De Levens van Claus - Mark Schaevers (2024)
Nederlands
Biografie / Kunst en Cultuur
800 pagina's
Eerste druk: De Bezige Bij,
Amsterdam (Nederland)
Biograaf Mark Schaevers realiseerde zich maar al te goed dat hij bij het schrijven over Hugo Claus meerdere levensverhalen had te doorgronden. Schrijver, kunstenaar, filmer: alleskunner Hugo Claus heeft er alles aan gedaan om de mythe van zijn biografie mee vorm te geven. Schaevers’ werkwijze is dezelfde als bij zijn bekroonde boek over Felix Nussbaum. Hij volgt zijn onderwerp op de voet, zonder expliciet te interpreteren. Waar de schrijver dacht: ‘ik ben de baas, hè, van al die Clausen’, geldt dat evenzeer voor de biograaf. Te midden van alle tegenstrijdigheid heeft Schaevers een leven van eenheid kunnen beschrijven, en ook voor wie Claus dacht te kennen zal het totaalbeeld verrassend zijn. De levens van Claus is het resultaat van diepgravend onderzoek, van geduld en sensitiviteit, en een getuigenis van een scherp verstand en literaire verbeelding.
van wat ik was wordt leeggeschud
over het geduldig gras
mijn lief, sta daar niet voor schut
en veeg de rimmel van je wangen.
Denk aan de vingers die deze regels schreven
in onze tijd van verlangen
en die je streelden tijdens hun leven.
En lach om wat ik was, onder meer
het gesnurk in de bioscoop,
de onderbroek die steeds afzakte,
de debiele grap en de logge loop
naar jou keer op keer
toen ik je nu warme weelde pakte.
Uit Sonnetten, 1986.
Monumentale biografie van een van de grootste schrijvers of duivelskunstenaars uit ons taalgebied. Hugo Claus is een tweeledig cadeau voor biografen. Aan de ene kant loog hij voortdurend, en ging hij er zelfs prat op dat hij dat deed. Aan de andere kant was zijn daadwerkelijke leven zó wild dat je nauwelijks hoeft te fantaseren.
Mark Schaevers brengt die duizelingwekkende wereld prachtig in kaart: van ruige cafénachten in Parijs tot romances met Sylvia Kristel en Kitty Courbois, en van ontmoetingen tot botsingen met de crème de la crème van de Nederlandstalige literatuur. De laatste hoofdstukken rond de toenemende dementie van Claus vond ik bijzonder confronterend, zeker omdat de ziekte ook in mijn eigen familie is binnengedrongen. Het is ronduit beangstigend om te lezen hoe zo'n intellectuele rots meedogenloos aangetast kan worden door zo'n verschrikkelijke aandoening (vandaar ook het gedicht hierboven). 4*