menu
poster

Beladen Huis - Christien Brinkgreve (2025)

mijn stem
3,60 (5)
5 stemmen

Nederlands
Autobiografisch

176 pagina's
Eerste druk: Atlas Contact, Amsterdam (Nederland)

'Beladen huis' is het relaas van een vrouw na het overlijden van haar man. Na zijn dood dringt tot haar door dat hun huis overwoekerd is geraakt met spullen en zwaarmoedigheid. Terwijl zij de kamers opruimt, ontstaat langzaam weer ruimte in haar gevoelens voor hem. Ze wil terugvinden hoe hij ooit was, hoe zij ooit was en begrijpen waarom hun leven samen is gelopen zoals het is gelopen. Herinneringen komen terug, de doorwerking van het verleden wordt zichtbaar, materiële en psychische verwerking gaan hand in hand. Beladen huis is een moedig boek over de ruimte die je inneemt in een relatie, in een gezin, in de maatschappij, als moeder en als vrouw, over eenzaamheid, angst en de keuzes die we maken uit liefde.

zoeken in:
avatar van psyche
4,5
psyche (crew)
Interview in Buitenhof met Christien Brinkgreve over ‘Beladen huis’.

avatar van psyche
4,5
psyche (crew)
Mooie dingen verdwijnen in de chaos

Christien Brinkgreve (CB) kon tijdens de uitvaart van haar overleden echtgenoot A. “Je hebt het ons moeilijk gemaakt, maar we hielden toch van je” beter niet in het openbaar uitspreken.
Laat ik voorop stellen dat ik na het lezen van deze woorden en de eerste hoofdstukken van ‘Beladen huis' herhaaldelijk terugdacht aan de documentaire 'Privéterrein' van de VPRO. Hierin spreekt een schrijversgezin met elkaar over de gespannen verhouding tussen privé en publiek. De vader, de moeder (CB), de oudste- en jongste zoon publiceren. Na deze documentaire verscheen in 2024 een roman van de jongste zoon, waarin echo’s van zijn afgelopen jaren klinken, inclusief een fictieve versie van zijn vader. In deze roman kwam ook een moeder voor, ik vroeg me af: wat maakt dat deze vrouw zo haar best doet? Wat maakt die pijnlijk voelbare onderliggende afstand? Ik had het nogal met de vrouw te doen. En eerlijk is eerlijk: toen ‘Beladen huis’, een memoir, van CB verscheen was het voorgaande mijn voornaamste reden deze memoir te gaan lezen. Nu ik dit zo opschrijf fantaseer ik over kritisch fluisterende stemmen, wat een exhibitionisme van dat gezin, wat een voyeuristische lezer. Wat ìk zo bijzonder vind, de boeken die ik tot nu toe van deze gezinsleden las, overstijgen dit. De boeken snijden universele thema’s aan en telkens op ieders unieke wijze. Het een sluit het ander niet uit. Dat overstijgt bij wijze van spreken ‘Shownieuws’ en het lezen van ‘Privé’ bij de kapper.

Waarmee te beginnen als na een uitvaart de stappen van nabestaanden wegebben? Wanneer je als echtgenote weer terugkomt in een letterlijk en figuurlijk beladen huis. Het kan binnen dit huis gerust een chaos genoemd worden, een uit zijn voegen gegroeid universum. Het huis bevat niet alleen schriften, noteringen, plaatjes, boeken, negatieven van foto’s en archiefdozen; het bevat behalve poppenhuizen, historische sporen van en uit gedeelde huizen, aparte huizen, lichtere huizen, (schoon)ouderlijke huizen. CB begint met het letterlijk opruimen van het beladen huis. Deze hoogleraar sociologie begint ook met schrijven. Het benieuwt me, hoe verhoudt haar professie zich tot haar privéleven. Een vrouw bekend met vrouwenstudies en emancipatie zo flink in de buitenwereld en al dan niet ogenschijnlijk krachteloos thuis. Er lijkt een splitsing te zijn (ontstaan).

De stijl van CB is opmerkelijk, het is duidelijk dat zij naast een wetenschappelijke achtergrond interesse in psychoanalyse heeft. CB schrijft en analyseert zeer zorgvuldig, helder en toch persoonlijk. Alles gaat hierbij door haar handen. Ik kan me voorstellen dat CB niet veel herkende in de ‘standaard’ boeken over rouw. Zeker in de situatie waarin ze na de uitvaart het overvolle en chaotische huis betrad. Ze stelt zichzelf onder meer de vragen ‘Hoe heeft dit alles zo kunnen ontstaan’? Ze beschrijft haar proces zeer treffend, ze vraagt zich eveneens af, kan ik dit of dat wel opschrijven?

Wat mij als lezer betreft hoeven geen details van belang bedekt te worden, minder lieflijke details mogen bij het beschrijven van ontwikkelingen zichtbaar zijn. Juist wanneer het proces de wereld in wordt gestuurd. Wanneer buitenstaanders de goed leesbare tekst tot zich nemen wordt het universeler. Zoals CB zich weinig herkende in bepaalde boeken over rouw, zullen sommigen zich evenmin in haar werk herkennen terwijl anderen met een zucht van verlichting pijnlijk soorten herinneringen herkennen en weten: dit overkomt mij niet alleen.

‘Beladen huis’ gaat behalve over rouw ook over ontworstelen aan familie- en gezinspatronen of meegekregen opvattingen en verantwoordelijkheden, het tegelijkertijd blijvend doorwerken ervan. ‘Beladen huis’ is als een doorleefd hoofdstuk in een ‘Familiegeschiedenis’. Hoofdstukken waarin gezinsleden aan het woord komen. De vader. De moeder. De oudste zoon. De jongste zoon. CB heeft hard gewerkt, flink huisgehouden in het huis. Ze leeft thuis. Er is veel moois. Ze is omringd door geliefde mensen, zowel dichtbij als verder weg, niet meer fysiek tastbaar maar toch (op)nieuw aanwezig.

4,5*

avatar van Lalage
4,0
Na de dood van haar echtgenoot blikt Christien Brinkgreve terug op hun huwelijk. Ze hielden veel van elkaar, maar het was ook zwaar. Ik heb dit graag gelezen, doordat ze zo vlot schrijft en de ervaringen uit haar huwelijk achteraf gezien kan duiden.

Beladen huis – Christien Brinkgreve | Lalagè leest - lalageleest.nl

avatar van handsome_devil
4,0
Ik lees erg graag boeken waarin de auteur op kritische wijze reflecteert op zijn of haar eigen leven. Wat dat betreft past Beladen Huis van Christien Brinkgreve perfect in mijn straatje. Hoewel er op het eerste gezicht weinig punten waren waar ik me mee kon identificeren, voelde ik helemaal mee met de manier waarop Brinkgreve haarzelf, haar man en hun huwelijk onderzoekt.

Na het overlijden van haar man A begint de schrijver hun huis op te ruimen. Het is letterlijk een beladen huis geworden dat zwaar geworden is van negatieve herinneringen. Met het opruimen van het huis ontstaat er ook ruimte voor de auteur om te reflecteren. Waarom zijn de zaken gelopen zoals ze gelopen zijn en zijn er nog lichtpuntjes te ontwaren in de kluwen aan verdrietige herinneringen?

Tegenstelling
Beladen Huis draait om de vraag hoe je als vrouw enerzijds een mooie carrière kunt hebben waarin je volledig in je kracht staat en hoe je anderzijds in huiselijke kringen maar zo weinig ruimte in durft te nemen dat je eigen huis een plek wordt waar je krachteloos blijkt te zijn. Deze tegenstelling loopt als een rode draad door dit autobiografische werk heen.

Afgaande op de recensies zijn er veel vrouwelijke lezers die zich kunnen herkennen in de tegenstelling die Brinkgreve poneert. Ik zie ook dat Beladen Huis op verschillende plekken als feministisch gezien wordt. Dat vond ik zelf nou juist het minst interessante aspect van dit boek, vooral ook omdat ik me niet kan identificeren met de thema’s die Brinkgreve aansnijdt. (Wat overigens absoluut niet wil zeggen dat ik ontken dat deze tegenstelling bestaat.)

Intiem
Waar ik echter wel totaal door opgeslokt werd, was de manier waarop Brinkgreve schrijft. Beladen Huis voelt ontzettend intiem aan, soms bijna te intiem, omdat Brinkgreve ontzettend veel van zichzelf, haar overleden man en hun huwelijk prijsgeeft. Het is vrij uniek om zo’n persoonlijk inkijkje te krijgen in het leven van iemand die niet een goede vriend(in) of naast familielid is.

Brinkgreve beschrijft zeer zorgvuldig de verschillende aspecten van haar leven met A. Ze geeft woorden aan alle ingewikkelde gevoelens en gedachten die ze heeft wanneer ze terugkijkt op hun huwelijk. Ze spaart A niet, maar ze spaart zeker ook zichzelf niet. Wat dat betreft is Beladen Huis een zeer moedig boek geworden waarin Brinkgreve zichzelf zonder compromissen en met een bewonderenswaardige eerlijkheid blootgeeft.

Liefde en lichtheid
Wat ik bovendien erg sterk vond, is hoe er naast alle negatieve herinneringen en ervaringen toch ook ruimte blijft voor liefde en lichtheid. Je weet inmiddels vast wel van me dat ik een groot liefhebber ben van kunst waarin het donkere en het lichte naast elkaar kunnen bestaan, omdat dit wat mij betreft getuigt van het grootste realiteitsbesef. Niks is immers altijd alleen maar donker of juist alleen maar licht.

Het zou voor Brinkgreve heel makkelijk en begrijpelijk zijn wanneer ze ten prooi zou vallen aan zwart-witdenken. Ze weigert echter in die val te trappen en geeft ruimte aan alle gedachten en emoties, hoe tegenstrijdig deze soms ook kunnen zijn. Het feit dat ze bereid is het volledige grijze gebied te bezien en te onderzoeken maakt van Beladen Huis een erg boeiend en gedurfd boek.

Qua omvang is dit boek niet groot, ik las het in een paar uurtjes in de trein van München naar Arnhem. Toch wist Beladen Huis bij mij meer te bewerkstelligen dan andere boeken met een dubbele, soms wel driedubbele of vierdubbele omvang. Het is alweer even geleden dat ik in die trein zat, maar het onderzoekende karakter en de intieme, eerlijke toon zinderen nog steeds na. Wat een ongelooflijk stoer boek!

blogpost

avatar

Gast
geplaatst: vandaag om 22:35 uur

avatar

geplaatst: vandaag om 22:35 uur

Let op: In verband met copyright is het op BoekMeter.nl niet toegestaan om de inhoud van externe websites over te nemen, ook niet met bronvermelding. Je mag natuurlijk wel een link naar een externe pagina plaatsen, samen met je eigen beschrijving of eventueel de eerste alinea van de tekst. Je krijgt deze waarschuwing omdat het er op lijkt dat je een lange tekst hebt geplakt in je bericht.

* denotes required fields.

Let op! Je gebruikersnaam is voor iedereen zichtbaar, en kun je later niet meer aanpassen.

* denotes required fields.