Ubu Roi - Alfred Jarry (1896)

Alternatieve titel: Koning Ubu

Frans
Toneelstuk
Psychologisch

80 pagina's
Eerste druk: Livre d'Art (periodiek), Parijs (Frankrijk)

De hoofdpersoon van het toneelstuk is François Ubu, die door iedereen Père Ubu (Vader Ubu) wordt genoemd. Ubu is officier van koning Vencislaus, gedecoreerd met de Orde van de Rode Draak van Polen, voormalig koning van Aragon, graaf van Sandomir en in de loop van het stuk koning van Polen en doctor in de 'patafysica. De primitieve, laffe, vraatzuchtige en machtsbeluste Père Ubu wordt door zijn vrouw Mère Ubu aangespoord om zich met behulp van een bloedbad te ontdoen van koning Vencislaus en zijn familie en zo de troon te bestijgen. Met behulp van Kapitein Bordure en zijn paalveniers lukt het Ubu zijn bloedige staatsgreep uit te voeren. Zo wordt hij een relatief populaire heerser, tot hij – meteen als eerste regeringsdaad – besluit, omdat hij denkt er persoonlijk beter van te worden, de gehele adel en het ambtenarenapparaat te herinrichten (dat wil zeggen ze te "onthersenen"). De radicale belastingpolitiek van Ubu zorgt niet alleen voor een onnodige meervoudige opbrengst van de directe en indirecte belastingen, maar ook voor een gewelddadige inning hiervan door de koning persoonlijk. Als Ubu de Poolse bevolking meer en meer begint te tiranniseren, beweegt de ontrouw geworden Bordure de Russische Tsaar Alexis ertoe, tegen de bandeloos moordende despoot op te treden en in te grijpen. Als Ubu zich op veldtocht tegen de Russische heerser begeeft, wordt regentes Mère Ubu door de rechtmatige troonopvolger Bougrelas van de troon gestoten, maar niet voordat zij zich heeft ontfermd over de staatskas. Ubu wordt door het Russische leger vernietigend verslagen, maar weet met list en bedrog samen met zijn vrouw te ontsnappen naar Frankrijk, waar hij zich tot "maître des phynances" laat uitroepen.