menu

De Kapellekensbaan - Louis Paul Boon (1953)

mijn stem
4,24 (52)
52 stemmen

Nederlands
Sociaal

405 pagina's
Eerste druk: De Arbeiderspers, Amsterdam (Nederland)

De brutale en sluwe Ondineke Bosmans gooit haar vlechtjes, haar borstjes en charme in de strijd om hogerop te komen en te ontsnappen uit haar grauwe bestaan. Maar zij verliest. In een onstuitbaar relaas wordt over haar ondergang verhaald en over het voelbare verval om haar heen - en dat alles wordt voortdurend becommentarieerd door een bont gezelschap personages: de Kantieke Schoolmeester, Mossieu Colson van tminnesterie, Tippetotje de schilderes, Kramiek en Boons evenbeeld de dichter en dagbladschijver Johan Janssens, die zelf nog weer een pastiche van het middeleeuwse Reinart-verhaal aan het geheel toevoegt.

zoeken in:
avatar van eRCee
4,0
Wat een boek, echt heel bijzonder. Natuurlijk allereerst door de stijl: de typografie (ontbreken van hoofdletters, spellingsfouten), het woordgebruik (bijvoorbeeld een volle pagina over uitdrukkingen met 'kloten') en de opbouw van de roman (met personages die commentaar geven op het geschrevene en op de schrijver, die zelf ook weer personage is).
Daarnaast is de inhoud bijzonder te noemen. In het begin wordt vermeld dat De Kapellekensbaan gaat over de opkomst en de ondergang van het socialisme. En dat gebeurt op een manier die vaak schrijnend is, met felle maatschappij- en menskritiek. Tegelijk maakt de humor van Boon het verhaal erg luchtig.
Toegegeven, het is een vrij taaie pil die je niet zomaar uit leest. Maar deze unieke roman is de moeite meer dan waard. 4*

5,0
In de lente van 2004 trok ik samen met mijn vader naar Erembodegem, deelgemeente van Aalst, om de Kapellekensbaan af te wandelen. Sjokkend langs een bouwval, wat ongetwijfeld in de jaren vijftig een florissante onderneming was, meende ik De Kapellekensbaan nog beter te vatten.

"Gelijk een kuip mortel die van een stelling valt", dat was het unique selling point van Boon waarmee hij zijn Kapellekensbaan aan de man wou brengen. In klein Belgenland keek men vreemd op, want een roman dat was toch een schoon vertellinkske? Wat gooide die Boon op de letterenmarkt in het Belgenlandeke? De uitgeefster Angèle Manteau snapte het boek niet (wat de vrouw ook mag achteraf beweren), en raadde Boon "het boek nog eens te herzien". In Nederland zagen de heren van De Arbeiderspers wél het potentieel. En kijk - Boon werd gunstig bejegend in de Nederlandse pers. En kijk - plotseling lustte het Belgenpubliekske hém wel.

Dit boek heeft geen structuur, net zoals het leven an sich weinig structuur kent. Aanvankelijk draaide dit boek enkel om Ondinneke, maar W.O. II zorgde ervoor dat Boon zich realiseerde dat je geen brave, onschuldige boekskes meer kon schrijven. Er diende iets verteld te worden, geen "meneer pastoor zei dit/dat"-literatuur.

Het lijkt me sterk mocht er zich ooit nog een boek aanbieden dat zo'n sterke impact op mij heeft gehad (én nog steeds heeft). Wie zijn medemens lief heeft, geselt hem (wist Reve). Boon geselt wat af.

5,0
Het beste wat Boontje heeft voortgebracht - alles van zijn hand is goed tot geniaal, dit is werkelijk bovenmenselijk. Te bedenken dat hij 's avonds schreef, na zijn dagjob, en niet de zeeën van tijd had zoals een Tolstoi.

5,0
Hoe komt het toch dat een boek dat vertelt over toestanden van meer dan 50 jaar geleden, over een arbeidersklasse en een politieke situatie van toen zo blijft fascineren?
De vertelstijl, met het gehakkel dat geen Aalsters, geen algemeen Nederlands, maar Boons is. Dat speelt zeker een rol. Het is alsof je een stem hoort, die vertelt. Het worstelen met de taal, met de zin van het schrijven is zo hedendaags als het maar kan.
De ondergang van een soort ideaal, met mensen die een nieuwe wereld wilden, waarin de “oude vormen en gedachten” zouden sterven, is op zichzelf al tragisch. Bij al de personages gebeurt dat op een andere manier: De schilderes Tippetotje vindt haar weg in de wereld van de rijke mensen, Johan Janssens, “dichter en dagbladschrijver”, is helemaal de sigaar en Isegrim is eeuwig het slachtoffer van Reynaert, die ook meer tegenslagen dan geluk heeft.
En dan is er Ondineke, een kreng, een bitch, een tang, veruit het ergste rotwijf van onze literatuur, maar toch blijf je haar avonturen volgen met een zekere vertedering, want ook zij is een slachtoffer...
Enzovoort enzovoort.....

avatar van JJ_D
4,0
Geen spaander blijft er heel. Geen spaander van de literaire conventies, geen spaander van de architectuur die een roman behoort te hebben, geen spaander van het Algemeen Beschaafd Nederlands (Algemeen Boons Nederlands, ja, getver, nondedju!), geen spaander van ideologieën, geen spaander van goede zeden, geen spaander van het leven van Ondineke en haar treurige omgeving.

Aftakeling, verval, zowel in de fictieve verhaallijn als in de zogezegd niet-fictieve, die inderdaad nog lang geen vijftig jaar oud aandoet, integendeel. Deprimerend is het, te beseffen dat er al die decennia zo weinig is veranderd. Maar ook verlossend…wat de ironische, sarcastische, cynische lach kan gedaan krijgen. Geen spaander blijft er heel. Maar de lach, o ja, de lach, die rolt over de bladzijden!

Zelfs al is het boek wat te lang (en wreken enkele weinig doelgerichte intermezzi zich uiteindelijk op de intensiteit van de hele leeservaring), dan nog blijft ‘De Kapellekensbaan’ een wonderbaarlijk boek.

Monsieurs en madammekens, plebejers en ander klootjesvolk, weest gewaarschuwd: met volle teugen te lezen, of helemaal niet.

avatar van liv2
liv2 (crew)
JJ_D schreef:
Geen spaander blijft er heel. Geen spaander van de literaire conventies, geen spaander van de architectuur die een roman behoort te hebben, geen spaander van het Algemeen Beschaafd Nederlands (Algemeen Boons Nederlands, ja, getver, nondedju!), geen spaander van ideologieën, geen spaander van goede zeden, geen spaander van het leven van Ondineke en haar treurige omgeving.

Aftakeling, verval, zowel in de fictieve verhaallijn als in de zogezegd niet-fictieve, die inderdaad nog lang geen vijftig jaar oud aandoet, integendeel. Deprimerend is het, te beseffen dat er al die decennia zo weinig is veranderd. Maar ook verlossend…wat de ironische, sarcastische, cynische lach kan gedaan krijgen. Geen spaander blijft er heel. Maar de lach, o ja, de lach, die rolt over de bladzijden!

Zelfs al is het boek wat te lang (en wreken enkele weinig doelgerichte intermezzi zich uiteindelijk op de intensiteit van de hele leeservaring), dan nog blijft ‘De Kapellekensbaan’ een wonderbaarlijk boek.

Monsieurs en madammekens, plebejers en ander klootjesvolk, weest gewaarschuwd: met volle teugen te lezen, of helemaal niet.


Bedankt JJ-D om me eraan te herinneren dat ik dit boek nu eens echt DRINGEND moet gaan lezen! Shame on me eigenlijk dat dit nog steeds niet gebeurd is ...

avatar van JJ_D
4,0
liv2 schreef:
(quote)


Bedankt JJ-D om me eraan te herinneren dat ik dit boek nu eens echt DRINGEND moet gaan lezen! Shame on me eigenlijk dat dit nog steeds niet gebeurd is ...


Doen!

avatar van Donkerwoud
liv2 schreef:
(quote)


Bedankt JJ-D om me eraan te herinneren dat ik dit boek nu eens echt DRINGEND moet gaan lezen! Shame on me eigenlijk dat dit nog steeds niet gebeurd is ...


Een jaar later...

avatar van liv2
liv2 (crew)
Donkerwoud schreef:
(quote)


Een jaar later...


ok, ik ga het op de lange (kappelekens) baan schuiven. Maar ooit, ja hoor.

5,0
Twee of drie keer heb ik de Kapellekensbaan gelezen. De eerste keer nog op de middelbare school. Wat een storm! Wat een pracht! En zelfs als ik nu, op mijn e-reader, in een verloren moment, het boek even doorkijk, word ik meteen weer gegrepen. Mossieu Colson van tminnesterie, Johan Janssens en de kantieke schoolmeester, ze zijn me lief, ze intrigeren. Maar ook: ze irriteren omdat ze zo hinderlijk dat verhaal van de bijna heiligverklaarde Ondine en haar broer Valeer Traleer frustreren en ophouden.

Misschien is het inderdaad de Ulysses van de Lage Landen, met dat verschil dat De Kappellekensbaan goed te lezen is. (no harm intended)

avatar van Pieter
Tot gisteren was Hermans' De Donkere Kamer van Damokles nog de hoogst genoteerde Nederlandstalige roman in onze top 250. Maar Boontje's Kapellekensbaan neemt het dus over, misschien een mooi moment om deze klassieker eens ter handen te nemen.

avatar van Donkerwoud
Hij lonkt wel, moet ik zeggen...

Gast
geplaatst: vandaag om 19:58 uur

geplaatst: vandaag om 19:58 uur

Let op: In verband met copyright is het op BoekMeter.nl niet toegestaan om de inhoud van externe websites over te nemen, ook niet met bronvermelding. Je mag natuurlijk wel een link naar een externe pagina plaatsen, samen met je eigen beschrijving of eventueel de eerste alinea van de tekst. Je krijgt deze waarschuwing omdat het er op lijkt dat je een lange tekst hebt geplakt in je bericht.

* denotes required fields.

Let op! Je gebruikersnaam is voor iedereen zichtbaar, en kun je later niet meer aanpassen.

* denotes required fields.