The Immortal Life of Henrietta Lacks - Rebecca Skloot (2010)
Alternatieve titel: Het Onsterfelijke Leven van Henriette Lacks
Engels
Waargebeurd
384 pagina's
Eerste druk: Crown,
Lake Arbor (Verenigde Staten)
In 1951 bezocht de 31-jarige Henriette Lacks het John Hopkins Hospital in Baltimore. Ze voelde een knobbel op haar baarmoeder zitten en dit was het enige ziekenhuis waar zij als zwarte vrouw terecht kon. De blanke gynaecoloog Howard Jones onderzocht Lacks, uiteraard in de zaal die bestemd was voor ‘kleurlingen’. Op haar baarmoederhals trof hij een gezwel aan dat al bij de lichtste aanraking ging bloeden. Jones sneed een stukje van het gezwel af voor labonderzoek en stuurde Henriette Lacks naar huis. Wat Jones er niet bij vertelde, was dat een monster van Lacks’ kankercellen ook naar het celkweeklaboratorium van het ziekenhuis was gestuurd – de wetenschappelijke mores indertijd betekenden onder meer dat je patiënten die je gratis behandelde ook als proefpersoon mocht gebruiken. Het pathologisch onderzoek wees kwaadaardige baarmoederhalskanker uit en Lacks stierf op 4 oktober 1951, zonder te weten hoe beroemd en belangrijk ze was geworden. Medisch onderzoekers waren toen al langer op zoek naar het heilige graal: onsterfelijke menselijk cellen. Als het zou lukken om cellen in leven te houden en te kunnen kweken, dan zou het leven én de dood voorgoed van betekenis veranderen. Het lukte de labmedewerkers van John Hopkins met de cellen van Henriette Lacks. De cellen werden met miljarden naar laboratoria over de hele wereld verzonden en zijn nu misschien wel de belangrijkste wetenschappelijke grondstof van de laatste eeuw. Lacks’ cellen hebben direct geleid tot de ontwikkeling van een poliovaccin en IVF. Wrang genoeg ook tot de ontdekking van de HPV-bacterie en daarmee tot het baarmoederhalskankervaccin. Kennis van de menselijke genetica is voor een deel toe te schrijven aan onderzoek naar de cellen. De cellen werden blootgesteld aan extreem grote druk om te kijken of de mens de ruimte kon bereizen. En de lijst is langer.