menu
poster

Oroppa - Safae el Khannoussi (2024)

mijn stem
3,12 (13)
13 stemmen

Nederlands
Sociaal / Psychologisch

400 pagina's
Eerste druk: Pluim, Amsterdam (Nederland)

Een groep outcasts raakt betrokken bij het mysterie van Salomé Abergel, de beroemde kunstenares die op het hoogtepunt van haar carrière plotseling verdwijnt. Hind moet op Salomé’s huis passen in de Amsterdamse Rivierenbuurt in opdracht van haar baas, de snackbareigenaar Hbib Labyad. Overal waar Hind voet zet lijkt de schaduw van Salomé haar te achtervolgen: in de achterafsteegjes van Amsterdam, de coffeeshops waar ledige uren aan elkaar worden geregen, en de cafés waar je na middernacht verzeild raakt en de levensverhalen op tafel liggen. Totdat Hind terechtkomt in het eenentwintigste arrondissement in Parijs, een plek die op geen enkele kaart staat maar elke verloren ziel kent, waar alles samenkomt. Een kleurrijke cast aan personages leidt de lezer door een Europa dat meestal verborgen blijft, tot aan de poorten van Noord-Afrika. Allemaal zijn ze op zoek naar hoe te leven op hun eigen manier, gemankeerd, in de marges. Allemaal zwerven ze rond en kruisen ze elkaars pad door het mysterie dat hen verbindt: wie is Salomé Abergel werkelijk, en waar is ze gebleven?

zoeken in:
avatar van psyche
psyche (crew)
Interview (€ met optie gratis account) met Safae el Khannoussi in De Standaard d.d. 24 augustus 2024

Spannend vindt ze het, de publicatie van haar eerste boek waaraan ze zeven jaar gewerkt heeft: “Het is zo’n groot boek, ik heb er zoveel in gestopt.” In het afgelopen halfjaar heeft ze de roman teruggebracht van 550 naar 400 bladzijden. “Ik ben heel mierenneukerig”, zegt El Khannoussi, en daarom besloten zij en haar redacteur elkaar het manuscript tijdens de ramadan zin voor zin voor te lezen. Toch leest het boek alsof El Khannoussi het uit haar mouw heeft geschud.


“Ik laat er mensen aan het woord van wie we de verhalen niet kennen, zonder ze te romantiseren en zonder ze belachelijk te maken. Vroeger had ik het idee dat ‘echte literatuur’ supercynisch was, een duister beeld van de wereld gaf, maar ik ontdekte dat ik daar als schrijver niets mee kon. Ik wilde een setting waarvan je in eerste instantie denkt ‘o hier ga ik niet naar binnen’, maar dan kom je binnen en wil je niet meer weg.”

avatar van mjk87
2,5
Ik noem dit soort boeken weleens recensentenliteratuur, typisch zo'n boek waar je veel goeds over kan melden en dat technisch ook prima in elkaar zit. Punt is alleen, het ging allemaal nooit zo leven voor mij en ik vond meer bladzijden volstrekt oninteressant dan dat ik ze wel boeiend vond.

Oroppa is hoe men in Marokko ons werelddeel onder meer noemt. Maar hoewel een deel van het boek zich afspeelt in daar(er zijn ook wat raakvlakken met het promotieonderzoek van de auteur naar de gevangenissen in de Maghreb) en veel personages een migratieachtergrond hebben is dit zeer beslist geen roman over migratie. Wel over de onderkant van de maatschappij en verschoppelingen.

Het boek is rijk en vol. Vol verhalen vooral die ook uit de orale traditie van Noord-Afrika (dit boek deed wat thema's en invulling van denken aan Paravion, een boek dat me overigens totaal niet lag) waarbij het ene verhaal net wat meer boeit (over de taxichauffeur) dan het andere, al boeide de kleinere verhalen sowieso meer dan het hoofddeel. Ook zitten er flarden van gedachten in, bijvoorbeeld over het verschil tussen een beul en sadist (daar komt het promotieonderzoek weer naar voren).

Ook qua taal is het vol en rijk. En klinkt vaak lekker. Zoals de titel van deel 2 'de pissende pelgrim', of direct de eerste zin van de proloog. Maar ook zitten er lange zinnen in, zoals de eerste zin van hoofdstuk 1, waar Thomas Mann zich niet voor zou schamen. Anderzijds loopt ook niet elke zin even lekker en leest het boek niet altijd even fijn. Niet door de taal, maar ook niet door de soms rommelige vertelwijze. Recensent Thomas de Veen in NRC was daar enthousiast over, ik minder. Of nu en dan een metafoor die wat gek overkomt zoals over het Gare du Nord dat er loom als de buik van een slapende reus bij ligt. In mijn idee is zoiets helemaal niet loom maar beweegt met buikademhaling juist zwaar op neer (we hebben het over een reus, niet een baby'tje). Dat is een stukje smaak en eigen interpretatie maar geeft wel iets mee over mijn beleving van het boek.

Wat echt in het nadeel van het boek werkt: de betere delen zitten allemaal voorin. Richting het einde gaat het boek zich meer richten op andere zaken en personen die mij minder deden. Het boek begint met allemaal losse lijntjes en draadjes en komt richting het einde meer en meer samen, maar juist dat deel interesseerde me minder. Echt een sfeertje ontstaat er ook niet. Het gaat over de misfits maar dat weet ik omdat de schrijfster dat schrijft, niet omdat ik daarin echt word meegezogen. Waarmee het boek minder en minder tot de verbeelding sprak en verveling zelfs kwam kijken. Je moet geconcentreerd lezen (en dat lukte me niet altijd) waarmee er allicht nog net een voldoende uit had kunnen komen. Maar daarvoor had ik net te weinig leesplezier. 2,5*.

avatar van mjk87
2,5
Laat je overigens vooral wel of niet leiden door mijn review. Ik kan me heel goed indenken dat dit soort boeken iemand anders wel kunnen liggen. Het is maar net wat je zoekt in een boek.

Zie bijvoorbeeld de vele wisselende maar veelal positieve reviews op Oroppa van Safae el Khannoussi - hebban.nl

Of het stukje van Thomas de Veen in NRC die goed kan uitleggen wat bij hem werkt: Safae el Khannoussi debuteert met een daverende roman vol uitzinnige verhalen en schrijnende pijn - NRC

De verteller grijpt je, in Oroppa. De welluidende stem zet in de proloog de toon, met even groot gevoel voor drama als voor komedie. Luister hoe een comateuze Salomé Abergel daar op sterven ligt, en de arts spreekt: ‘Terwijl hij zijn neus in een propje snoot, verklaarde hij dat het een verloren zaak was. Dat deed hij door heel langzaam maar stellig, zodat er geen twijfel of sprankje hoop meer mogelijk was, zijn hoofd te schudden, waarna de anderen, die van de dokter naar de patiënte naar de dokter keken heel langzaam hun hoofd mee schudden.’

avatar van psyche
psyche (crew)
mjk87 schreef:
Laat je overigens vooral wel of niet leiden door mijn review. Ik kan me heel goed indenken dat dit soort boeken iemand anders wel kunnen liggen. Het is maar net wat je zoekt in een boek.


Ik ben wel benieuwd (t.z.t) om Oroppa te gaan lezen. Voor mij hoeft een review niet persé lovend of neersabelend te zijn al naar gelang mijn interesse. Je beschrijft voor mij prima waarom het net niet voldoende voor je is. Je schrijft o.m. dat je geconcentreerd moet lezen; dat is behalve de stapel boeken die er nog ligt, voor mij een reden nog wat te wachten.
Wat betreft leesplezier kan dat soms met een boek waar ik meer mijn best voor moet doen (denk aan De Toverberg of Zo begint het Slechte bijvoorbeeld). Tegelijkertijd hou ik net zo goed van (ont)spannende thrillers. De boog hoeft niet altijd gespannen te zijn voor mij.

avatar van handsome_devil
4,0
geplaatst:
Enkele dagen voordat Oroppa van Safae el Khannoussi de Libris Literatuurprijs 2025 won las ik deze wonderlijke roman uit. In het begin dacht ik nog dat het helemaal niks zou worden tussen mij en Oroppa maar gaandeweg werd ik toch gegrepen door de beschrijvingen van de zonderlinge figuren die rondlopen in dit boek en kan ik zeggen dat ik het helemaal niet erg vind dat deze roman er met de prijs vandoor is gegaan.

Salomé Abergel is een beroemd kunstenares die spoorloos verdwijnt. We maken kennis met dit hoofdkarakter, maar ook met vele andere personages die op de een of andere manier verbonden zijn met en op zoek zijn naar Salomé. Zo is er Hind die op het huis van Salomé moet passen in opdracht van snackbareigenaar Hbib Labyad, is er een groot stuk gewijd aan Slaoui die Salomé in Marokko heeft gemarteld toen ze in de gevangenis zat, is er galeriehoudster Hannah die zich ontfermt over Salomé en er is Irad, de zoon van Salomé die een café in Parijs heeft.

Kleurrijke personages
Echte antwoorden krijg je niet door het lezen van Oroppa. Het mysterie rond Salomé Abergel wordt nooit helemaal opgehelderd en veel blijft tot aan het einde vaag en onduidelijk. Storend vond ik dat echter niet, omdat het verhaal wat mij betreft toch vooral draait om de vele kleurrijke personages die dit boek rijk is. Sympathiek zijn ze eigenlijk allemaal niet, maar het is boeiend om erachter te komen wat hun onderlinge banden zijn, wat voor bijzonder leven ze tot dan toe hebben gehad en hoe ze hun hoofd boven water proberen te houden terwijl ze duidelijk in de marge van de samenleving leven.

Wat het meest in het oog springt is echter de manier waarop El Khannoussi al deze verhalen vertelt. Je wordt als lezer flink aan het werk gezet; het is vaak niet direct duidelijk met wie je te maken hebt en wat de relatie van dit personage tot het grote geheel is. Oroppa bestaat uit vele puzzelstukjes die je zelf als lezer in elkaar moet leggen. Telkens wanneer er weer enkele puzzelstukjes in elkaar schuiven schenkt dat een zekere voldoening. Hard werken loont in het geval van Oroppa.

Understatement
En dan is er nog de bijzondere schrijfstijl waarbij alle registers opengetrokken worden. Bloemrijk is eigenlijk een understatement als het over Oroppa gaat. Vooral de metaforen voelen regelmatig nogal overdadig aan. Zinnen als “De serveerster liet haar blik rusten op Irad, de frons tussen haar met eyeliner getekende wenkbrauwen als een opgedroogde rivierbedding in midzomer” waren in het begin echte afknappers voor me en het duurde best even voordat ik gewend raakte aan dit soort zinnen waar het boek vol mee staat.

Een liefhebber kan ik mezelf nog altijd niet noemen, maar gaandeweg ging ik wel genieten van de energie en de levendigheid die El Khannoussi’s stijl uitstraalt. En dat energieke en levendige past dan weer heel erg goed bij de worstelende, maar boeiende en kleurrijke personages waar El Khannoussi met heel veel liefde en respect over schrijft. Wat me in het begin zo tegenstond aan het proza, dat is precies waar ik uiteindelijk van ging houden.

Bijzonder boek
Mijn andere persoonlijke favoriet voor de Librisprijs was De Kroon met Twee Pieken van Guido van Heulendonk. Het is grappig hoe verschillend deze romans eigenlijk zijn. De Kroon met Twee Pieken is ingetogen, Oroppa is zeer uitbundig, de eerste gaat over doodnormale levens, de tweede gaat over een bonte verzameling aan bijzondere personages. De eerste houdt alles heel klein, de tweede is groots en uitermate ambitieus van opzet. Leuk om via zo’n shortlist met zulke uiteenlopende boeken kennis te mogen maken en goed om te zien dat er op verschillende vlakken zoveel kwaliteit geleverd wordt.

Het duurde even, maar ik ben uiteindelijk toch echt wel gaan houden van de frisheid en de levenslust die van Oroppa uitgaat. Ik kan me direct voorstellen dat een grote groep mensen dit verschrikkelijk vindt, maar ik vond het echt een bijzonder boek dat ik niet direct kan vergelijken met andere Nederlandstalige literatuur die ik gelezen heb. Geen perfect boek, maar misschien wel een boek waar we het over enkele decennia nog steeds over zullen hebben, maar dat zal de tijd uitwijzen.

blogpost

avatar van Jasper
3,0
Knap geconstrueerd, maar ook moeilijk boek. Daarmee sluit ik aan bij wat hierboven al is gezegd. Soms echt ontzettend boeiend als de verhalen wat korter en surrealistischer zijn, zoals die van de hond en de taxichauffeur. Maar vaak ook echt hard werken en moeilijk om iets voelen bij de personages. Ik houd het op 3*

avatar

Gast
geplaatst: vandaag om 20:43 uur

avatar

geplaatst: vandaag om 20:43 uur

Let op: In verband met copyright is het op BoekMeter.nl niet toegestaan om de inhoud van externe websites over te nemen, ook niet met bronvermelding. Je mag natuurlijk wel een link naar een externe pagina plaatsen, samen met je eigen beschrijving of eventueel de eerste alinea van de tekst. Je krijgt deze waarschuwing omdat het er op lijkt dat je een lange tekst hebt geplakt in je bericht.

* denotes required fields.

Let op! Je gebruikersnaam is voor iedereen zichtbaar, en kun je later niet meer aanpassen.

* denotes required fields.