Le Mystère Henri Pick - David Foenkinos (2016)

Le Mystère Henri Pick is een boek dat ik nooit gevonden zou hebben, ware het niet dat Boekmeter deze roman als 'Boek van het Kwartaal' bestempelde. Wat ben ik blij dat ik besloot mee te doen met dit project.

Henri Pick is een onopvallende pizzabakker uit een dorpje in Bretagne die na zijn dood wereldfaam vergaard in de literaire wereld. De ambitieuze Delphine Despero is de eerste die het boek “Les dernières heures d’une histoire d’amour” ontdekt en vanaf dat moment zal het leven van iedere betrokkene voorgoed veranderen.

Wat opvallend goed is aan het boek is de manier waarop Foenkinos sympathie weet op te wekken voor vrijwel elk personage. Dit komt mede door het opbouwen van een flinke achtergrond voor iedereen en het linken van alle verhaallijnen zonder dat het kinderachtig of te veel uitgelegd wordt. Daarnaast weet Foenkinos mooie zinnen te construeren die behoorlijk humoristisch zijn: 'Hij had een hartaanval gehad en met pijn in het hart moest hij het restaurant afstaan.' (geparafraseerd)

Natuurlijk heeft het boek ook minpunten. In mijn ogen voegden de vele voetnoten zo goed als niets toe, werd er teveel aan 'namedropping' gedaan en was de uiteindelijke clue van mijlenver te spotten. Als ik eerlijk ben, zou dat voor mij vaak al reden genoeg zijn om een boek weg te leggen of om een onvoldoende eindoordeel te vellen. Toch is Le Mystère Henri Pick bijzonder sympathiek, vlot en vernuftig geschreven waardoor ik van begin tot eind geboeid wist te blijven.

Alles behalve zware kost, maar een bijzonder prettig tussendoortje dat zich met krap aan 200 bladzijdes zeer snel laat lezen.

Ik kijk nu al uit naar een volgend Boek van het Kwartaal.

Ik ben wat minder enthousiast dan mijn (voorlopig enige) medekwartaalboeklezer hierboven. Ja, het boek is vlot geschreven en leest dan ook makkelijk, met al die kleine hoofdstukken. Maar ik kreeg er nooit een band mee. Door de veelheid aan personages blijft het nogal aan de oppervlakte allemaal. De twists aan het einde zijn wel aardig maar doen het hart niet sneller kloppen. Iemand als Alessandro Baricco zou hier veel meer mee hebben gedaan denk ik. Kan me wel voorstellen dat het beter valt als je dit op het juiste moment leest (wat dat moment dan ook moge zijn).

Ik ben toch wel enthousiast over dit kwartaalboek. Ja, er is waarschijnlijk iets misgegaan met de vertaling (beter gezegd, met de redactie van de vertaling), en ja, wie komt voor een psychologisch diepgaand portret zit hier niet helemaal goed. Maar er zijn wat mij betreft vele, vele redenen waarom dit boek de moeite waard is, een boek dat me qua toon en humor sterk deed denken aan de heerlijke Franse Netflix-serie Dix Pour Cent en aan de even heerlijke Franse films van Cédric Klapisch. Hieronder drie van die vele, vele redenen.

De eerste is dat dit boek een leuke genremix is van literair (met als belangrijkst thema de afstand tussen mensen en de liefde die die afstand overbrugt) en een speelse variatie op de ouderwetse whodunnit. Waarbij de vraag niet is wie een moord heeft gepleegd maar wie een boek heeft geschreven. De whodunnit zorgt ervoor dat je blijft doorlezen, ook op de momenten dat het literaire deel wat minder boeiend is.

Als tweede vond ik de manier verfrissend waarop Foenkinos over boeken schrijft. Boeken hebben hier niet de status van heiligheid die ze in andere romans over boeken (of erger nog: over schrijvers) wel hebben (en de reden van die heiligheid is vast dat de heilige woorden van religies, de dragers van de Waarheid, hun oorsprong hebben en verspreid zijn op papier. Daarom pleit ik ervoor dat een volgende religie zijn ideeën verspreidt op cd, in een film of toneelstuk, of (als het een opgewekte religie is) in een blije musical. Maar dit allemaal terzijde). Anyway, de eerlijke en onopgesmukte manier waarop hier over boeken en schrijvers wordt gesproken vond ik een verademing.

Hetzelfde geldt voor de (vele) karakters. De manier waarop die worden beschreven zijn veel meer in lijn met het leven (zoals ik het zie) dan in boeken waarin een enkel personage tot op de milimeter wordt geanalyseerd. We zouden het waarschijnlijk anders willen, maar al een paar decennia na onze dood zijn we gereduceerd tot een paar regeltjes in een dagboek, een vergeeld portretje en een paar aardige anecdotes. En dat is precies de manier waarop Foenkinos zijn personages neerzet. Waarbij hij zijn personages wel respecteert, maar tegelijk nooit vergeet dat de mens toch ook maar een onbeholpen diertje is dat zich een weg door het leven ploetert.

Hiermee wil ik nog niet zeggen dat alles in dit boek zo geweldig is. De humor is soms flauw, een enkel personage is te vaag (Jéremie) en sommige dingen zie je al van mijlenver aankomen. Maar dan nog heb ik flink genoten van de roman én van het meesterschap van Foenkinos.

Ook maar meegedaan aan dit kwartaalboek - hij was aanwezig in de bieb en er stonden van die teksten als 'leesplezier' op. Nu neem ik dat wel met een korrel zout, maar meestal is de kern ervan wel waar en ik had wel behoefte aan zo'n boekje.

Dat viel toch wat tegen. In het begin gaat het nog wel en leest dit makkelijk weg - het blijft overigens tot het eind makkelijk lezen- maar met de keur aan personen erin die steeds kort aan de beurt zijn gaat dit boek nooit leven. Het blijft enorm afstandelijk. De clou is al van ver van tevoren uit te tekenen en weet dus ook niet te verrassen. Qua stijl verder weinig bijzonders en buiten dan wat redelijke tijddoding doet dit boek niets. 2,0*.

Mijn eerste kennismaking met Foenkinos heb ik als bijzonder aangenaam ervaren. De eerste 150 pagina's vliegen voorbij ik heb regelmatig gelachen en bijzonder genoten van de ironische noten over hoe moeilijk het is om een boek gepubliceerd te krijgen. Het was allemaal bijzonder ontnuchterend en totaal niet romantisch. In die zin zelfs erg verfrissend.

Verder is de leesvriendelijkheid gedurende het hele boek erg prettig. De amusementswaarde blijft hoog maar gaandeweg verslapt de aandacht toch enigszins omdat ik wat binding met de personages mis. De beste ideeën van deze roman zitten allemaal aan het begin maar het is niet genoeg om over de hele linie te blijven boeien. Neemt echter niet weg dat je toch graag wilt weten hoe het afloopt en het leesplezier erg hoog blijft.

Geen hoogstaande maar wel een bijzonder prettige leeservaring!