Heldere Hemel - Tom Lanoye (2012)

Tja. Wat een geweldige opzet leek voor een interessante novelle (de Sovjet-Russische MiG die afstevent op een Belgisch huisje, met alle gevolgen van dien), blijkt te zijn gevangen in een wat ordinair aandoende soap (oké, met prima schrijfstijl, maar toch) tussen een vrouw, haar man, zijn minnares en de onsympathieke zoon, waarbij de uitkomst op voorhand al vaststaat en je als lezer eigenlijk koud laat.

Tussen het moment dat de piloot aan zijn parachute op de aarde afstevent en de MiG op het huis stort komen diverse personages voorbij, die allen langer worden geïntroduceerd dan ze werkelijk verdienen, gezien ze van het toneel verdwenen zijn voor je dit goed en wel beseft en hun werkelijke relevantie voor het verhaal miniem lijkt. Ook de politieke overpeinzingen die met dit voorval zijn gemoeid worden op een zijspoor gezet om plaats te maken voor de innerlijke worstelingen van een betrokken militair en zijn relatie tot zijn vader.

Lanoye richt zich daarmee meer op de individuele mens in de aanloop náár de ramp dan op het grote plaatje en de consequenties ervan (de novelle eindigt vlak voordat de ramp zich goed en wel voltrekt), waardoor het bizarre voorval louter figureert naast alledaagse menselijke problemen. An sich logisch gezien de toneelachtergrond van de auteur, maar dat Lanoye prima kan schrijven en enkele aardige dialogen neerpent, verhult niet dat er veel meer in dit gegeven had gezeten.

Matig en nikszeggend boekenweekgeschenk. Juist de dialogen die hier nog worden geprezen vond ik ondermaats; met name de scene waarin Carla en Vera hun discussie hebben is belabberd en ongeloofwaardig. Ook de combinatie tussen het verhaal over een neerstortend vliegtuig en een ordinair overspel-drama werkt eigenlijk niet, de twee zaken blijven volledig los van elkaar staan. Goed, in 90 pagina's kan je niet al te veel verwachten, maar vond het toch een beneden-gemiddeld boekenweekgeschenk.

Dit was dus helemaal niks. Lanoye schrijft prettig, en het eerste hoofdstuk is prima, maar daarna verliest hij de greep. Een keur aan personages en locaties komt langs in amper 80 pagina's. De soapachtige taferelen zijn niet interessant, de stukken in het commandocentrum en op de persredactie lijken in het geheel niet thuis te horen in het verhaal (alsof hij niet kon kiezen wat te vertellen) en de afloop is voorspelbaar.