De Kraai - Kader Abdolah (2011)

Helemaal onbevooroordeeld was ik niet, want sinds het lezen van Het huis van de moskee, beschouw ik Abdollah al als een overroepen en volkomen oninteressante schrijver, die het bovendien zelf geweldig lijkt te vinden dat hij in het Nederlands schrijft maar tegelijk kokketeert met zijn Iraanse afkomst.
Zijn Nederlands is vooral als je hem hoort praten vrij slecht (hij zat onlangs in 'De wereld draait door'), maar mogelijk is dat een gimmick. Op papier valt het best mee namelijk, hoewel Abdollah qua stijl niet verder komt dan degelijke, korte zinnen.

Het verhaal van De kraai heeft, ook voor een boekenweekgeschenk, wel erg weinig om het lijf, en wordt het bovendien met horten en stoten verteld. Van enige creatieve verhaalinvulling is absoluut geen sprake, een pointe lijkt ook te ontbreken. Om het geheel nog wat cachet te geven citeert en parafraseert Abdollah dan maar uit de Nederlandse literatuur, waarin hij naar eigen inschatting ook en vooraanstaande plek inneemt, zo lijkt het.

Mijns inziens speelt Kader Abdollah gewoon een slim spelletje, door de knuffel-allochtoon uit te hangen. De ene keer kan hij interessant doen met Perzische achtergronden, onbekende cultuur en onbeschrijfelijk mooie, oosterse vrouwen, dan weer benadrukken hoeveel hij houdt van Nederland en hoe hij zich heeft ingespannen om zich tot Nederlander om te vormen. Een succesformule, zo is gebleken. Ik kan helemaal mis zitten hoor en Abdollah hier met name op persoonlijk niveau onrecht aandoen. Literair gezien ben ik wel vrij zeker, op dat gebied is De kraai ondermaats.

Een novelle werkt alleen als de schrijver ervan efficiënt tot een uiteenzetting van enkele personages binnen enkele wendingen blijft. Kader Abdollah, breedsprakig als hij is, wil in 98 bladzijdes even het gehele levensverhaal van een op hemzelf gelijkend karakter kwijt. Had hij nou maar een of twee episodes uit zijn leven eruit gepikt en daar op in gezoomd, want nu doet het toch vooral aan als de synopsis van een volledig boek i.p.v. een kort maar krachtig werkje.

De eerste zin belooft wat. Letterlijk haast de Max Havelaar citeren, en dat humoristisch gebruiken. Maar al te vaak gaf Abdollah citaten die hij mooi vond, zonder dat dit echt goed was ingepast, zoals in die eerste zin. Weer een citaat, en zijn gedachte erbij, en dat tig maal. Hij had beter enkele bekende citaten kunnen gebruiken, desnoods zonder vermelding van het boek, en laat dan de kenners maar puzzelen, maar dit was niet al te best en erg pretentieus kwam het allemaal over.
Enkele scènes waren nog wel leuk om te lezen, maar het bleef vooral bij wat geneuzel. Daarnaast wil de schrijver teveel kwijt in een boekje van 96 pagina's, en dat is simpelweg niet groot genoeg daarvoor. Het idee was wel aardig, van de vluchteling naar Nederland die via de literatuur de taal leert, maar de uitwerking was vaak gewoon slecht.