Puhdistus - Sofi Oksanen (2008)
Alternatieve titel: Zuivering
Fins
Psychologisch
335 pagina's
Eerste druk: WSOY,
Helsinki (Finland)
Op een dag vindt de oude Aliide Truu een uitgeputte jonge vrouw voor haar huis in Estland. Ze heet Zara en hoewel Aliide haar niet vertrouwt, laat ze haar binnen en verzorgt haar. Zara durft Aliide niet te vertellen dat ze de kleindochter van Aliides' zus Ingel is, die tijdens de Tweede Wereldoorlog naar Vladivostok werd gedeporteerd. In de oorlogsjaren was de jonge Aliide heimelijk verliefd op Hans, de echtgenoot van Ingel. Toen de Sovjet-Unie Estland bezette, moest de nationalistische Hans onderduiken en Ingel en haar dochter werden gedeporteerd naar Siberië. Aliide deed niets om haar zus te helpen. Ze bleef in het geheim voor haar geliefde Hans zorgen in de hoop samen op een dag naar Tallinn te kunnen vluchten. Als de jonge Zara het huis van Aliide opzoekt neemt het verhaal een nieuwe gruwelijke wending. De roman is gebaseerd op een ware gebeurtenis.
Aliide Truu vertoont gelijkenissen met de grootmoeder van schrijfster Sofi Oksanen, want ook zij had een dochter die naar Finland emigreerde. In 1992 woont deze eenzame bejaarde in Koluvere, een dorpje in het westen van Estland. Ze ontfermt zich over het gevluchte meisje Zara. Een halve eeuw eerder woonde Aliide nog samen met haar zus Ingel. Elk deel begint met een kort dagboekfragment van Ingels echtgenoot Hans, een ondergedoken verzetslid.
Het familiale conflict staat niet los van het grote historische conflict. In 1940 werd het kleine Estland opgeslorpt door de Sovjet-Unie. Na de Duitse bezetting begon een proces van politieke zuivering en russificatie, waarbij duizenden Estse dissidenten gedeporteerd werden naar Siberische goelags. Zo komt Ingel in Vladivostok terecht.
Seksueel geweld komt terug in verschillende vormen en periodes. In 1991, na het verwerven van onafhankelijkheid, is een voormalig KGB-agent actief als mensenhandelaar. Zara maakt de cirkel rond door als kleindochter van Ingel van een Berlijns bordeel terug naar Estland te vluchten. Via een spannende Finse roman leer je wat bij over de geschiedenis van Estland.