Nederland als Vervlogen Droom - Thijs Kleinpaste (2013)
Nederlands
Historisch / Ideeënliteratuur
239 pagina's
Eerste druk: Bert Bakker,
Amsterdam (Nederland)
Sinds de Franse Revolutie is de natiestaat de voornaamste politieke en maatschappelijke kracht in de wereld. Maar het tijdperk van soevereine natiestaten waarin burgers, verenigd onder de vlag van nationale eenheid, samen hun lot bepaalden lijkt verleden tijd. De wereld heeft een grilliger karakter gekregen, en als gevolg van individualisering is de wereld onherbergzamer geworden: de vloeibare tijd waarin we leven bracht een reusachtig netwerk waarin het ieder voor zich is. Ondanks de nieuwe belangstelling voor de natie, nationaal denken en nationalisme is de uitholling van de natiestaat een feit. Kan Nederland opnieuw soeverein zijn? Of is Nederland voorgoed een vervlogen droom uit het verleden? ''In Nederland als vervlogen droom'' laat Thijs Kleinpaste zien waarom nationalisme en de soevereine natiestaat geen antwoord hebben voor de eenentwintigste eeuw, welke bedreigingen dat oplevert en wat eraan gedaan kan worden. Kleinpaste maakt deel uit van een nieuwe generatie, de twintigers die de nieuwe wereld zullen erven, maar heeft dit boek geschreven voor iedereen die zich betrokken voelt bij de toekomst van Nederland, Europa en de wereld.
Kleinpaste schijnt historicus te zijn, maar toont enkel aan de boeken en schrijvers te kennen, enig onderzoek of enige typering van onze maatschappij ontbreekt volledig. Zijn hele betoog is dus op de meningen van anderen gebaseerd. Zo krijg je het idee dat hij geen onderzoek heeft gedaan en dit vervolgens heeft uitgewerkt -iets dat de omschrijving wel enigszins doet vermoeden-, maar dat hij zijn mening reeds klaar had en zijn gelijk bij gelijkdenkenden heeft proberen te vinden.
Voor de wetenschap is dit een schande, maar ook als essay mist dit alles. Want enkel alles wat zijn stelling zou onderbouwen neemt hij op in het boek, enig tegengeluid is hem vreemd terwijl je evengoed zoveel pagina's daaraan kan besteden. En als hij dan nog de geschiedenis gebruikte om ons heden te duiden en daar dan een conclusie uit te te trekken - iets dat een historicus betaamt-, maar niets van dit alles. Nergens is ook maar enig bewijs dat de natiestaat aan zijn eind is. En komt hij al eens met een voorbeeld, dan noemt hij net de landen die juist geen natiestaat zijn (België!). Sowieso zijn de weinige voorbeelden gespeend van enige bronnen of verdere uitwerkingen. Hij deponeert gewoon een stelling ter onderbouwing zonder dit uit te werken. Ik als lezer mag dit blijkbaar gewoon maar accepteren. En sommige teksten van de romanciers legt hij wel bijzonder goed in zijn straatje uit.
En dan, af en toe, lijkt hij zowaar iets interessants te gaan zeggen (hij komt met God op de proppen en de afnemende religie binnen Nederland) dan is dit ook zo afgelopen en komt ook nergens meer terug. En zo lopen er wel meer losse eindjes. Ook van opbouw heeft hij inderdaad niet gehoord, alleen al de opzet -waarin het begrip natiestaat pas tegen het eind wordt behandeld- is dramatisch. Verder is het een rommelig geheel en leest het niet bepaald lekker.
Dit is een stuk prul, rotzooi van de hoogste orde. Enkel voor zijn ego (en ijdel is hij, dat merk je in zijn voorkomen op tv en de manier van schrijven) en voor diegenen die hem geloven die weer wat munitie zo eenvoudig verzameld hebben in een boekje. Verder vooral links laten liggen. 0,5*.