Formas de Volver a Casa - Alejandro Zambra (2011)

Boeiend werk, waarbij de auteur/het auteurspersonage soms iets te expliciet wordt over zijn romankunst en met allerlei wat holle beschrijvingen aankomt (over "je geschiedenis terugvinden" met literatuur, en later ook "jezelf vinden"), maar verder een mooi, ingetogen werk waarbij vooral de kinderlijke onschuld van de protagonist heel mooi wordt weergegeven.

De staatsgreep en de erop volgende dictatuur in Chili in de jaren ’70 en ’80 is een prima achtergrond om manieren te onderzoeken om naar huis terug te keren, letterlijk of figuurlijk.
Een jongetje van zes verdwaalt en vindt zijn huis terug. Als volwassene probeert hij het verleden te reconstrueren dat hij als kind niet begreep. Hij doet ook een poging naar zijn stukgelopen huwelijk terug te keren.
Ook de andere personages in het boek proberen op een of andere manier naar ‘huis’ terug te gaan.
Wat vind je terug van de dingen die je achtergelaten hebt?

Zambra heeft iets te melden en weet de aandacht moeiteloos vast te houden.

Het wordt blijkbaar nu echt tijd om de medewerkers van m'n bieb te motiveren werk van Zambra aan te schaffen. Eens zien of dat gaat lukken.

Edit: ah, deze hebben ze gewoon al! Jaren gewacht op Bonsai, maar dan eerst deze maar proberen.

Na al die jaren wachten hoop ik maar dat het je niet tegenvalt

Een tweede-generatie verwerkingsroman, waarin de hoofdpersoon in het reine moet zien te komen met de passiviteit van zijn ouders gedurende het regime van Pinochet, afgezet tegen de familie van zijn jeugdliefde. Toch is het geen zwaar boek, helemaal niet, en dat is aan de ene kant prettig qua leesgemak, maar misschien had ik toch wel iets meer diepgang willen zien. Verder is de sfeer prima getroffen en wakkert het boek in ieder geval mijn interesse in Zambra verder aan. Vandaar de kleine 3,5.

In 1985 was er een aardbeving in Chili. De hoofdpersoon van 'Manieren om naar huis terug te keren' mocht toen samen met de buurkinderen in een tent slapen, terwijl hun ouders bij een kampvuur zaten te praten. In die nacht ontmoette hij Claudia, een buurmeisje dat twee jaar ouder was. Hij vond haar erg leuk. Op een gegeven moment vroeg Claudia aan hem of hij buurman Raúl in de gaten wil houden. Hij wist niet precies waarom, maar voerde zijn opdracht zo goed mogelijk uit. Toen er een jonge vrouw bij de buurman bleef logeren, volgde hij haar zelfs een heel eind met een busje mee. Hij was nog nooit zo ver van huis geweest. Ze verdween in een blauw huis met een groen hek.

In het tweede deel van het boek is Alejandro Zambra zelf aan het woord in dagboekfragmenten. Sommige stukjes gaan over het schrijven van dit boek. Het zijn allemaal losse gedachten en ik vind het eerlijk gezegd niet zo interessant. Pas in het derde deel gaat het verhaal van de romanpersoon weer verder. Overigens is zijn verhaal wel gebaseerd op het leven van de schrijver. Inmiddels is hij volwassen en gaat op zichzelf wonen. Op een dag komt hij een blauw huis met een groen hek tegen, dat hij herkent van zijn vroegere speurtocht. Hij loopt er steeds langs en na een tijdje besluit hij aan te bellen. De bewoonster blijkt Claudia's zus te zijn. Hij geeft zijn telefoonnummer aan haar.

Na een paar maanden belt Claudia op en ze ontmoeten elkaar weer. Dit leidt tot een korte relatie. Het wordt duidelijk dat buurman Raúl eigenlijk Claudia's vader was, die zich moest verbergen omdat hij informant was bij de partij van Allende. In 1973 was Allende afgezet door de staatsgreep die Pinochet pleegde. Hier wordt verder niet veel over uitgeweid. Dat vind ik jammer, want ik lees dit boek juist om wat meer over Chili te leren.

Het eigenlijke verhaal is maar kort. Het vierde deel van het boek zijn weer dagboekfragmenten van de schrijver en die vind ik niet zo interessant, al zitten er soms wel mooie filosofische gedachten bij. Het leest allemaal wel makkelijk weg en daarom heb ik het boek toch uitgelezen. Misschien is het leven in Chili niet zo anders dan hier. Ik zou nog een boek uit dit land moeten lezen om dat goed te kunnen beoordelen.