La Forma de las Ruinas - Juan Gabriel Vásquez (2016)
Alternatieve titel: De Vorm van Ruïnes
Spaans
Sociaal / Politiek
546 pagina's
Eerste druk: Alfaguara,
Madrid (Spanje)
Juan Gabriel Vásquez besluit na jaren terug te keren naar Colombia. Al die tijd had hij zijn vaderland ontzien, de chaos en terreur achter zich gelaten. Maar bij terugkomst merkt hij dat Colombia’s verleden springlevend is. Hij wordt geconfronteerd met allerlei samenzweringstheorieën rond de moord op Jorge Eliécer Gaitán in 1948, die het startschot was voor jaren van onrust en geweld en waarvan het motief altijd een vraagteken gebleven is. Vásquez verdiept zich in dit keerpunt in de Colombiaanse geschiedenis. Want die moord begrijpen is niet alleen Colombia vandaag begrijpen, maar ook zijn eigen lot en dat van zijn kinderen.
De goed ontvangen nieuwe roman van Vásquez (volgens El Huffington Post is het zelfs z'n beste tot nu toe). Komende maand uit in vertaling.
Volgens mij is hij reeds verkrijgbaar.
Later meer.
Ja, de overeenkomsten met Javier Marías zijn onmiskenbaar hier, van de zinsbouw tot de manier waarop het verhaal in verschillende cirkels van geheimen wordt ontrafeld en zelfs tot de referentie naar Shakespeare in de titel en de afgedrukte foto's (wat je toch niet erg vaak ziet, maar wel in De zwarte rug van de tijd en Koorts en lans). Hoewel Vásquez op bijna alle vlakken niet het niveau van Marías haalt (dat is natuurlijk geen schande), heeft hij het voordeel dat zijn boeken wat toegankelijker zijn, en dat wordt in De vorm van ruïnes gecombineerd met een tweetal ongelofelijke geschiedenissen: de aanslag op generaal Uribe Uribe begin 20e eeuw en enkele decennia later de moord op de politicus Gaitán, beiden liberaal in hart en nieren (in een tijd dat liberalen en conservatieven nog aartsvijanden waren, kom daar nu nog maar eens om in Europa). Zijdelings komen ook andere beroemde moorden voorbij, zoals die op John F. Kennedy (met referenties naar Frans Ferdinand, Julius Caesar, de mislukte samenzwering tegen Bolivar en de terroristische aanslagen in opdracht van Pablo Escobar). Vasquez, die zichzelf als schrijver opvoert in dit boek, stuit op aanwijzingen dat er meer achter de aanslagen op Uribe Uribe en Gaitán (en Kennedy?) schuil gaat dan wat de officiële geschiedschrijving ons wil doen geloven. Er lijkt sprake van een patroon.
Wat dat patroon is daar moet je zelf maar achter komen. Maar het is geweldig meeslepend opgeschreven, om niet te zeggen bloedspannend. Aan het einde trek je je de spreekwoordelijke haren uit het hoofd dat de waarheid nooit boven tafel is gekomen. Ook De vorm van ruïnes heeft overigens niet de waarheid in pacht, wat voor de hierboven genoemde NRC-criticus blijkbaar voldoende was om het boek op twee sterren te quoteren. Dat is een schrijnend onrecht, want Vasquez schreef een geweldige roman die in deze tijden van 'post-truth' uiterst relevant is.