La Faute de l'Abbé Mouret - Émile Zola (1875)

De fout van Abt Mouret vormt het vijfde deel in de serie Rougon-Macquart, maar is ook te lezen zonder de andere delen gelezen te hebben. Het boek speelt op het platteland ergens bij een dorpje dat Artaud heet. De hoofdpersoon van het boek is de jonge priester Serge Mouret (die we eerder zagen in De Verovering van Plassans). Serge heeft de parochie overgenomen in Artaud, een dorp waar maar weinig echt gelovigen zijn.

Hij geeft wekelijks missen voor een geheel lege kerk en gaat hierdoor zo op in zijn eigen geloof en zijn eigen boetedoening, dat hij volledig psychologisch instort. Een ver familielid die een nogal onconventionele dokter is, Pascal Rougon, besluit om Serge weg te halen uit Artaud en hem te laten bijkomen op een afgelegen landgoed, het Paradou. Dit is een keerpunt in het boek. Serge vergeet zijn vorige leven als pastoor en wordt als het ware opnieuw geboren in een vervallen huisje op het landgoed. In dit huisje wordt hij verzorgd door een jong weesmeisje, Albine, dat hem langzaam laat opknappen. Samen ontdekken ze het hele landgoed dat niet meer wordt onderhouden en dus een wildernis is van planten en bomen.

Zola bouwt met dit vooral heel voorzichtig maar uiterst trefzeker een parallel op met het scheppingsverhaal uit de bijbel. Het boek is vrij traag van opbouw, kent veel beschrijvingen en weinig gebeurtenissen, maar dit is nodig voor het prachtige web dat Zola opbouwt van vergelijkingen met de bijbel. Zola laat zien dat hij ook een meester is als er maar weinig personages in het verhaal voorkomen, in tegenstelling tot zijn andere werken die meestal rijk zijn aan personen.

Helaas is de Rougon-Macquart serie op dit moment niet in vertaling verkrijgbaar in Nederland. Het is onbegrijpelijk dat geen enkele uitgever het op dit moment aandurft deze prachtserie opnieuw in de winkels te brengen. Mijn vertaling in een klein blauw bandje kent geen jaartal maar zal ongetwijfeld tussen rond 1900-1920 zijn uitgegeven is duidelijk verouderd. Een moderne vertaling zou dit prachtboek nog beter tot zijn recht laten komen.

Inmiddels is men ermee bezig: Émile Zola | De Rougon-Macquart - emilezola.nl En dit deel 5 is recent verschenen.

Prettig werk dat op momenten wel iets te nikserig is om echt te overtuigen. En vooral te melodramatisch om mij echt te raken. Maar verder een fijne vertelling, sfeervol, leuke personages en ook wel prettig ergens dat er weinig gebeurt anders dan twee jongmensen die door bossen en weiden lopen en elkaar leuk vinden.
Als het gaat om het psychologische vlak: daar laat Zola wel wat steken vallen, vooral in de uitvoering. Het meisje zit vol melodrama en dat overtuigt zelden en de jongeman krijgt onvoldoende tijd voor zijn interne strubbelingen tussen de liefde en zijn plicht aan Kerk en God. Daar had meer in gezeten. 3,5*.

Ik had dit recent ook zien langskomen. Hoe mooi initiatief dit ook is, het lijkt toch vooral een pensioenproject van een psychologe bij een uitgeverij voor wetenschappelijke literatuur. Het zou natuurlijk mooi zijn als een meer ervaren vertaler dit zou doen bij een uitgeverij met een beter literair bereik.