menu

Lord of the Flies - William Golding (1954)

Alternatieve titels: Heer der Vliegen | Heer van de Vliegen

mijn stem
3,69 (248)
248 stemmen

Engels
Sociaal / Avontuur

248 pagina's
Eerste druk: Faber and Faber, London (Verenigd Koninkrijk)

Tijdens de oorlog wordt een vliegtuig, dat een groep Engelse schooljongens evacueerde, neergeschoten boven een onbewoond, tropisch eiland. Twee van de jongens, Ralph en Piggy, vinden een zeeschelp en gebruiken die om de andere jongens bijeen te roepen. Vervolgens kiezen zij gezamelijk een leider en bedenken een plan om gered te worden. In het begin genieten de jongens volop van hun onbezorgde leventje vrij van volwassenen, maar al snel worden zij geconfronteerd met problemen van voedsel, leiderschap en samenwerking.

zoeken in:
avatar van Freud
4,5
Een hallucinant boek! Ik wist wel waar het over ging (dat is het nadeel met die klassiekers ) en had het eerlijk gezegd zelfs extremer verwacht (na het zien van Battle Royale onder andere...) maar het heeft me veel meer geraakt dan ik had verwacht, ook veel meer dan voorvermelde film. Dat heeft vooral te maken met de prachtige manier waarop Golding de half intuïtieve psychologie van de kinderen weet te beschrijven (er is een prachtig stuk in het boek waar hij beschrijft hoe enkele van de kleintjes in het zand spelen), misschien nog het best bij de niet-hoofdpersonen (Ralph, Jack en Biggie zijn ok, maar soms wat te voorspelbaar in hun gedrag en te duidelijk verzonnen in functie van de rol die ze in het verhaal moeten spelen. Niet zozeer karikaturaal, dat valt best mee, maar hun aanwezigheid in het verhaal heeft duidelijk een doel, terwijl de andere kinderen meer achtergrondopvulling zijn en af en toe hun moment krijgen waarin ze op de voorgrond treden).

De zo geroemde natuurbeschrijvingen vond ik aanvankelijk wat overdreven, maar de beeldende taal en groteske omschrijvingen wennen wel en vormen een belangrijke charme van het boek. Ik volg wel de kritiek hierboven ten dele, ondanks alle details die je beschreven krijgt, werd mijn beeld ook nooit vollediger dan een tropisch eiland met strand, roze berg, bos, open plekken, fruit, kaalgebrande stukken en rotsen. Ik vond het zelfs bijna zonde dat er niet een of ander kaartje in het boek stond, want ik had zeker in het begin best wel moeite om te snappen hoe het eiland nu juist ineen zat, los van alle bloemen, doornenstruiken en kreupelhoutbosjes die zo uitgebreid aan bod komen.

Het verhaal wordt mooi opgebouwd volgens een aantal belangrijke climaxen die vooral de relaties tussen de hoofdpersonen onder druk zetten (ook hier zou je - als je dat echt zou willen - het rijtje kunnen afgaan (eerste wrijvingen, eerste botsing maar door druk van buitenaf toch toegedekt, samenwerking onder spanning en dan de finale breuk en de confrontatie) maar zo voelt het niet aan tijdens het lezen, dus het stoort geenszins. De dreigende aanwezigheid op de achtergrond (laten we het de 'Heer der Vliegen' noemen, althans zo interpreteer ik de titel toch), de sluimerende maar aflatende hoop op redding, de onderhuidse spanningen tussen de personages, de combinatie van kinderlijke onschuld en extreme situaties, het leerproces dat doorgemaakt wordt (en vooral vaak níet doorgemaakt wordt, hoewel je het eigenlik zou verwachten), dat zijn de elementen die dit boek extreem fascinerend, knap bedacht en razend spannend maken. Sommige momenten zijn angstaanjagend eng, omdat je zo opgaat in het verhaal dat je eigen kinderlijke angsten het winnen van het besef dat je in je bed een boek aan het lezen bent .

Ik was verbaasd dat het boek zo dun was eigenlijk, ik heb het ook op één (weliswaar erg lange) avond uitgelezen. Maar het is misschien ook goed dat het niet uitgebreider is, de gebeurtenissen voor de grote confrontatie tussen Ralph en Jack zijn erg uitgebreid en goed uitgewerkt, het einde had langer kunnen duren maar dat vond ik toch het minst interessante stuk, omdat de opbouw in dit soort verhalen veel fascinerender en geraffineerder is dan de climax. Sommige scenes zal ik nooit meer vergeten denk ik (Simon en de Heer der Vliegen, de beruchte 'dans',...).

Het meest verbluffende moment vond ik de allerlaatste pagina's, als de redding eindelijk komt. Je bent zo opgegaan in het verhaal van die kleine kinderen, de ernst ook van de hele situatie, dat de blik van een volwassene op de hele zaak haast pervers wordt. Ineens blijken de houten speren en de dodelijke confrontaties niet veel meer dan kinderspelletjes in zijn ogen, en de link tussen dat moment en de angstaanjagende momenten ervoor kan ik nu nog heel moeilijk leggen. Dat moment brengt het boek van een ijzersterk gegeven naar een hallucinant meesterwerk, en ik heb echt verschillende minuten voor mij uit zitten staren alvorens ik er overheen was. Een erg overweldigende ervaring dus, het lezen van dit boek, en stof genoeg om lang over te blijven nadenken!

Een puike 4.5 sterren is welverdiend .

avatar van J.Ch.
3,5
Rainbow schreef:

Het boek eindigt nogal prompt. Op één van de laatste bladzijden moet Ralph nog vechten en rennen voor zijn leven en plots staat daar een Britse zeevaarder op het strand die hen veilig naar huis zal brengen.


Het prompte einde is misschien nog wel het meest wrange aan het hele verhaal. De hele redding is relatief: het onmiddellijke levensgevaar is geweken, maar Golding heeft met zijn boek laten zien dat het grootste gevaar in de mens zelf ligt (al dan niet tot uiting gekomen door bepaalde omstandigheden). De kinderen worden niet gered door een vriendelijke visser, maar door een officier die hun bloeddorstige jacht aanziet voor een kinderspel, en die zelf van een groot oorlogsschip afkomt. Van hun barbaarse geweld worden de kinderen gered, alleen om in een wereld in oorlog terecht te komen waar het geweld niet minder barbaars is, slechts beter bedekt: met een uniform aan en een mooie pet op.

Lord of the Flies is een boek dat weinig overlaat van je vertrouwen in de mensheid of de beschaving. Aan de ene kant is het verval van de jongens - van spelletjes en kameraadschap tot bijgeloof en bloeddorst - haast niet te geloven, het zijn immers allemaal kinderen van hoogstens twaalf jaar, allemaal netjes opgevoed? Hun pogingen in het begin om regels op te stellen beloven veel goeds, maar Golding slaagt erin om op een heel geloofwaardige manier de beschaving te laten afbrokkelen. Het dieptepunt is voor mij niet eens zozeer de jacht op Ralph, maar de moord op Simon. Die scène was vrij heftig, en de pogingen van Biggie en Ralph om hun betrokkenheid voor zichzelf te ontkennen vrij pijnlijk. Als aan het eind redding komt is dit, zoals ik al zei, relatief, nu de jongens hun onschuld kwijt zijn en ontdekt hebben wat voor Beest er in hen schuilt.

Golding is wel erg gericht op de boodschap en minder op het verhaal. De personages krijgen allemaal typische rollen toebedeeld: de aanvoerder met de goede bedoelingen, de slimme jongen naar wie niemand luistert omdat hij dik is en een bril draagt, de enige jongen met gezond verstand die niet gehoord wordt, de door en door slechte beul, en natuurlijk de dictator. Overigens heb ik hier niet veel problemen mee aangezien ik Lord of the Flies toch meer als een allegorie dan als een verhaal op zich zie.

Als een allegorie is The Lord of the Flies zeer geslaagd, als verhaal niet altijd. De beschrijvingen van het eiland zijn nogal saai en niet altijd duidelijk. Ook had ik in een 'echt' verhaal wel meer willen weten over hoe de jongens op het eiland terecht gekomen zijn, bijvoorbeeld. De stijl van Golding kan mij ook niet altijd bekoren.

The Lord of the Flies brengt een keiharde boodschap over die niet te missen valt. Niet iets om blij van te worden, maar desondanks is het bewonderenswaardig hoe Golding dit allemaal geloofwaardig weet te beschrijven. Als het verhalende element me meer aangesproken had zou ik vier sterren hebben gegeven, nu blijft het bij 3,5.

avatar van metalfist
3,5
Ik vind het altijd wel fijn om in een Kringloopwinkel of op een rommelmarkt op zoek te gaan naar klassieke literatuur. Een tijd geleden vond ik dan ook voor de spotprijs van een halve euro (!) een Engelstalige editie van Lord of the Flies. Even getwijfeld of ik dit ging meepakken omdat ik op zich wel vlot Engels lees, maar met het idee zat dat dit een nogal taai boek ging zijn. Uiteindelijk toch voor de bijl gegaan vanwege de prijs en mijn voornemen van 2018 is om eens wat minder frequent voor het 'gemakkelijke boek' te kiezen. Vandaar dus aan Lord of the Flies begonnen.

En wat blijkt? Helemaal niet zo taai als ik in eerste instantie had verwacht. Toegegeven, de schrijfstijl van William Golding moet je wel liggen. Hij laat zich af en toe verleiden tot gigantisch lange beschrijvingen (die wat hun nut missen aangezien ik eigenlijk nog steeds niet goed besef hoe dat eiland er nu exact uitziet) maar dat maakt hij goed door het uitgangspunt. Interessant om te zien hoe de kinderen verder en verder afglijden in de waanzin (met de dans en de dood van Simon als gevolg) maar of het boek nu effectief die klassiekerstatus waar is? In mijn ogen niet in ieder geval. Zeker naar het einde toe vliegt Golding compleet uit de bocht (die laatste pagina met de kapitein van het reddende schip, wat een gigantische anti-climax!) en hoewel de relatie tussen Jack, Ralph en Piggy op zich de leidende kracht is in het plot, blijf je zitten met het gevoel dat er meer had kunnen zijn. Lord of the Flies lijkt in de eerste plaats dan ook meer een boek te zijn dat de lezer uitnodigt om zelf over dit thema na te denken en er zijn/haar eigen invulling aan te geven. Ik had het dan ook interessanter gevonden mocht Golding hier zelf meer aan uitwerking had gedaan. Met nog geen 250 pagina's (mijn editie telde trouwens zo'n 20 witte bladzijden aan het einde, van verspilling gesproken) is dit nu ook weer niet zo'n klepper.

Intrigerend debuut, dat wel. Ik heb ook nog Free Fall liggen van Golding, ben benieuwd wat dat gaat brengen. Een wat onbekender boek precies van de schrijver, al is zijn hele oeuvre met uitzondering van Lord of the Flies nagenoeg onbekend op Boekmeter, maar de plotomschrijving nodigt wel uit tot interessante lectuur. Zal wel voor de nabije toekomst zijn hopelijk, eerst maar eens wat andere boeken verorberen.

3.5*

avatar van RaetsThijs
3,5
Boek leest vlot en is bij momenten spannend. Ondanks dat ik wel met regelmaat bleef lezen, had ik echter wel niet het gevoel dat ik echt in het verhaal gezogen werd. Het bouwt subtiel op en escaleert stapsgewijs top op het punt dat het entertainende shockeffect wint van het realisme. Zoals verwacht gaf het stof tot nadenken. Zeker wel een boek dat ik zou aanraden vanwege het psychologisch aspect.

avatar van -JB-
4,0
Met veel plezier heb ik Lord of the Flies gelezen een paar weken geleden. Een vlot-geschreven verhaal over de onderlinge verstandhoudingen tussen gestrande kinderen op een onbewoond eiland. Het verhaal is duidelijk een metafoor voor onze samenleving waar machtspolitiek en oorlog aan de orde van de dag zijn. Interessant om te zien hoe de strijd tussen de kinderen steeds verder ontspoort en hoe ook deze kinder-samenleving gevoelig is voor sterke leiders. Laten we ons zo makkelijk meeslepen in het kwaad als deze kinderen?

Hoewel ik me dus prima heb vermaakt, begon het me op een gegeven moment te storen dat er duidelijk een goede kant en een kwade kant wordt opgetekend. Het boek zou zoveel interessanter zijn geweest als de personages iets gebalanceerde zijn geweest en Jack en Ralph allebei goede en slechte kanten zouden hebben. Dan zou de boodschap in mijn ogen misschien nog sterker zijn geweest.

Gast
geplaatst: vandaag om 03:06 uur

geplaatst: vandaag om 03:06 uur

Let op: In verband met copyright is het op BoekMeter.nl niet toegestaan om de inhoud van externe websites over te nemen, ook niet met bronvermelding. Je mag natuurlijk wel een link naar een externe pagina plaatsen, samen met je eigen beschrijving of eventueel de eerste alinea van de tekst. Je krijgt deze waarschuwing omdat het er op lijkt dat je een lange tekst hebt geplakt in je bericht.

* denotes required fields.

Let op! Je gebruikersnaam is voor iedereen zichtbaar, en kun je later niet meer aanpassen.

* denotes required fields.