menu

De Donkere Kamer van Damokles - Willem Frederik Hermans (1958)

Alternatieve titel: De Donkere Kamer van Damocles

mijn stem
4,26 (539)
539 stemmen

Nederlands
Thriller / Oorlog

335 pagina's
Eerste druk: G.A. van Oorschot, Amsterdam (Nederland)

Henri Osewoudt, sigarenhandelaar te Voorschoten, ontmoet in de Tweede Wereldoorlog de verzetsman Dorbeck, die sprekend op hem lijkt en hem opdrachten geeft die hij gewillig uitvoert. Zijn lege leven als sigarenhandelaar maakt plaats voor een leven vol spanning en romantiek. Naarmate het einde van de oorlog nadert, wordt zijn positie echter steeds ingewikkelder, waarbij hij niet alleen de Duitse autoriteit tegen zich heeft, maar ook de geallieerden hem aanzien voor een verrader. Osewoudt probeert zichzelf en zijn vriendin te redden terwijl hij van alle kanten wordt beschuldigd van allerlei zaken waar hij niets van af weet.

zoeken in:
Dit boek moet ik nou nog steeds een keer lezen..

5,0
Het eerste Nederlandse literaire boek dan ik aan het lezen ben.

avatar van Micha
Bas116 schreef:
Het eerste Nederlandse literaire boek dan ik aan het lezen ben.


En, valt het wat mee?

avatar van DvonGeem
5,0
Wel een mooie om mee te beginnen. Meteen een van de beste boeken van een van de beste Nederlandse schrijvers.

5,0
Geweldig boek met een nog betere ontknoping was in anderehalve dag uit. Ik heb ook bewust voor deze gekozen, omdat dit het hoogste nederlandse boek is hier op boekmeter. Ga nu verder met De Avonden, Ontdekking van de Hemel en Kellner en de levenden. Dan heb ik gelijk alle boeken gelezen die de Nederlanse literatuur groot maakt.

avatar van DvonGeem
5,0
nou, de ontdekking van de hemel kun je overslaan.

4,0
Ik hoorde dat de eerste zin uit de boeken van W.F. Hermans vaak symbool staan voor de rest van het boek. Maar hoe komt dat in "de donkere kamer van damocles" naar voren? De eerste zin is zoiets als: "dagenlang dreef hij rond op een houtvlot zonder drinken, want het water in de zee was zout". (ik heb het boek niet bij de hand, maar volgens mij is het zoiets)
Ik heb het boek nog niet uit, maar begrijp tot zover niet hoe deze zin nou symbool staat voor de rest.

Spijtoptant
Ik heb het boek wel bij de hand:

"...Dagenlang zwierf hij rond op zijn vlot, zonder drinken."

Ik denk dat je beter in dit geval de gehele eerste alinea kunt nemen, omdat het een stukje tekst is dat een onderwijzer in de klas vertelt (of voorleest).

"...Dagenlang zwierf hij rond op zijn vlot, zonder drinken. Hij stierf van de dorst want het water van de oceaan was zout. Hij haatte het water dat hij niet drinken kon. Maar toen de bliksem in zijn vlot sloeg en het vlot in brnad vloog, schepte hij dat geheate water met zijn handen op, om te proberen de brand te blussen! "

De mens wordt aan zijn lot overgelaten in een wereld die hem niet per se vijandig gezind is, maar hem voornamelijk gewoon negeert, maar aan diezelfde wereld probeert de mens in tijd van nood wel zijn enige houvast te ontlenen.

Zoiets misschien. Vergelijk met Hermans' eeuwige thema van het sadistisch universum.

avatar van DvonGeem
5,0
Zijn beginzin van nooit meer slapen is een van de bekendste van de bekendste in de Nederlandse literatuur.
"De portier is een invalide."

5,0
DvonGeem schreef:
nou, de ontdekking van de hemel kun je overslaan.


Is het geen goed boek dan?

avatar van BlueVelvet
4,0
Zeker wel! DvonGeem denkt daar blijkbaar anders over. Maar er is slechts één manier om erachter te komen wat jij vindt

avatar van DvonGeem
5,0
Dat is waar.

5,0
oup
Het eerste en - tot nog toe - enige boek dat ik van W.F. Hermans gelezen heb. Ondertussen al weer ruim 1,5 jaar geleden. Subliem, zonder enige twijfel vijf sterren. Dit boek kun je volgens mij blijven herlezen, zonder dat het verveelt. Moet snel eens wat meer werk van Hermans aanschaffen!

avatar van BigBen
3,5
Ik zag dit boek bij toeval in de bibliotheek en omdat het zo goed scoorde op "Boekmeter" las ik de eerste paar regels... de eerste pagina...
Kortom, het verhaal had me vast.

Hoewel vanwege het achterliggende idee het verhaal geen einde nodig heeft, blijft men m.i. als lezer toch op zijn honger zitten.
De zorgvuldig opgebouwde "twists & plots" blijven openstaan, alsof de auteur zelf ook niet meer wist hoe hij een passend einde kon bedenken.


Zeer knap geschreven, leest als een trein. Indien het einde een zelfde vaart had als de rest van het verhaal had dit een topboek (voor mij) kunnen zijn.

avatar van Prowisorio
4,0
Wat wist ik er nog weinig van.... eigenlijk helemaal niets. Ik herinner me alleen dat we dit boek (volgens mij klassikaal) gelezen hebben op de middelbare school en dat ik er geen naar gevoel aan had over gehouden. Maar waar het nou precies over ging, wat er gebeurde, hoe het begon en afliep... ik had er geen flauw idee meer van.
Tijdens het lezen kwamen me die drie foto's wel weer bekend voor en Dorbeck (als persoon), maar de rest was eigenlijk nieuw voor me . Goed dus dat ik het herlezen heb, want het was het waard.

Wat kon die Hermans toch schrijven! Alsof een film (foto's zou een te makkelijke woordspeling zijn ) in je hoofd wordt afgedraaid. En aan het eind weet je nog niets... bestond Dorbeck, heeft Osewoudt alles gedaan wat er is verteld... of heeft hij een Beautiful Mind? Onderweg geeft Hermans zijn personages ook de kans om hier en daar ook nog wat te filosoferen. Zo laat hij zijn Osewoudt's 'vriend' Ebernuss op een gegeven moment uitleggen hoe belangrijk bewijzen zijn:

Er zijn maar twee soorten mensen die wij vasthouden. De eerste soort is de soort die wij om een of andere reden niet op vrije voeten willen laten lopen. De tweede soort is de soort die ons iets vertellen kan dat ons interesseert. Er wordt niemand vrijgelaten omdat er niets tegen hem te bewijzen valt. Bewijzen is een werkje voor professoren, niet voor politici. Het enige wat een politicus interesseert is het bereiken van zijn doeleinden. Wat zouden wij bereiken door iets niet tegen iemand te bewijzen? Wie heeft er ooit iets bereikt met ongelijk bekennen? Jongen wees toch verstandiger! Ik zeg je: voor een politicus is het vernietigen van een onschuldig slachtoffer belangrijker dan het straffen van iemand die schuldig is, want het vrijgelaten onschuldige slachtoffer zal wraak koesteren, maar als iemand werkelijk schuld heeft en toch begenadigd wordt, zal hij dankbaar zijn.

Om over de 'toespraak' van de grote amorele theoreticus van de SS nog maar te zwijgen of Marian's reactie op de bekentenis van Osewoudt over Dorbeck... of over de bekentenis van Osewoudt over Dorbeck tegen Marian of Osewoudt's oom of ... nou ja, te veel om op te noemen. Ik heb genoten, dat mag duidelijk zijn !

avatar van Raskolnikov
4,5
In tegenstelling tot wat geluiden hierboven vind ik Damokles toch wel tamelijk cynisch, en dus logisch passend in Hermans pessimistische wereldbeeld. Van de romans die ik van Hermans gelezen heb sluit Damokles volgens mij het beste aan bij Nooit meer slapen (ik kwam zelfs de zinsnede 'nooit meer slapen' tegen). Beide romans kennen een protagonist die gedoemd is tot een anoniem leven, maar uit alle macht dit lot willen ontstijgen, zonder over de eigenschappen daartoe te beschikken. Osewoudt slaagt er op zich wel in, maar bepaald niet in de zin die hij in gedachten had. Behalve het menselijk onvermogen het eigen bestaan richting te geven is de relativiteit van goed en kwaad ook een duidelijk thema, verbeeld door alle plottwisten en inhoud gegeven door o.a. de monoloog van de SS-er ('voor wie weet dat hij eenmaal sterven moet, kan er geen absolute moraal bestaan').

Ondanks het knappe, gelaagde werk dat Damokles ontegenzeggelijk is (Damokles is zoveel breder dan enkel een verhaal over het verzet in WO II), viel het herlezen me op een tweetal punten licht tegen. Ik kan ontzettend genieten van de manier waarop Hermans van kleinigheden als het kopen van een taart (Onder professoren) of het frankeren van een envelop (Uit talloos veel miljoenen) een drama over vele pagina's maakt. Dat gebeurt in Damokles niet. Damokles is ambitieuzer, dus voor dergelijke intermezzo's is geen tijd. Op stijl wordt daardoor ingeboet, meer naarmate het verhaal vordert. Ook wordt het verhaal erg technisch met al zijn plotwendingen. Aangezien ik niet zo'n verhaaltjeslezer ben valt die focus me af en toe wat zwaar. Ik twijfel een beetje of ik Damokles nog in mijn top 10 moet opnemen. Een meesterwerk, zeker, die me ooit enorm verraste, maar de herleeswaarde is vrij gering.

avatar van mjk87
4,5
Een goed stuk literatuur (net als een goed stuk cinema overigens) voldoet aan drie eisen: je aan het denken zetten, je vermaken en je beroeren. Damokles slaagt met glans in alle drie de voorwaarden.
Ik kende vooraf Nooit Meer Slapen en Au Pair, beide zeer verschillend beoordeeld. Ik had eigenlijk dus geen idee wat te verwachten bij dit werk, maar had wel het idee een zware roman te krijgen, langzaam lezend, als een studieboek haast. Niets is minder waar, want wat ik te lezen kreeg oversteeg alles. Een pageturner, maar inhoudelijk zo goed, dat dit niet kan worden weggelegd als een simpele thriller.
Op het meest normale niveau is dit het verhaal van een jongeman ten tijde van de oorlog, maar tevens is het een verhaal van het verzet (en de van de romantiek daarbij), een verhaal over liefde in oorlogstijd, het geeft een tijdbseeld van Nederland in die jaren, en gaat over het verval van de mens, en met zeer belangrijke vragen: wat is waar en wat is niet waar. En dat dus in een o zo soepel en snel lezend verhaal. Wat kan die Hermans werkelijk fantastisch schrijven. Okay, een aantekening in de kantlijn dan: af en toe loopt een zin niet helemaal lekker, maar die rol is zo marginaal)
Tevens blijft er spanning door het hele verhaal (dat inderdaad ook als makkelijke lectuur gelezen kan worden), en weet op bepaalde momenten wel degelijk grote en nare emoties op te roepen, maar ook vaak genoeg een lach door de Hermans' voortreffelijke humor.

Als gezegd komt Hermans met enkele grote vragen. En zelfs als het boek uit is, wist ik er nog geen goed antwoord op te geven. Duidelijk is wel dat naast dat de lezer de vragen krijgt, ook de personages deze vragen krijgen. En wat waarheid, leugen of een fout is, dat is nergens duidelijk. Hermans laat dit mooi zien nog met een krantenbericht, en met de vele verhoren waar je van beide zijden de versies op de 'waarheid' hoort.
Een dikverdiende 5*, al vraag ik me af of het herlezen tevens zo een ervaring is. Nooit Meer Slapen is dat wel, en staat eigenlijk nog een trapje hoger.

Het plot van het boek is aardig, maar gadverdamme wat een verschrikking is het om elke keer een persoon in het boek te ontmoeten die pas 3 pagina's later wordt omschreven. Ook wordt er nooit op een geestige wijze verteld dat we hier met een lelijk individu te maken hebben, bovendien zien we nooit een indivdu dat sympathiek, of humoristisch is, nee we zien eigenlijk alleen maar belabberde individuen. Teveel om op te noemen, terwijl het verhaal zou volstaan met 30 pagina's. De laatste regel over Beer Pater die te weinig vingers heeft om kogelgaten te vullen, is wel mooi. Hierdoor zou je bijna in de verleiding komen om hier een goede waardering aan te geven. Ook zeer opmerkelijk dat op mijn uitgave van het boek gelijk de hele clou van het verhaal is vermeld.

Wat moet je ook met deze uitspraak, welliswaar vanuit een personage maar erg stompzinnig: Wat is een held? Iemand die straffeloos onvoorzichtig is geweest. Goh, en ik altijd maar denken dat Willem van Oranje, en onze Jezus, door velen als held worden beschouwd. Of Nelson Mandela, voor de gene die een levende held willen kiezen.
Andere uitspraak van hem: Een slecht mens moet wel heel intelligent zijn, om net zo verschrikkelijk te zijn als een dom mens. |
Ja die verschrikkelijke mongolen, daar kan onze hitler nog een puntje aan zuigen! god oh god wat een ellende.
't lijkt allemaal heel wat, maar als je d'r 3 seconden over nad denkt slaat het gewoon nergens op.

avatar van Aazhyd
4,5
Misschien verwar je de ideeen van de hoofdpersoon met die van de schrijver?

avatar van Dee-e
5,0
Ik heb De donkere kamer van Damokles van W.F. Hermans herlezen en ik heb er wederom enorm van genoten. Ik weet weer precies waarom dit een van mijn favoriete boeken is. Heerlijk dat surrealistische en de vraag wat er nu waar is. Binnenkort even de tijd zoeken om de verfilming 'Als twee druppels water' te kijken.

4,5
Ik had het boek graag 5 sterren gegeven, maar het einde vond ik nogal zwak. Vanwege dat er gewoon niets meer gebeurde...

4,5
gondwa schreef:
Vond fight clubbeter...


deed me ook een beetje er aan denken. Heb het boek van chuck palahniuk nooit gelezen, maar wel de film gezien uiteraard. Zou hij het gebaseerd hebben op dit boek ?

Boek zelf vind ik een meesterwerk trouwens

5,0
W.F. Hermans is een groot schrijver in de Nederlandse Literatuur en heeft veel essays, romans en andere werken geschreven.
De eerste keer dat ik met deze schrijver in aanraking kwam was toen we met literatuurles (op de middelbare school, havo 4) een fragment uit dit boek lazen. Direct pakte het me, omdat de dialoog erg boeiend was en het over een soort spionage-achtige zaak ging. Ook vertelde mijn lerares dat een ontzettend spannende roman was. Nog een reden om dit boek te gaan lezen, omdat spannende boeken mij wel interesseren. Aangezien je niet veel spannende boeken terug vindt op de Nederlandse literatuurlijst leek mij dit een goed boek voor mijn eindexamen.

En ja hoor. De donkere kamer van Damokles was een schot in de roos. Ik vind het niet gek dat het zo hoog staat in de top 250!
Het boek begint een beetje met een deprimerende stemming (die het hele boek aangehouden wordt). De eerste bladzijden vond ik nogal, hoe zeg je het, raar. Mensen die het boek hebben gelezen zullen weten wat ik bedoel.
Nader het verhaal vorderde kwam de echte spanning, het drama en de persoonlijke ontwikkelingen op gang.
Hermans heeft heel goed de oorlog weergegeven in dit verhaal. Je krijgt een realistische blik over hoe het in die tijd uitzag en de sfeer die in de wereld hing. Hermans weet dat gevoel gewoon op te roepen met woorden, iets wat niet veel schrijvers kunnen.
Daarbij is er ook veel ruimte voor diepgang. De personages worden op geniale wijze uitgewerkt. Daardoor wordt het verhaal niet eentonig en saai. Er valt ieder hoofdstuk wel wat te beleven. Is het niet de spanning, dan zijn het wel de personages.

Helaas naar het einde toe zakte het een klein beetje in. Het ging me een beetje te lang duren voordat de climax van het verhaal er was. Uiteindelijk is de climax er en die was eigenlijk in eerste instantie ook heel erg vreemd, maar toen ik er beter over ging nadenken, maakte deze ontknoping het boek juist beter dan het al was.

Daarbij komt ook nog dat Hermans weer laat zien dat hij zijn medemens voor geen meter vertrouwd en geen hoge dunk van ze heeft. Zijn cynisme! Misschien wordt dit niet weergeven op een bijzonder humoristische manier, maar wel op donkere en intimiderende wijze. Ook dit element voegt weer veel toe aan het verhaal.

Een lekker geschreven boek (niet moeilijk taalgebruik), maar wel een dijk van een inhoud. Je moet goed lezen, want anders raak je de draad kwijt. Ik zou het boek aan iedere middelbare scholier student willen aanraden, die eens een keer een spannend boek wil lezen met een geniale inhoud en goede personages. En natuurlijk ook als je van oorlogsverhalen houdt.

Een boek waar je niet vrolijk van wordt, maar wel een intrigerend meesterwerk die nog wel een tijdje in je hoofd zal rondspoken.
Eigenlijk is er weinig mis met dit boek:

5,0 sterren.

avatar van Jasper
4,5
Ik kan nog weinig nieuws toevoegen aan wat hier al geschreven is. Maar toch...

- Wat me opviel is dat het 'beeld' wat leeft van dit boek is dat het 'zwaar' zou zijn, etc. Ik vond het, zoals velen al voor mij zeiden, gemakkelijk te lezen en vrij vlot. Vooral het tweede gedeelte vanaf de gevangenschap leest als een tierelier.
- Die enorme spoiler hier bovenaan de pagina (en helaas ook bij enkele drukken op de cover) is echt een enorme spelbederver!

Mooi mooi boek.

ruben
Net uitgelezen. Het begin ging wat stroef, maar daarna las ie erg goed, en met de thematiek zat het ook wel snor, maar binnen vijftig pagina's zag ik de ontknoping al aankomen, waardoor het bij het primaire verhaal (los van de diepere lagen) aan spanning ontbrak (hoewel door de schrijfstijl ik af en toe alsnog wel kriebels in mijn buik kreeg). Hierdoor was het boek toch wel een teleurstelling. Ik lees zo hier en daar dat de lezer aan het eind alsnog met vragen zit opgescheept, maar het lijkt mij vrij duidelijk. Gelukkig stelt Hermans het niet zwart op wit (dat zou echt een anticlimax zijn), maar toch kan ik het boek moeilijk op een andere manier interpreteren. Hoe hebben jullie dit dan gelezen, ik kan me niet voorstellen dat er niet op een gegeven moment een belletje begon te rinkelen. Meestal ben ik helemaal niet goed in een plot van te voren ruiken dus het ligt niet aan mijn zesde zintuig.

Verder is het boek allesbehalve verspilde moeite, er zitten enkele slimme passages in, als spannend oorlogsboek is ie ook best geslaagd, en de psychologie zit heel degelijk in elkaar. Ik laat 'm even bezinken voor nu, dan schrijf ik later misschien iets uitgebreider, ik ben benieuwd hoe ik er dan tegen aan kijk.

ruben
Het eerste boek dat ik van Hermans heb gelezen, en onze relatie begon niet goed. Het begin vond ik rommelig overkomen, en als een noodzakelijk nummertje om een compleet beeld te schetsen van zijn personage Henri Osewoudt, zodat hij er later naar terug kan refereren. Ook na de fragmentarische jeugd van Osewoudt waar doorheen gejast wordt en de sleutelfiguur van het verhaal intrede doet, Dorbeck, zat het me niet lekker want het was al zo klaar als een klontje waar het naar toe zou leiden. Elk verdere voorval bevestigde dat. De grote spanningsboog die naar de climax moet leiden was wel weer erg sterk, want ondanks dat het me dus al vrij snel duidelijk was voelde ik het kriebelen in mijn buik.

Gelukkig won Hermans gedurende het boek mijn vertrouwen en viel er genoeg te genieten: schrijfstijl is prikkelend en zorgt ervoor dat het heel makkelijk leest, en hoewel oorlog niet mijn favoriete genre is wist hij een erg spannende oorlogsroman over verzet neer te zetten, er zitten een flink aantal mooie kritische passages over de oorlog en wereld, en ik moet toch zeggen dat de psychologie van Osewoudt zeer sterk uitgewerkt is. Wat mij vooral beviel is hoe Osewoudt na de ontmoeting met Dorbeck zichzelf probeert te veranderen in de held, de verzetsman. Niet uit overtuiging, maar als invulling van zijn lege bestaan. Mijn voornaamste kritiekpunt blijft dat Hermans wat subtieler mocht omgaan met de primaire laag van het verhaal, zodat er meer vragen en minder antwoorden zouden zijn. Het verrassingselement ging bij mijn leeservaring helaas verloren, maar toch weet Hermans te overtuigen met goede spanningsbogen en met goede thematiek.

Het is toch duidelijk dat Dorbeck echt bestaan heeft? Zowel Ria als de NSB-er hebben hem gezien en zijn aanwezigheid bevestigd, en nog wel een paar anderen die ik nu vergeet. Gaat o.a. de vergelijking met Fight Club niet heel erg mank? Ook op WIkipedia (okee, niet altijd betrouwbaar) lees ik dat WFH erkent dat Dorbeck bestond. Of heb ik het verkeerd begrepen?

ruben
Je hebt (waarschijnlijk) wel gelijk, in de film (Als twee druppels water) is er ook nog een extra scène aan het einde, waar Dorbeck nog in voor komt. Er wordt veel gesuggereerd van beide kanten, maar het is heel moeilijk om het verhaal kloppende te krijgen met de gedachte dat Dorbeck een creatie is van Osewoudt.

avatar van misterfool
5,0
Een van de beste boeken die ik tot nu toe gelezen heb. Hermans heeft een heerlijke schrijfstijl en komt met enige regelmaat en vanaf de eerste pagina behoorlijk cynisch uit de hoek. ik ben ook van mening dat Dorbeck echt bestaan heeft. Al denk ik dat Osewoudt zijn eigen kenmerken op hem heeft geprojecteerd en hier aan het eind van het boek de prijs voor moet betalen.

Gast
geplaatst: vandaag om 10:40 uur

geplaatst: vandaag om 10:40 uur

Let op: In verband met copyright is het op BoekMeter.nl niet toegestaan om de inhoud van externe websites over te nemen, ook niet met bronvermelding. Je mag natuurlijk wel een link naar een externe pagina plaatsen, samen met je eigen beschrijving of eventueel de eerste alinea van de tekst. Je krijgt deze waarschuwing omdat het er op lijkt dat je een lange tekst hebt geplakt in je bericht.

* denotes required fields.