakt door deze schrijver. Hij weet alles zo te beschrijven dat de tekst gaat leven. De literatuurkenners zullen In Europa als zijn magnum opus aanwijzen maar ik was helemaal ondersteboven van dit boek.

Omdat ik zelf uit een dorp kom en in de stad studeer is het allemaal erg herkenbaar. Mak is slim en zijn analyses zijn vaak buitengewoon boeiend om te lezen. Persoonlijk vindt ik de verschillen in een Duits dorpje kleiner dan een bezoek aan een middelgrote Nederlandse stad. In dit boek worden onderzoeken beschreven uit diverse landen die ook hiernaar wijzen. 4,5*

avatar van Theunis
4,0
Lastig om een objectief oordeel te geven omdat mijn gevoel een grote rol speelde tijdens het lezen. Daarom kom ik uit op vier sterren. Als iemand die van de stad naar het dorp is verhuisd, greep dit boek mij erg aan, gaf het mij nieuwe inzichten en wist ik mezelf beter te plaatsen. Wat wil je nog meer met een boek bereiken als een lezer dat laatste kan zeggen? Ongetwijfeld zal dit niet Mak's bedoeling zijn geweest. Hij wilde zijn Jorwerd beschrijven, misschien ook zijn eigen dansen op het koord dat tussen zijn herkomst (stad) en zijn nieuwe liefde (dorp) gespannen was, en dit doet hij goed. Misschien hier en daar wat te omslachtig; het boek had ook vijftig pagina's korter kunnen zijn en wellicht had het dan ook kracht gewonnen. Het boek zal me bijblijven, ik zal erin blijven bladeren als even moeite heb met het balanceren op mijn koord tussen mijn dorp van herkomst en de stad waarin ik nu woon.

avatar van mjk87
3,0
Ik weet nog dat we in VWO5 voor aardrijkskunde zelf een eigen kleine kern moesten onderzoeken in al haar facetten, met een stukje geschiedenis en hedendaagse beeld in klimaat, landschap en demografie. En dan vooral verbanden daartussen noemen. Zoiets doet Mak dan nu met Jorwerd op momenten ook, zowel het grote algemene verhaal als het kleinere persoonlijke. Mijn voorkeur gaat eigenlijk wel altijd uit naar het grote verhaal en dat is ook waar Mak veel beter is, zeker in het begin als hij in tientallen pagina's besteedt aan de geschiedenis en verandering van het boerenbedrijf. Dat is dan wel het beste deel. Daarna raakt Mak de focus kwijt en komen allerlei onderdelen langs die noch thematisch noch specifiek voor dit dorp bij elkaar horen, noch chronologisch geordend lijken. Jammer, het boek wordt zo minder boeiend doordat verbanden ontbreken en Mak lijkt weinig nieuws meer te brengen dan. 3,0*.

avatar van misterfool
3,5
Best een sterk boek van Geert Mak. Hij beschrijft de veranderende sociale structuur van een klein Fries dorpje. De meeste aandacht wordt besteed aan de veranderende rol van de boer: van eigenheimer die verknocht en vervlochten is met het land naar een marktproducent met alle bijbehorende bureaucratische en technische rompslomp. De beschrijvingen in het boek vind ik als dorpsbewoner bovendien bijwijlen herkenbaar. Met name de ambivalente verhouding tot de grote stad en de kaalslag onder de lokale winkeliers zie ik wel eens terug. Als ik dit boek zou moeten bekritiseren dan richt ik me op de warrige structuur; dat had een stuk beter gekund. Niettemin heb ik "Hoe God Verdween uit Jorwerd" met genoegen gelezen. 3,5*

avatar van Pecore
4,0
Bijzonder leuke geschiedenisles wederom. De verandering van plattelandsdorpen in de tweede helft van de twintigste eeuw wordt werkelijkheid door de ogen van de verschillende Jorwerters. Wat me vooral bevalt aan het werk van Mak is het respect waarmee hij over zijn hoofdpersonen schrijft. Hun handelen is niet altijd even handig, maar door het scheppen van context en het aanslaan van de juiste toon des te menselijker.

avatar van Wandelaar
4,5
Dit boek is inmiddels 25 jaar oud en ook het dorp Jorwerd is een generatie verder inmiddels. Interessant te bedenken hoe Geert Mak dit boek uit 1996 nú zou schrijven. Het perspectief van dit boek is de grote ommezwaai van een plattelandsdorp, na eeuwen van betrekkelijke rust en tradities, naar de nieuwe tijd.

Televisie, projectontwikkelaars, de winkels in de grote stad, de landbouwmechanisatie, ze droegen er toe bij dat het dorp sluipenderwijs maar onverbiddelijk veranderde. Geert Mak beschrijft mooi hoe hij in de maanden van zijn verblijf in de dorpsgemeenschap nog stukjes terugvond van de mystiek, de stilte, de eeuwenoude verhoudingen in het Friese dorp. Mystiek is niet helemaal het woord, want alles draaide om overleven en de werkelijkheid daarvan was meestal weinig romantisch. De sociologische verandering wordt prachtig beschreven. Mak is vooral een meester in het uittekenen van de kleine geschiedenis: het verhaal van de boer en arbeider, de kleine man en vrouw en hun zorgen om het dagelijks bestaan.

Mak is er niet op uit een 'vroeger was alles beter' teneur aan te slaan. Niet alle vooruitgang is achteruitgang.
Het verlies zit vooral in de vergane schoonheid van het dorp en de verloren kennis van het boerenleven, het leven met elkaar en de dieren. Winst vinden we in de minder beklemmende sociale controle die het nieuwe leven bracht. Het dorp kon ook benauwend en bekrompen zijn.

Toch proef ik vooral sterk heimwee en woede bij de schrijver over wat stukging. En niet zelden op initiatief van de overheid die de kleine dorpen decennia liet verkommeren en de grotere plaatsen stelselmatig bevoordeelde. Falend beleid en domheid.

Ik weet niet hoe het er nu voorstaat met Jorwerd. Ik zal eens op onderzoek uitgaan. Ben zelf Fries van geboorte en herken veel van de dingen waar Geert Mak over schrijft. Vermoedelijk heeft Mak gelijk gehad en gekregen, maar er moet toch nog zoiets bestaan als een dorpsgemeenschap met toekomst.

ZAP!
Wandelaar - GEWEST FRYSLAN: “Hoe God verdween uit Jorwerd". Misschien kan je er iets mee. Ik dacht dat er veel recenter ook een programma over ging, maar ik zou niet weten waar ik zoeken moet. Ik vond wel iets uit 2004 met Paul Rosenmöller, maar geen actieve link naar het programma.

avatar van Jason82
4,0
Bijna een maand las ik dagelijks enkele bladzijden in dit gemoedelijke werk van Geert Mak. Alhoewel gemoedelijk, genadeloos ontleedt Mak hier de teloorgang van tijden van weleer. De trein der verandering dendert genadeloos door met elke nieuwe ontwikkeling. Dat wat was zal nooit meer zijn. Afijn, dat dus zo'n 400 bladzijden lang.

Mak is een meester in beschrijven. Op prettig leesbare wijze licht hij dus allerlei ontwikkelingen en de effecten daarvan binnen het Friese dorpje Jorwerd toe. Mooi om te lezen hoe hij daarbij zijn gevoelens van genegenheid voor diverse dorpsbewoners niet onder stoelen of banken steekt.

Regelmatig dacht ik nog enige tijd over dit alles door na het dichtslaan van het boek om te gaan slapen.

Gast
geplaatst: vandaag om 16:43 uur

geplaatst: vandaag om 16:43 uur

Let op: In verband met copyright is het op BoekMeter.nl niet toegestaan om de inhoud van externe websites over te nemen, ook niet met bronvermelding. Je mag natuurlijk wel een link naar een externe pagina plaatsen, samen met je eigen beschrijving of eventueel de eerste alinea van de tekst. Je krijgt deze waarschuwing omdat het er op lijkt dat je een lange tekst hebt geplakt in je bericht.

* denotes required fields.

Let op! Je gebruikersnaam is voor iedereen zichtbaar, en kun je later niet meer aanpassen.

* denotes required fields.