Magdalena - Maarten 't Hart (2015)

Afgelopen weekend heb ik Magdalena van Maarten 't Hart uitgelezen. Het verhaal speelt zich in het Westlandse Maassluis en omliggende dorpen af. Mijn schoonfamilie woont er 55 jaar (import uit Brabant) en ik nu 34 jaar (import uit Rotterdam). Veel uit het boek herken ik. Hetzij door de verhalen van mijn Rooms Katholieke schoonfamilie (als 'papen' des te meer import), bijvoorbeeld de fragmenten over tandarts Monster. Hetzij omdat ik zelf de namen van mensen herken, de straten en de omgeving. Zozeer dat ik bijna met MtH meedenk over zijn OV probleem toen hij van zijn huidige woonplaats Warmond via Maassluis waar hij opgroeide naar zijn moeder in Maasland reisde. Waarom reisde hij niet met de trein een halte verder in Maassluis en huurde hij daar fiets box en plaatste er een fiets in? En een taxi was destijds net als nu wel degelijk op zondag te krijgen want Maassluis is allang niet meer zò Gereformeerd als vroeger.
Dat herkenbare is voor mij dan wel leuk, ik vraag me af of het voor mensen in de rest van Nederland of Vlaanderen wel zo interessant is al die namen van personen, winkels, kerken en straten te lezen als je je niet kunt verbeelden hoe MtH bijvoorbeeld van punt A naar punt B liep of rende, al naar gelang de situatie.
Tegelijkertijd worden in Maassluis regelmatig Maarten 't Hart stadswandelingen georganiseerd, dus misschien heb ik het mis.
Het vertellen heeft MtH van zijn oma denk ik, dat doet hij enerzijds met liefde anderszijds vind ik het soms vilein. Zo vraag ik me bijvoorbeeld af wat de bespreking van de Apostolische Geloofsbelijdenis en de Tien Geboden door MtH toevoegt aan het verhaal over Magdalena. Want dat het de visie van MtH is moge duidelijk zijn. Als ik die bespreking lees denk ik aan de woorden van zijn moeder "Dat doet de Heere toch zo'n zeer ...". Wat bezielde MtH dit zo mee te nemen juist in een roman over zijn moeder? Op zich zijn alle bijzonderheden die hij over haar beschrijft en welke invloed dat op het gezin had wetenswaardig of bijzonder genoeg.
Tijdens haar leven zei Magdalena tegen haar zoon MtH "Na mijn dood kun je over me schrijven wat je wilt, maar spaar me zolang ik leef". Met de bespreking van de geloofsbelijdenis en de Tien Geboden (o.a. met dooddoeners of kinderachtige grapjes over papen) lijkt het meer dat MtH weer eens een rekening moet vereffenen met de Gereformeerde kerk dan dat dit over zijn moeder gaat, voor wie 'de zekerheid des geloofs' van levensbelang was.
Zo gaat MtH eerder in de roman pagina's en pagina's door met het aantonen van z.i. onwaarheden in het bijbelverhaal over Noach. Dusdanig dat ik denk, ja stop maar, ik heb de boodschap allang begrepen. Bovendien: oud nieuws voor al diegenen die de bijbel op een andere manier dan letterlijk lezen.
Waar of niet waar, met Magdalena in gedachten denk en voel ik maar één ding: pijnlijk.

3*

Sommige beschrijvingen zijn eindeloos, bijvoorbeeld over de manieren waarop Maarten met het openbaar vervoer en de fiets naar zijn moeder kan reizen. Maarten legt uitgebreid uit waarom bepaalde bijbelverhalen niet kloppen. Ik snap niet dat hij daar zo in blijft hangen. Tegenwoordig zijn er een heleboel christenen die begrijpen dat de bijbel diverse literaire genres in zich heeft. Er zijn er inderdaad ook een heleboel die het allemaal letterlijk nemen, maar op een gegeven moment kan je de verschillen toch accepteren en je eroverheen zetten. Maar nee, Maarten blijft erover schrijven. Hij lijkt net z’n oude moeder, die ook in herhaling valt.

Magdalena – Maarten ‘t Hart | Lalagè leest - lalageleest.wordpress.com