menu

The Short Reign of Pippin IV: A Fabrication - John Steinbeck (1957)

Alternatieve titels: De Korte Regering van Pepijn IV | Wees Maar Eens Koning

mijn stem
3,88 (4)
4 stemmen

Engels
Humoristisch

188 pagina's
Eerste druk: Viking Press, New York (Verenigde Staten)

Na de zoveelste regeringscrisis wordt een rustige, eerlijke Fransman plots tot koning van Frankrijk benoemd, door diverse politieke partijen die daar allen zo hun voordeel uit menen te kunnen halen. De koning wil eigenlijk helemaal geen koning zijn, maar besluit als het eenmaal zo ver is, dan ook een echte koning te zijn: en dat is niet wat de politieke partijen achter de benoeming bedoeld hadden.

zoeken in:
avatar van Theunis
4,0
Frankrijk zat weer eens zonder regering. De nu nog historische conferentie van partijleiders werd bijeengeroepen. Alle partijen waren vertegenwoordigd: De Conservatieve Radicalen, De Radicale Conservatieven, De Christelijke Atheïsten, De Christelijke Communisten, noem ze maar op. Er werd besloten dat Frankrijk een koning zou krijgen. Niet omdat iedereen in een monarchie gelooft, maar meer omdat alle partijen dachtener een slaatje uit te kunnen slaan op het moment dat de koning weer afgezet zou gaan worden. Nu moest er nog een koning gevonden worden. Dat gingvrij rap. Zo kon het gebeuren dat Pepijn Arnulf Héristal, Pepijn IV, tegen zijn zin, koning werd. En er was niets wat hij daartegen kon doen.

“Tijdens zijn lange en langzame zwerftocht is het meer dan waarschijnlijk, dat zijn gedachten, als ratten in een laboratoriumdoolhof, elke mogelijke uitweg zochten, paden, doorgangen en holletjes doorsnuffelden, om telkens hun neus te stoten tegen het kippegaas van de feiten. Steeds opnieuw stootte hij zijn mentale neus tegen het gaas aan het einde van een veelbelovend gangetje en stond voor het feit. Hij was koning en er was geen middel om zich daaraan te onttrekken.”

Het eerste gedeelte van het boek is hilarisch. Regelmatig schoot ik in de lach. Op de achterflap van de Salamander-editie van dit boek staat geschreven: “Er is wijsheid zowel als humor in deze komische satire, die Steinbeck evenveel genoegen moet hebben verschaft als de lezer nu kan beleven.” Het schrijfplezier springt inderdaad van de bladzijden.

Naarmate het boek vordert is er meer ruimte voor Steinbeck’s wijsheden en bekende thema’s. Zo komt de koning tegen het einde van het boek een oude man tegen die een standbeeld uit het water vist. Er zijn jongeren die het standbeeld steeds van zijn voetstuk halen. De koning vraagt zich af waarom de mensen doen wat ze doen. De oude, wijze man geeft simpelweg aan: mensen doen wat ze moeten doen. Dan is er daar de oeroude Steinbeck vraag: goed of slecht? De man antwoord hulpeloos: “Het zijn alleen maar mensen.”

Meer onmiskenbare wijsheden komen naar voren. Steinbeck maant iedere historicus tot kalmte als ze zich afvragen waar toch de onrust vandaan komt als het goed gaat.

“Het is de tendens van het menselijk wezen voorspoed te wantrouwen. In slechte tijden hebben we het veel te druk met onze persoonlijke veiligheid. Daartoe zijn wij uitgerust. Het enige waartegen ons ras hulpeloos is, is voorspoed. Eerst verbaast het ons, dan worden we bang, dan boos en tenslotte worden wij erdoor vernietigd.”

De koning belandt dus op de troon en kent, zoals ieder staatshoofd, tijden van voor- en tegenspoed. Om hem heen verzamelen zich een aantal prachtige personages. Zo is er de Amerikaanse vriend van zijn dochter. Op deze manier weet Steinbeck ook de Amerikaanse politiek ruimte te geven in het boek. Zo brengt hij de Amerikaanse haat tegen het socialisme naar voren, maar tegelijkertijd zegt hij dat veel grote bedrijven eigenlijk heel socialistisch te werk gaan. De Pont, General Motors, U.S. Steel. Ze doen alles om hun werknemers tevreden te stellen. Ze hebben medische zorg, ongevallenverzekering en betaalde vakanties. “Dit maakt,” stelt Steinbeck, “dat het Gouvernement van de Verenigde Staten er uitziet als een absolute monarchie. Zo sterk zelfs, dat wanneer de regering van de V.S. een tiende probeerde te doen van wat General Motors doet, General Motors een gewapende opstand zou beginnen.”

Socialistische megabedrijven in een kapitalistisch systeem waar de overheid geen controle op heeft. Ik moest toch even denken aan KLM. Mijn zoveelste Steinbeck en opnieuw is hij zelfs in deze satire af en toe angstig actueel.

Inmiddels, dat mag geen verrassing meer zijn, is Steinbeck mijn favoriete schrijver. Ik heb Grapes of Wrath nog op de blank liggen. Af en toe twijfel ik: zal ik er aan beginnen? Ik kan het nog steeds uitstellen. Het idee dat ik straks alles al het grote werk heb gelezen schrikt me een beetje af. Gelukkig heb ik voorlopig voldoende alternatieven. Nog even wachten dus. Nog even.

Gast
geplaatst: vandaag om 18:55 uur

geplaatst: vandaag om 18:55 uur

Let op: In verband met copyright is het op BoekMeter.nl niet toegestaan om de inhoud van externe websites over te nemen, ook niet met bronvermelding. Je mag natuurlijk wel een link naar een externe pagina plaatsen, samen met je eigen beschrijving of eventueel de eerste alinea van de tekst. Je krijgt deze waarschuwing omdat het er op lijkt dat je een lange tekst hebt geplakt in je bericht.

* denotes required fields.

Let op! Je gebruikersnaam is voor iedereen zichtbaar, en kun je later niet meer aanpassen.

* denotes required fields.