Overgave
Nadat in 2016 het schotschrift ‘De lezer is niet dood’ van Alex Boogers (AB) verscheen, stuurde Renate Dorrestein (RD) hem per mail een compliment m.b.t. zijn schotschrift wat het begin werd van een correspondentie tot aan het overlijden van RD. Uit deze correspondentie ontstond een vriendschap die denk ik niet voor de hand lag. Bij AB denken velen aan een onbenaderbare schrijver annex vechtsporter uit een arbeidersmilieu en de in AB’s ogen elitaire grand dame, vast uitgerust met ideeën over de wereld waar AB anders over zou denken.
Als buitenbeentje in de literatuur ziet AB met lede ogen hoe bij andere auteurs het succes in de schoot lijkt te worden geworpen.
Wat mij het eerst opvalt is dat hoewel beide natuurlijk hun eigen schrijfstijl hebben, hier m.i. duidelijk twee schrijvers corresponderen. Ik vind zeker niet dat de een slordiger schrijft zoals AB het later benoemt, en (alleen) RD schitterende zinnen produceert. Ik vind het een fijne correspondentie om te lezen en ben dáar helemaal niet mee bezig: wie schrijft mooier of beter.
Naarmate de mails zich qua inhoud verdiepen, bijvoorbeeld over het schrijverschap, de verslechterende gezondheid van RD, wat hen in meerdere situaties persoonlijk beweegt, voelt het voor mij bijna ongepast om mee te lezen net zo goed als ik geen dagboek van een ander opensla terwijl ik weet, deze correspondentie is publiekelijk geworden net zoals dat met dagboeken soms gebeurt.
Behalve dat de lezer met dit boek getuige wordt van een groeiende vriendschap en genegenheid tussen AB en RD, vind ik het opmerkelijk hoe ondanks de (verschillende) zwaarte in beider levens het voor de lezer nergens te zwaar wordt en het met humor en kwinkslagen toch serieus blijft.
AB geeft niet alleen in dit boek aan dat hij wil dat zijn werk iets betekent, dat wanneer hij éen iemand weet te bereiken en iemand na het lezen anders naar de dag kan kijken hij als schrijver veel bereikt heeft.
M.i. hebben zowel AB en RD met dit boek eveneens debutanten en/of andere schrijvers bereikt. Het is bijzonder helpend te lezen dat bepaalde worstelingen en onzekerheden blijven. Mooi vind ik de fragmenten waar het gaat over ‘het organiseren van het leven om te kunnen schrijven’ gevolgd door de zin: ‘ik kan er hels van worden’.
De liefde voor het verhaal bindt beiden. De overgave aan dat verhaal.
In mijn beleving is het juist die overgave waar veel auteurs mee worstelen, dat dit soms onderschat wordt, de nóodzaak van die overgave. En het organiseren van het leven… Juist wanneer weerzin bestaat of ontstaat net vóor of tijdens het werken aan een verhaal. Dat die drempels bestaan lijkt misschien ‘logisch’, voor mij met mijn talent voor ‘onvoltooide’ verhalen met duizend en éen smoesjes (makkelijker dan overgeven) was het een verademing. Dat ook gearriveerde auteurs deze worsteling hebben en houden.
Dat het om ‘overgave’ gaat potverdorie.
Dankjewel Alex Boogers en Renate Dorrestein. Mij hebben jullie bereikt. Dat is alvast éen.