Borderline Times: Het Einde van de Normaliteit - Dirk De Wachter (2011)

Deze heb ik gelezen naar aanleiding van de genoemde uitzending. Daar was meneer interessanter dan in het boek overigens. Niet dat hij slecht is - hij roept heel veel zinnige uitspraken en fulmineert echt tegen onze maatschappij van wat er al niet mis is- maar als geheel valt het wat tegen. Hij kijkt als socioloog en antropoloog (hij is psychiater overigens) vooral naar onze maatschappij en plaats dit zelfs in historisch perspectief, met de verlichting en ontkerkelijking, Maar hij komt niet echt met oplossingen, noch komt hij met echt diepgaande analyses. Daarnaast vallen enkele hoofdstukken echt tegen doordat hij hier wat open deuren intrapt. Ten slotte is zijn schrijfstijl wat slordig en lees niet altijd even lekker weg. Neem daarbij de opmaak met veel teksten van anderen en krantenknipsels die weinig tot niets toevoegen, en je hebt een boek dat vooral veel kansen laat liggen. 3,0*.

Wat als je de logica van de DSM-IV (handboek van de psychiatrie) toepast op de huidige tijdsgeest? Enerzijds een algemene cultuurkritische verhandeling over onduidelijkheden in een geseculariseerde maatschappij in een geglobaliseerde, neo-liberale wereld; anderzijds een kritiek op tendensen in de psychiatrie om individuele mensen rigide te labelen binnen de logica van ziektebeelden. Vanuit de diagnose 'borderline' redeneert de Wachter dat o.a. marktdenken, competitiedrang en individualisering van invloed zijn op hoe de psychiatrie in de Westerse wereld zijn outsiders labelt.

Dit is in grote lijnen best een relevante reflectie op complexe tendensen in de maatschappij, toegankelijk vertaald naar een behapbare uitleg bij talloze filosofen (Slavoj Žižek, Emmanuel Levinas) en schrijvers (voornamelijk Michel Houellebecq). Voor lezers met weinig tot geen voorkennis van hun gedachtegoed is het wellicht een aangename introductie tot intellectualistisch gedachtegoed. Helaas raakt het schrijven van de Wachter zelf compleet ondergesneeuwd in het dwangmatig aanhalen van anderen. Des te problematischer dat veel van de aangehaalde teksten stilistisch sterker zijn, dan wel intelligenter in elkaar steken. Zo ben ik vooral geneigd om op zoek te gaan naar werk van collega psychoanalyticus Paul Verhaeghe (óók continu geciteerd!).