menu

De Avond Is Ongemak - Marieke Lucas Rijneveld (2018)

mijn stem
3,34 (59)
59 stemmen

Nederlands
Psychologisch

256 pagina's
Eerste druk: Atlas/Contact, Amsterdam (Nederland)

'De avond is ongemak' is het verhaal van een religieus boerengezin dat wordt getroffen door de dood van een kind. Matthies komt op een dag niet meer terug van het schaatsen en laat zijn zusje Jas in totale verwarring achter. Door de ogen van de dertienjarige Jas zien we hoe de familieleden elk op hun eigen manier omgaan met het verlies. Vader en moeder zijn volledig verlamd door verdriet en zien niet hoe Jas en haar zusje Hanna en haar broer Obbe ondertussen langzaam ontsporen. Onder leiding van Obbe ondernemen ze morbide experimenten met dieren en Hanna en Jas dromen hartstochtelijk van een Redder, een man als Boudewijn de Groot, een man die hen mee kan nemen naar de Overkant en hen in kan wijden in de geheimen van hun seksualiteit.

zoeken in:
avatar van psyche
3,5
psyche (crew)
handsome_devil schreef:
Maar qua inhoud is toch niets meer uniek en alles al wel een keer eerder gedaan?


Zeer zeker waar


Ik zou weinig plezier uit het lezen meer halen als ik alleen maar zou kijken naar hoe dit soort verhaal al eerder verteld is.


Dit verhaal is zeer zeker niet al eerder verteld op deze manier


Op mij had deze roman een effect dat ik niet kan vergelijken met bovenstaande namen.


Vergelijken kan denk ik altijd, maar, zoals ik al aan eRCee aangaf heeft ze ondanks ik aan andere schrijvers moet denken, een authentieke stijl.


Denk dat het aan het vertelperspectief (vanuit Jas) ligt, maar ook aan hoe Rijneveld heel zijdelings dingen kan aankaarten die zich ongemerkt vastzetten in je hoofd. Ik vond het echt wel een knap en dapper romandebuut.


Ook dat zeer zeker. Maarrr zie mijn laatste zinnen, ik ben echt in gevecht geweest, ga ik voor het talent of voor mijn leesplezier.
Omdat het voor mij echt doorbijten was hier en daar is de waardering lager uitgepakt.

avatar van handsome_devil
4,0
Ja, ik begrijp de lage(re) scores ook heel goed, hoor. Of juist dit boek nou de International Booker had moeten winnen kun je ook over twisten, maar zonder dit gelezen te hebben dit boek afdoen als 'oude wijn in nieuwe zakken' vond ik wat te ver gaan.

avatar van Raskolnikov
3,5
eRCee schreef:
Klinkt vooral als oude wijn in nieuwe zakken. Maar misschien is het voor een internationaal publiek wel frisse thematiek, dat kan.

Wat ik nog wil aanvullen op de al gemaakte punten, en al een beetje beschreef in mijn review, is de blik van Jas op de wereld. Zij plaatst voor ons heel vanzelfsprekende zaken vaak totaal anders dan we gewend zijn, of beter gezegd; dan de norm is. Nonconformistisch zou je kunnen zeggen, maar dat impliceert een zekere rebellie die niet aan de orde is. Het is meer hoe je naar de wereld zou kijken los van conventies en hokjes; niet per se een bevrijdende ervaring, want het kan je ook een buitenbeentje maken. Ik weet weinig van Marieke Lucas Rijneveld af, maar kan me voorstellen dat hierin veel terug te zien is van zijn/haar persoonlijkheid. Hoewel genderidentiteit niet expliciet als thema aan bod komt, is het vastomlijnde denken in man/vrouw bij uitstek zo’n ‘hokje’ waar een persoonlijkheid als Jas voorbij zou kijken. Met alle worstelingen die daar dan mee gepaard gaan, want daar is de roman eerlijk en niet geïdealiseerd in. Daarmee is het een roman die mijn inziens echt bij deze tijd past, misschien wordt dat breder zo ervaren.

Psyche, snap je punt over het voorslepen in de tweede helft, dat had ik ook wel. Na lezing was ik dat echter al snel weer kwijt en is het een roman waar best nog een tijdje op te kauwen blijkt.

avatar van psyche
3,5
psyche (crew)
Raskolnikov schreef:

Psyche, snap je punt over het voorslepen in de tweede helft, dat had ik ook wel. Na lezing was ik dat echter al snel weer kwijt en is het een roman waar best nog een tijdje op te kauwen blijkt.


Ja, het ‘nare’ gevoel ebt wel weg. Wat jij schrijft over niet conformeren van ‘Jas’ snijdt hout, op geheel persoonlijke wijze.
Als je het interview hier Marieke Lucas Rijneveld leest vind ik het bijzonder knap dat MLR het gedeeltelijk autobiografische weet te vertalen naar fictie. In die zin dacht ik gelukkig is het slot verzonnen
Ja, met een tijdje kauwen stijgt toch wel de waardering wat ... maar of ik die 4* haal handsome_devil dat vind ik een te grote sprong ... ik denk aan je vraag in de videorecensie. Nu ik samen aan het herkauwen ben denk ik dat ik me wel teveel heb laten meeslepen door emotie.

Wat een rakker die MLR ...

avatar van mjk87
2,0
Tegenvaller. De mix van Wolkers (een compliment) en Siebelink (minder fijn) zie ik ook wel, dit boek doet heel Nederlands aan maar mist ook een beetje een eigen toon. En erger, er is geen enkele focus. Het boek begint als rouwverwerking, maar er komen ook allerlei andere zaken naar voren rond opgroeien en andere zaken die niet per se daarmee te maken hebben, zoals de MKZ-crisis. Alsof Rijneveld heel wat thema's uit haar eigen jeugd in dit boek wilde verwerken.

Het boek begint dus sterk maar begon steeds meer grip te verliezen, ook door kleine zaakjes zoals de hoofdpersoon die haar jas niet wil uitdoen (allicht symbolisch en veel wordt er niet mee gedaan, maar af en toe komt Rijneveld erop terug, wat vooral raar overkomt) en de hele bildung van de hoofdpersoon was eerder weer gemaakt om een plot vooruit te helpen en niet vortkomend uit de situaties. Weer zo'n typische hoofdpersoon met problemen die vooral vanuit haarzelf komen (en vanuit de auteur). Ik kan daar weinig mee. Net als dat hele slot. Of die incest (?) van de vader? Rijneveld benoemt het, maar laat je als lezer vooral achter in verwondering en je denkt: wat is dit? Was puur bij die rouwverwerking gebleven en had daar een strak personage om geschreven, dan was dit stuken beter geweest.

Betere delen zijn vooral het beschrijven van de bleuheid van de hoofdpersoon, die niks weet van seks en zulke dingen (vooral vanwege het streng-christelijke milieu waar ze uit komt) en langzaamaan op een kleine ontdekkingstocht geraakt. Dat soort momentjes doen wel heel geloofwaardig aan.

Opvallend zijn enkele anachronismes. Dit boek speelt volgens mij in 2000 en 2001 af, althans in 2001 was er de MKZ-crisis. Maar men betaalt al met de Euro en en konijn aan het begin van het boek is genoemd naar Dieuwertje Blok van het Sinterklaasjournaal, terwijl dat journaal pas vanaf 2002 bestaat en zijzelf pas eind 2001 bij het Sinterklaas-gebeuren op tv betrokken raakte. Ik vraag me vooral af of dit een slechte redactie is geweest, of bewust zo geschreven. Maar in dat geval versterkt het mijn idee dat Rijneveld dus heel veel uit haar eigen jeugd in dit boek wilde verwerken. 2,0*.

avatar van LuukRamaker
1,5
Hoe treurig het leven kan zijn, verteld door de ogen van een aanstaande puber met een hoop kinderlijke onwetendheid en een bijzonder referentiekader. Niet helemaal mijn ding, zo bleek. Alleen al die eindeloze hoeveelheid fantasierijke beelden en vergelijkingen kwam me binnen de kortste keren de strot uit. Negen van de tien metaforen leidt meer af dan het weet toe te voegen, waardoor de rake, tiende vergelijking niet eens meer in het oog springt. Waar de tijd eigenlijk al zo een beetje stil lijkt te staan zorgen de vele mijmeringen ervoor dat de vaart die er in het verhaal zit er meermaals onnodig uit wordt gehaald. Het betreft een inkijkje in een rouwverwerkingsproces − ik weet het − maar daarbinnen speelt zich mijns inziens te weinig interessants af. De aantrekkingskracht van het boek ontgaat me hierdoor simpelweg. Sommige boeken lees je snel uit omdat je je, al dan niet bewust, laat meeslepen. De Avond Is Ongemak doorlas ik steeds sneller om aan een volgend boek te kunnen beginnen.

avatar van H€yoka
3,0
Mijn lieve gunsteling werd me aangeraden, maar aangezien ik blijkbaar niet de enige ben die dit wil lezen, kwam het andere werk van Marieke Lucas Rijneveld De avond is ongemak mee terug uit de bib.

Het is voor mij een boek dat een 'goed, maar...' beoordeling meekrijgt. Volgens sommigen zou het door deze maar constructie niet goed zijn, wat ik te streng vind.

In bulletvorm dan maar:
- Jas wordt door zichzelf en anderen Jas genoemd, daar hou ik niet van. Een bijnaam is ok, maar ik snap niet waarom ze zichzelf zo zou noemen.
- Jas is een meisje van 10, later 12 en heeft wel erg poëtische bedenkingen. Hoewel sommige ervan erg mooi zijn, komt het merendeel geforceerd op me over.
- de opzet met de Joden in de kelder is zwak uitgewerkt
- de duimspijker is een raar aspect en komt verder nergens meer functioneel terug
- het einde geeft me "en daarmee basta" gevoel, alsof de auteur er genoeg van had.

In sommige stukken voel je het ongemak echt uit de tekst vloeien, dat is een knap staaltje schrijfwerk. Bovendien denk ik (hoop ik) dat de overkant bereiken voor Jas en Hanna met opzet iets anders betekende. Indien wel is dat fantastisch gedaan, maar ik ben er niet zeker van of dat wel zo is.

Genoeg elementen om naar het tweede werk van deze auteur uit te kijken, al hoop ik dat ze het allemaal net wat duidelijker brengt dan in deze roman. 3*

2,0
Wederom een titel voor de leesclub, en wederom een bestseller. Je moet bijna onder een steen hebben geleefd om "De Avond Is Ongemak" te hebben gemist. Zowel de schrijfster als het boek zelf zijn immers voortdurend in het nieuws. Zo las ik afgelopen weekeinde nog een groot interview met Marieke Lucas Rijneveld in het AD Magazine. Ook de internationale belangstelling naar dit boek maakte mij extra nieuwsgierig.

Onder de prachtige hoes en het interessante plot gaat echter een ontzettend zwak boek schuil. Ten eerste is de schrijfstijl extreem gefixeerd op metaforen. Ik ben een groot liefhebber van deze taalvondst, zolang het maar in dienst is van het verhaal. Rijneveld grossiert echter in overbodige beeldspraak en vergezochte vergelijkingen. Heel af en toe tovert ze een mooie zin uit de hoge hoed, maar net zo vaak slaat ze de plank volledig mis. (Beetje flauwe woordkeuze...)

Ten slotte is het verhaal zelf ook weinig pakkend. De thematiek is aanwezig, maar het duurt veel te lang voordat de schrijfster overgaat tot de kern van het verhaal. Er hangt daardoor nauwelijks spanning in de lucht terwijl deze juist om te snijden zou moeten zijn. En de seksuele handelingen? Tja...ik ben niet preuts maar ik vind ze vooral smakeloos, ongeloofwaardig en vaak totaal niet in het plaatje passen.

Rijneveld lijkt choqueren belangrijker te vinden dan de karakters geloofwaardig vorm te geven. Hierdoor ontstaat een boek dat vaak ronduit vervelend is om te lezen en waarin ik als lezer totaal geen binding krijg met ook maar één van de hoofdpersonen. Eeuwig zonde dat een dergelijk veelbelovende setting zó weinig oplevert. Er resteert vooral een geforceerde stijloefening met een onevenwichtige balans tussen taal en verhaal.

2*

avatar van Koerok
3,0
geplaatst:
avdj schreef:
En de seksuele handelingen? Tja...ik ben niet preuts maar ik vind ze vooral smakeloos, ongeloofwaardig en vaak totaal niet in het plaatje passen.

Ja, had ik precies zo. Dat gedoe met die anus (en later met die kaasboor in die koe), zucht...
Ik vind wel dat ze goed en beeldend kan schrijven, al werd ik er op een gegeven moment wel moe van dat zo’n beetje alles met iets anders vergeleken moet worden. De eindeloze stroom aan metaforen begonnen me tegen te staan.

avatar van Pleun
geplaatst:
Heb het boek niet gelezen, en dat zal ook wel niet gebeuren denk ik. Afgaande op de reacties die ik hier lees is het mij een raadsel dat dit boek de Man Booker Prize heeft gewonnen.

avatar van handsome_devil
4,0
geplaatst:
Niet de Man Booker Prize, maar de International Booker Prize.

avatar van eRCee
geplaatst:
Misschien omdat de jury naar alle waarschijnlijkheid niet de voorafgaande Nederlandse literatuur heeft doorgeploegd?

avatar van handsome_devil
4,0
geplaatst:
Ik denk dat het buiten Nederland (het is toch een Britse prijs) ook als best gedurfd ervaren wordt. Wij worden hier toch niet warm of koud meer van zoveel ellende en narigheid en ongemakkelijkheid.

avatar van Pleun
geplaatst:
Zou de achtergrond van de schrijfster een rol spelen? Dat gendergedoe is toch een beetje hipster momenteel. Bij recensies is het onderscheid tussen smaak van de recensent en de objectieve kwaliteit van een boek niet altijd eenvoudig te zien, maar ik lees hier toch wel wat kritiekpunten die aannemelijk maken dat het een vrij matige roman is. Maar ja.. kennelijk verkoopt het dus wie ben ik

avatar van handsome_devil
4,0
geplaatst:
Denk niet dat dat een echt grote rol speelt, want het is als thema ook niet (of echt heel erg impliciet, als je ernaar gaat zoeken) aanwezig in de roman. Rijneveld maakt er zelf ook niet echt een ding van geloof ik. En als je naar de long- en shortlist kijkt van de International Booker Prize van vorig jaar hadden ze ook nog wel voor andere boeken kunnen kiezen van auteurs die behoren tot bepaalde hippe minderheden.

Ik vind het nog steeds een heel sterk boek. Er zit heus wel een aantal schoonheidsfoutjes in, maar aan de andere kant ben ik me ook enorm aan Jas gaan hechten en las ik het einde met een brok in mijn keel. Ik vind Rijneveld zeker een van de grote talenten van dit moment (en dat ze nog beter kan laat ze m.i. zien met Mijn Lieve Gunsteling). Wat ze doet is niet altijd even geslaagd, maar wat betreft vertelstijl heeft ze op jonge leeftijd al een heel eigen stem gevonden en durft ze risico's te nemen. Logischerwijs wordt dat niet door iedereen gewaardeerd, maar ik snap aan de andere kant de positieve kritieken zeker wel.

Ik vind de zuurtegraad van sommige berichten bij dit boek toch wel erg hoog, alsof we met zijn allen bij voorbaat al een stuk strenger zijn wanneer het een populair, prijswinnend boek betreft.

avatar van Pleun
geplaatst:
handsome_devil schreef:


Ik vind de zuurtegraad van sommige berichten bij dit boek toch wel erg hoog, alsof we met zijn allen bij voorbaat al een stuk strenger zijn wanneer het een populair, prijswinnend boek betreft.


Weet niet of dat een rol speelt. Misschien hebben lezers hogere verwachtingen wanneer een roman een prijs heeft gewonnen, dan begrijp ik wel dat ze zuur zijn als het blijkt tegen te vallen.

Eigenlijk zou ik het boek moeten lezen om er eerlijk over te oordelen, maar dat gaat hem toch niet worden. Heb sowieso al weinig met Nederlandse literatuur en in De Avond is Ongemak komt alles terug waar ik juist een afkeer van heb.

avatar van ...stilte...
geplaatst:
Weinig met Nederlandse literatuur? Sorry, maar dat klinkt wel als een zuurpruim.

avatar van handsome_devil
4,0
geplaatst:
Ik doelde ook vooral op de mensen die het niet gelezen hebben. Zoals ik al eerder zei: ik kan de negatieve commentaren van de mensen die het wel hebben gelezen goed begrijpen.

avatar van Pleun
geplaatst:
...stilte... schreef:
Weinig met Nederlandse literatuur? Sorry, maar dat klinkt wel als een zuurpruim.


Hoezo? Wanneer ik reflecteer op wat ik tot nu toe heb gelezen, bespeur ik geen voorkeur voor Nederlandse literatuur. Dat kan toch? Sommigen hebben weinig met Angelsaksisch.. anderen weer met andere taalgebieden.

avatar van Lalage
3,5
geplaatst:
Pleun schreef:
(quote)


Hoezo? Wanneer ik reflecteer op wat ik tot nu toe heb gelezen, bespeur ik geen voorkeur voor Nederlandse literatuur. Dat kan toch? Sommigen hebben weinig met Angelsaksisch.. anderen weer met andere taalgebieden.

Het is wel erg kort door de bocht om alles over één kam te scheren. Er zijn vast Nederlandse schrijvers die je geweldig vindt. Het is ook niet zo dat alle Nederlanders in hetzelfde genre schrijven. Maar uiteraard kan het dat jij het zo ervaart.

avatar van Pleun
geplaatst:
Lalage schreef:
(quote)

Het is wel erg kort door de bocht om alles over één kam te scheren. Er zijn vast Nederlandse schrijvers die je geweldig vindt. Het is ook niet zo dat alle Nederlanders in hetzelfde genre schrijven. Maar uiteraard kan het dat jij het zo ervaart.


Ik scheer niet alles over één kam hoor, heb inderdaad een voorkeur voor een aantal Nederlandse schrijvers. Maar over het algemeen lees ik liever niet-Nederlands, kennelijk omdat ik dat soort literatuur hier niet vind. De 'Nederlandse Steinbeck' bestaat bijvoorbeeld niet. Anderen zijn weer gek van 'de grote Russen'.. dat soort literatuur kennen wij ook niet. Dus tsja..heb niks tegen Nederlandse literatuur maar bovenop de stapel ligt het niet vaak.

5,0
geplaatst:
Prachtig boek!

2,5
Bijzonder dat een boek met een dergelijk zware thematiek, me eigenlijk nergens weet te raken. Met enige doorzettingsvermogen uitgelezen, maar ben er in de loop van het boek steeds minder enthousiast over geworden. 2,5

Gast
geplaatst: vandaag om 12:21 uur

geplaatst: vandaag om 12:21 uur

Let op: In verband met copyright is het op BoekMeter.nl niet toegestaan om de inhoud van externe websites over te nemen, ook niet met bronvermelding. Je mag natuurlijk wel een link naar een externe pagina plaatsen, samen met je eigen beschrijving of eventueel de eerste alinea van de tekst. Je krijgt deze waarschuwing omdat het er op lijkt dat je een lange tekst hebt geplakt in je bericht.

* denotes required fields.

Let op! Je gebruikersnaam is voor iedereen zichtbaar, en kun je later niet meer aanpassen.

* denotes required fields.